25.6 C
Mogadishu
Saturday, June 20, 2026

Britain faces ‘double game’ accusations over Somalia and Sudan

London, UK — Britain faces new accusations of a “double game” in the Horn of Africa as critics question whether its diplomatic stance on the war in Sudan aligns with its commercial interests in breakaway Somaliland.

At the heart of the controversy is a perceived disconnect between the UK’s role as a champion of accountability in Sudan and its financial exposure in a strategic port project in a region whose independence it does not officially recognise.

Since the war between the Sudanese army and the paramilitary Rapid Support Forces (RSF) erupted in April 2023, London has positioned itself as a leading voice for civilian protection. This stance has informed its subsequent diplomatic and policy moves.

In April 2025, the UK co-chaired a major donor meeting with the African Union and European powers to demand humanitarian access. By December, it had imposed sanctions on senior RSF commanders following alleged atrocities in Darfur.

However, analysts argue that Britain’s rhetoric has not been matched by sufficient pressure on regional actors accused of fueling the conflict—specifically, the United Arab Emirates.

While Abu Dhabi acts as a key partner for the UK in other arenas, it faces persistent allegations of arming the RSF.

Sudan has taken the dispute to the International Court of Justice, accusing the UAE of violating the Genocide Convention.

Although Abu Dhabi rejects the claims as baseless, rights groups and Amnesty International have reported identifying advanced weaponry linked to the UAE in the conflict zone.

Port politics

The scrutiny extends to Somalia, where Britain formally supports the federal government’s sovereignty and territorial integrity.

In a statement on December 29, the UK Foreign Office reiterated that any change in Somaliland’s status must come through dialogue between Mogadishu and Hargeisa.

Yet, Britain maintains a direct financial footprint in the breakaway region through British International Investment (BII).

The UK’s development finance institution is a minority investor in the Berbera port, operating alongside the Dubai-based logistics giant DP World and Somaliland authorities.

For Somalia’s government, this stake undermines its authority, a sentiment that intensified on January 12 when Mogadishu announced the annulment of defense and port agreements with the UAE, accusing the Gulf state of violating its sovereignty.

The debate comes amid heightened regional tension following Israel’s recent recognition of Somaliland—a move London declined to follow.

Critics argue the result is a credibility problem: Britain condemns abuses in Sudan while remaining financially tied, through a state-backed institution, to a strategic asset operated by a close UAE partner in Somaliland.

While UK officials insist the two tracks are distinct and point to their sanctions record in Sudan, skeptics describe the policy as one of calculated ambiguity.

By avoiding direct confrontation with powerful regional players, analysts say London appears primarily concerned with preserving commercial leverage across the strategic Red Sea corridor.

Israel’s Somaliland recognition jolts Horn of Africa diplomacy

Nairobi, Kenya – Israel’s decision to recognise Somaliland as an independent state has jolted the Horn of Africa, forcing regional powerhouses Kenya and Ethiopia into a delicate diplomatic reset.

The December 26 move prompted a sharp warning from the African Union (AU), which fears it could increase tensions and erode Africa’s core norm: territorial integrity.

Somalia condemned the recognition as “illegal” and an affront to its sovereignty, vowing to pursue all diplomatic avenues to reverse it.

The AU quickly rejected the decision, arguing it might set a precedent that fuels separatist claims elsewhere and complicates dispute management in fragile borderlands.

Somaliland, a self-governing region in northern Somalia, declared independence in 1991 after the collapse of the central state.

While it has built functioning institutions, a currency and security forces over three decades, it has failed to secure broad international recognition.

Supporters argue Israel’s move breaks a long diplomatic blockade. Meanwhile, Mogadishu and its allies counter that unilateral recognition undermines regional stability. They say it also challenges the principle that borders should not be redrawn by external actors.

‘Red lines’

The split holds immediate political weight in Somalia, where Somaliland’s status is intertwined with national identity and deep distrust of foreign interference.

In Hargeisa, the recognition is framed as long-sought validation of the region’s relative stability.

But the AU has sought to limit fallout by reinforcing institutional red lines.

Officials have described the recognition as inconsistent with the bloc’s founding principles, urging member states to avoid steps that could intensify fragmentation.

For the AU, however, the issue is as much about precedent as it is about Somalia.

African diplomats have long feared that formal recognition of breakaway territories could multiply disputes and weaken fragile governments facing insurgencies.

The concern is also strategic: a norm discouraging secession helps the bloc manage crises without encouraging a race for international sponsorship of new states.

