Badhan (Caasimada Online) – Duqeyn cirka ah oo Mareykanku ka fuliyey gobolka Sanaag ee waqooyiga Soomaaliya ayaa dhalisay carro iyo jahawareer xooggan, kaddib markii dadka deegaanku ay sheegeen in howlgalkii dhacay 13-kii Sebteembar lagu dilay oday dhaqameed tixgelin weyn ku lahaa bulshada, ee uusan ahayn dagaalame ka tirsan al-Shabaab.
Taliska Mareykanka ee Afrika (AFRICOM) ayaa Arbacadii shaaciyey in ciidamadoodu ay fuliyeen wax ay ku tilmaameen “weerar sax ah” oo ka dhacay meel u dhow magaalada Badhan, iyagoo sheegtay in ay beegsadeen shakhsi hubka u iibin jiray al-Shabaab.
Laakiin, qofka dhintay ayaa ahaa Caaqil Cabdullaahi Cumar Cabdi, oo ahaa nabadoon caan ah oo si weyn loogu qaddarin jiray dadaalladiisa nabadeynta iyo dhex-dhexaadinta. Eheladiisa iyo hoggaamiyeyaasha bulshada ayaa si kulul u beeniyey sheegasho kasta oo la xiriirineysa inuu xiriir la lahaa al-Shabaab.
Goobjoogeyaal ayaa sheegay in saddex gantaal lagu dhuftay gaarigii uu watay Cabdi xilli uu keligiis u safrayey dhanka magaalada Badhan. Dhimashadiisa kediska ah ayaa ka dhalisay dibadbaxyo guud ahaan gobolka Sanaag, iyadoo dadka deegaanka oo caraysan ay cadhadooda u jeediyeen quwadaha shisheeye.
Qaar ka mid ah dibadbaxayaasha ayaa farta ku fiiqay dalka Imaaraatka Carabta—oo mararka qaar fuliya duqeymo u gaar ah gudaha Soomaaliya—waxayna ku eedeeyeen Abu Dhabi inay ku lug lahayd dhacdadaas, iyagoo falkaas la xiriiriyey mowqifkii Caaqilka ee ahaa inuu si cad uga soo horjeeday heshiis muran dhaliyey oo ku saabsan kheyraadka, kaasoo Imaaraatka siinaya fursad ay uga faa’iideystaan macdanta deegaanka.
Odayaasha deegaanka ayaa muujiyey sida aysan u rumaysan karin warbixinta Washington. “Wuxuu ahaa shakhsi la ixtiraamo oo noloshiisa u huray dib-u-heshiisiin. Ma jirto sabab loogu beegsan karo si milateri ah,” ayuu mid ka mid ah odayaasha u sheegay weriyeyaasha Soomaalida ah.
Taliska AFRICOM wax faahfaahin dheeri ah kama bixin dhacdada, iyagoo ku sababeeyey arrimo la xiriira amniga howlgalka. Ma aysan sheegin inay ka warhayaan in oday dhaqameed la dilay iyo in kale, ama inay damacsan yihiin inay baaraan dhibaatada rayidka soo gaartay.
Duqeymaha laga fuliyo gobolka Sanaag waa kuwo aan badnayn. Inta badan howlgallada Mareykanka ee Puntland waxay ku wajahan yihiin gobolka deriska la ah ee Bari, halkaas oo ciidamada Mareykanku ay ku taageeraan ciidamada maxalliga ah ee la dagaallamaya farac ka tirsan kooxda Daacish (ISIS).
Howlgalkii 13-kii Sebteembar wuxuu noqonayaa duqeyntii 78-aad ee Mareykanku ka fuliyo Soomaaliya sanadkan—taasoo horay u dhaaftay tiradii ugu badneyd ee hore loo diiwaan geliyey oo ahayd 63 duqeymood, taasoo la qoray sanadkii 2019-kii xilligii koowaad ee madaxweyne Donald Trump.
Dilkan ayaa abuuray su’aalo badan oo walaac leh. Caaqil Cabdullaahi Cumar Cabdi ma si khaldan ayaa loogu maleeyey inuu ahaa dagaalame ka tirsan Al-Shabaab? Sirdoon khaldan miyaa marin-habaabiyey qorsheeyeyaasha Mareykanka? Suurtagal ma tahay in xifaaltan deegaanka ka jiray uu sababay in xog been abuur ah la siiyo ciidamada Mareykanka? Mise, sida ay dad badan oo deegaanka ah sheeganayaan, Caaqil Cabdullaahi si bareer ah ayaa loo beegsaday sababtoo ah wuxuu ka soo horjeeday heshiisyada kheyraadka ee shisheeyaha lala galo?
Mise waxaa jirta xog aynan anaga ogeyn oo Mareykanka uu hayo? Haddii AFRICOM ay ku adkaysanayso sheegashadeeda, maxay u soo bandhigi la’dahay wax caddeyn ah?
Waqtigan la joogo, aamusnaanta ayaa sii xoojisay kalsooni-darrada jirta. Washington waxay ku adkaysanaysaa in howlgalladeedu ay yihiin kuwo loogu talagalay in lagu wiiqo shabakadaha xagjirka ah. Hase yeeshee, duqeyn kasta oo muran ka dhasho waxay khatar gelinaysaa inay kala fogaadaan bulshooyinkii uu Mareykanku sheeganayey inuu ilaalinayo.