The caution resonates across East Africa, where political elites remain sensitive to internal fault lines.

Adding to this complexity, the Horn’s security landscape presents significant challenges.

The Red Sea and Gulf of Aden are crucial commercial and military corridors amid ongoing instability in Somalia and Sudan.

Diplomats worry a recognition battle could merge with wider rivalries over ports, naval access and the alignment of smaller states.

Kenya and Ethiopia have tried to prevent the rift from escalating into broader regional discord.

Both countries hold high-stakes interests in the Horn’s security architecture, including counterterrorism and refugee management.

Ethiopia’s tightrope

Ethiopia, a landlocked heavyweight dependent on stable maritime access, sits at the centre of the region’s port politics.

The issue deepened in January 2024 when Addis Ababa signed a memorandum of understanding with Somaliland proposing port access in exchange for possible recognition—a move that triggered a strong backlash from Somalia.

Israel’s recognition adds a new variable to this balancing act.

Ethiopia has refrained from issuing a clear public decision, a restraint shaped by careful calculation.

Addis Ababa must account for its regional partnerships while remaining wary of any move interpreted as endorsing border changes—a step that would clash with the AU stance.

Analysts say Ethiopia’s national security establishment views trade corridors as vital for supply reliability and military movement, ensuring maritime access remains on the agenda.

Kenya’s balance

Kenya, however, faces a different calculus.

Nairobi has historically aligned with the AU’s emphasis on sovereignty, yet has maintained practical ties with Somaliland, including a representative office in Nairobi.

Israel’s recognition narrows the space for this “stability-first” engagement.

Any gesture appearing to legitimise Somaliland could sharpen Somali objections and strain security cooperation, while a harder posture could disrupt trade and political contacts in the northern Somali corridor.

As a regional hub with a deep Somali diaspora, Nairobi must weigh the economic implications of a confrontational approach.

The broader risk, diplomats say, is that the row becomes a proxy battlefield for wider contests over Red Sea security.

For Kenya and Ethiopia, the coming weeks will determine if regional diplomacy can prevent escalation—or if fragile cooperation will give way to confrontation.

For the AU, this episode is a test of its resolve: can it uphold its founding principles and maintain regional unity at a key moment? The answer will echo beyond the Horn, shaping Africa’s diplomatic future.

Trump claims Rep. Ilhan Omar ‘staged’ town hall attack

Washington, USA — President Donald Trump on Wednesday accused Democratic lawmaker Ilhan Omar of staging an assault against herself, claiming without evidence that she was a “fraud,” even as police held a suspect for spraying her with an unknown chemical at a heated town hall.

The incident has inflamed tensions in a polarized Washington and shone a spotlight on rising political violence, coming just hours after Trump launched a fresh barrage of xenophobic attacks against the Somali-American congresswoman.

“I don’t think about her. I think she’s a fraud,” Trump told ABC News when reporters asked about the Tuesday night incident in Minneapolis. “She probably had herself sprayed, knowing her.”

The president, who claimed he had not seen the video of the altercation, added, “I hope I don’t have to bother.”

Police contradict claims

Trump’s dismissal contradicted accounts from the Minneapolis Police Department, which confirmed the arrest of 55-year-old Anthony Kazmierczak at the scene.

Officers said the suspect rushed the stage and used a syringe to spray a liquid on the lawmaker before security and bystanders tackled him.

While forensic teams analyze the substance, witnesses reported a pungent, vinegar-like odor. However, Omar was uninjured and refused to cut her appearance short.

“I’ve survived war, and I’m definitely going to survive intimidation or whatever these people think they can throw at me,” Omar, a former refugee, told the crowd moments after the attack.

The assault occurred against a backdrop of seething unrest in Minnesota, where federal immigration enforcement operations have intensified under the Trump administration’s second term.

Omar had been addressing a packed room, calling for the impeachment of Homeland Security Secretary Kristi Noem following the controversial shooting deaths of two Minneapolis residents—Renee Good and intensive care nurse Alex Pretti—during recent operations by immigration agents.

“These f*ing aholes are not going to get away with it,” Omar said, returning to the microphone after officers hauled the suspect away.

The White House has faced growing criticism over the “surge” in enforcement, and reports indicate the administration dispatched Border Czar Tom Homan to the region to “de-escalate” the situation.

Suspect’s criminal history

Police records indicate officers booked Kazmierczak into Hennepin County Jail on suspicion of third-degree assault.

US media reports on Wednesday revealed the suspect has a history of criminal convictions, including auto theft, and a substantial footprint of pro-Trump activity on social media.

Accounts linked to Kazmierczak frequently shared content from right-wing influencers and disparaged Democratic officials.

The attack appeared to follow a pattern of escalating rhetoric. Only hours before the town hall, President Trump singled out Omar during a speech in Iowa.

“She comes from a country that’s a disaster,” Trump told supporters, reviving attacks on Omar’s heritage that date back to his first term. “It’s considered, I think, the worst… It’s not even a country.”

The assault on Omar, a frequent target of the president’s ire since her election in 2018, underscores a dramatic rise in threats against US officials.

Rising political violence

The US Capitol Police (USCP) reported on Tuesday that they investigated nearly 15,000 “concerning statements and threats” against members of Congress in 2025—a roughly 57 percent increase from the previous year.

“We are now working with our federal partners to see this man faces the most serious charges possible,” the USCP said in a statement, calling the attack an “unacceptable decision.”

The incident drew swift condemnation from some Republicans, highlighting a fracture within the party regarding political violence.

“Regardless of political views, we should all agree this behavior crosses a line and cannot be tolerated,” wrote Republican Representative Mike Lawler on social media platform X.

Despite the bipartisan outcry, Trump remained defiant on Wednesday, doubling down on his characterization of the congresswoman as the “fraud” in the narrative.

Omar, however, signaled she would not be silenced.

“I’m a survivor, so this small agitator isn’t going to intimidate me from doing my work,” she wrote on X. “Minnesota strong.”

Madaxweyne Trump oo si yaab leh uga hadlay weerarkii lagu qaaday Ilhaan Cumar

Washington (Caasimada Online) — Madaxweynaha Mareykanka Donald Trump ayaa si lama filaan ah u soo jeediyay eedeyn aan wax caddeyn ah loo hayn, isagoo sheegay in xildhibaanad Ilhaan Cumar ay iyadu soo abaabushay, “oo ay jishay” dhacdadii habeenkii Talaadada ee nin uu dareere ku weeraray xilli ay ku sugnayd kulan dadweyne. 

Mar uu la hadlayay telefishinka ABC News, Trump ayaa yiri: “Kama fekero iyada. Waxaan u arkaa inay tahay qof beenaale ah. Malaha iyadaa ka dambeysay in lagu weeraro dareeraha, maadaama aan aqaan dabeecaddeeda.”

Markii la weydiiyay inuu daawaday muuqaalka dhacdada, Madaxweynaha ayaa ku jawaabay: “Ma aanan arkin. Maya, maya. Waxaan rajeynayaa in aanan isku dhibin daawashadiisa.”

Hadalka Trump ayaa ku soo beegmay xilli muuqaallada tooska ah ee kulanka (livestream) ay si cad u muujinayeen ninka oo taagan, kuna qeylinaya Ilhaan Cumar, ka hor inta uusan ku buufin dareere aan la garanayn, kadibna ay ciidamada amniga iyo dadweynihii goobta joogay dhulka dhigeen. Xilligaas, Ilhaan waxay ku baaqaysay in Xoghayaha Amniga Gudaha, Kristi Noem, ay is-casisho kadib dilal la xiriira hay’adaha socdaalka oo ka dhacay Minneapolis.

Jawaabta adag ee Ilhaan Cumar 

Xildhibaanad Ilhan Cumar, oo aan dheg jalaq u siin isku-dayga cabsi gelinta, ayaa si dhiirranaan leh u sii wadatay kulankeeda kadib hakad kooban. “Doqomadan nagama hor istaagi doonaan shaqadeenna,” ayay tiri Ilhaan oo adeegsatay erayo kulul xilligii dhacdada.

Mar dambe ayay barteeda X (Twitter) soo dhigtay qoraal ay ku muujinayso adkaysigeeda: “Waan fiicanahay. Waxaan ahay qof soo badbaaday, sidaa darteed daandaansiga ninkan yar igama hor istaagi doono shaqadayda. Waxaan ka soo badbaaday dagaal, hubaalna waan ka badbaadayaa cagajugleynta iyo wax kasta oo dadkani u maleynayaan inay igu tuuri karaan, sababtoo ah sidaas ayaa la ii abuuray.”

Waxa ay intaas ku dartay: “Uma ogolaado inuu ii guuleysto qofka cagajugleynta wada. Waxaan u mahadcelinayaa dadka deegaankayga ee garab istaagga ii muujiyay.”

Weerarka afka ah ee Trump   

Madaxweyne Trump ayaa marar badan weeraro cunsuriyadeed iyo naceyb xambaarsan ku qaaday Ilhaan Cumar oo ah Soomaaliga kaliya ee ku jira Koongareeska. Saacado ka hor inta uusan dhicin weerarka jireed ee Talaadada, Trump oo khudbad ka jeedinayay Iowa ayaa yiri: “Waxay ka timid dal masiibo ah. Waxaan u maleynayaa inuu yahay dalka ugu xun. Xitaa waddan ma aha.”

Si kastaba ha ahaatee, Booliska Minneapolis ayaa xaqiijiyay in dhacdadu aysan ahayn mid la jilay. Bayaan ay siiyeen wargeyska The Hill, ayay ku sheegeen in saraakiishu arkeen 55-jir lagu magacaabo Anthony Kazmierczak oo saliinge u isticmaalaya inuu dareere ku buufiyo Ilhaan.

“Ninkaas isla markiiba waxaa xiray saraakiisha booliska Minneapolis, waxaana lagu xiray Xabsiga Hennepin County, iyadoo lagu soo oogayo dacwad weerar heerka saddexaad ah,” ayuu yiri afhayeenka booliska.

Ciidanka Ilaalada Capitol-ka Maraykanka (USCP) ayaa dhankooda dhacdadan ku tilmaamay “go’aan aan la aqbali karin oo lala tiigsan doono caddaalad degdeg ah,” iyagoo sheegay inay kala shaqeynayaan hay’adaha federaalka sidii ninkaas loogu qaadi lahaa dacwadda ugu adag.

Cambaareynta xisbiga Jamhuuriga

Inkastoo Trump uu shaki geliyay dhacdada, haddana xildhibaanno dhowr ah oo ka tirsan Xisbiga Jamhuuriga (GOP) ayaa si kulul u cambaareeyay weerarka.

Xildhibaan Mike Lawler (R-N.Y.) ayaa qoraal uu soo saaray ku yiri: “Waxa ka dhacay kulanka Ilhaan Cumar… waa wax aan gebi ahaanba la aqbali karin. Iyadoo aan loo eegin aragtiyaha siyaasadeed, waa inaan ku heshiinnaa in dhaqankan uu yahay mid xad-gudub ah oo aan loo dulqaadan karin.”

Dhacdadan ayaa imaanaysa xilli Ciidanka Capitol-ka ay sheegeen inay baarayaan ku dhawaad 15,000 oo kiis oo la xiriira hanjabaado iyo dhaqammo halis ah oo lala beegsaday xildhibaannada sannadkan, taas oo muujinaysa koror weyn oo dhanka amniga ah.

Ma suuragal baa in Xasan uu sannado kadib hor fariisto Deni iyo A/Madoobe?

0

Muqdisho (Caasimada Online) – Mucaaradka Dowladda Federaalka Soomaaliya, oo ku mideysan Golaha Mustaqbalka Soomaaliyeed, ayaa horraantii bishii hore ku baaqay in la qabto shir wadatashi qaran, kaddib kulan ay ku yeesheen magaalada Kismaayo.

Mucaaradka ayaa xilligaas sheegay in loo baahan yahay madal lagu xalliyo khilaafaadka siyaasadeed ee taagan, gaar ahaan arrimaha doorashooyinka, dastuurka iyo midnimada dalka.

Dowladda Soomaaliya oo ka jawaabaysa baaqa mucaaradka ayaa 30 berri ka dib aqbashay codsiga mucaaradka, iyada oo ku dhawaaqday qabsoomidda shir wadatashi qaran oo loo dhan yahay, kaas oo lagu wado in lagu qabto magaalada Muqdisho 1-febraayo 2026.

Dowladda ayaa sheegtay in shirka diiradda lagu saari doono xoojinta midnimada qaranka, hirgelinta nidaam dimuqraadi ah oo ku saleysan isu-tanaasul, iyo ka heshiisiinta arrimaha masiiriga ah ee dalka.

Go’aanka dowladda Soomaaliya waxaa taageeray Boqortooyada Ingiriiska, iyada oo sheegtay in ay dhiirigalinayso dhammaan dhinacyada in ay ka qeyb galaan shirka, si loo gaaro is-afgarad ku saabsan doorashooyinka, waxa ay mucaaradka ugu baaqday ka qeyb galka shirkaan.

Si lamid ah waxaa dhankooda soo dhaweeyay go’aanka dowladda Bulshada Rayidka Soomaaliyeed, waxa ay sheegeen in gogosha wada hadal ay soo dhaweenayaan, bayaan ay soo saareen ayay ku sheegeen in khilaafaadka siyaasadeed ee soo noqnoqda ay mugdi geliyeen mustaqbalka dhalinyarada Soomaaliyeed, isla markaana ay horseedi karaan faragelin shisheeye.

Shan maalin ka dib Golaha Mustaqbalka Soomaaliye ayaa soo dhaweeyay go’aanka ka soo baxay dowladda Soomaaliya, waxa ay carabka ku dhufteen in ay qeyb ka yihiin shirkaan, markii la’isku afgarto ajandaha shirkaan, oo ay dalabadeen in looga hadla; Amniga, doorashooyinka, dastuurka, midnimada, iyo abaaraha.

Golaha Mustaqbal ayaa ka kooban; Madaxweynihii hore ee Soomaaliya, Shariif Sheekh Axmed, Ra’iisul Wasaarayaashii hore; Saacid, Kheyre iyo Rooble, madaxweynayaasha maamul gobaleedyada Puntlanad iyo Jubbaland, oo ay wehliyaan Xildhibaanno mucaarad ah.

Shirkaan ayaa la filayaa in uu noqdo madal qaran oo lagu wajahaayo arrimaha doorashooyinka, Dastuurka, Amniga, Midnimada iyo xaaladaha abaaraha, iyadoo indhaha lagu hayo in wadahadalku horseedo is af garad siyaasadeed oo looga gudbo marxaladda xasaasiga ah ee dalka.

Lama hubo in dowladda Soomaaliya shirkaan ku casuumi doonta madaxweynihii 9-aad ee Soomaaliya oo hadda ah siyaasi kaligiis socod, iyo madaxweynayaasha maamullada kale oo hadda ah saaxiibada dowladda dhexe.

Ma suuragal baa in Xasan uu sannado kadib hor fariisto Deni iyo Madoobe?

Haddii ay isku afgarataan guddiyada farsamo ee dowladda iyo mucaaradka ugu wakiilka ah qaban qaabada shirkaan, waxaa markale si wada jir ah is-horfadhiisan doona madaxweyaha Soomaaliya Xasan Sheekh Maxamuud, Madaxweynayaasha maamullada Puntland Saciid Cabdullaahi iyo Jubbaland Axmed Maxamed Islaam.

Xiriirka kala dhaxeeya dowladda dhexe iyo maamulka Puntland oo xumaaday ayaa sababay in madaxweynaha Dowlad Gobaleedka Puntland Saciid Cabdullaahi Deni uusan ka qeyb galin kulamada Golaha Wadatashiga Qaran tan iyo 2023.

Dowladda Soomaaliya ayaa ka hortimid doorashadii sanadkii hore ka dhacday magaalada Kismaayo taas oo markale dib loogu doortay madaxweynaha dowlad gobaleedka Jubbaland Axmed Madoobe, oo isaga baxay shirkii Golaha Wadatashiga Qaranka oo Muqdisho ka qabsoomay October 2024.

Puntland iyo Jubbaland oo ka soo horjeeda siyaasadda dowladda dhexe ayaa hadda la filayaa in ay markaan qeyb ka noqdaan shir looga arinsanayo xaaladda dalka, iyaga oo la safan mucaaradka dowladda.

Guddiga farsamada laba dhinac oo Muqdisho shir uga furmay ayaa ka arinsanaya habka la rajeeyo in uu u qabsoomo shirkaan.

Isha: Mustaqbal

Madax sare oo ka socda Itoobiya, Jabuuti iyo dalal kale oo Muqdisho u yimid…

0

Muqdisho (Caasimada Online) – Shirka 27-aad ee Wasiirrada Maaliyadda ee Iskaashiga Geeska Afrika (Horn of Africa Initiative) ayaa maanta si rasmi ah uga furmay magaalada Muqdisho, taas oo ah guul diblomaasiyadeed oo u soo hoyatay Jamhuuriyadda Federaalka Soomaaliya.

Wasiirka Maaliyadda Soomaaliya, Biixi Iimaan Cige, oo ah Guddoomiyaha madasha, ayaa shir-guddoomiyey kulankan heerkiisu sarreeyo ee Muqdisho ka furmay, isagoo si diirran u soo dhoweeyey wafuudda ka kala timid dalalka gobolka iyo saaxiibada caalamka.

Wasiir Biixi oo furay shirka ayaa soo bandhigay aragti fog oo ku aaddan isbeddelka gobolka, isagoo ku nuuxnuuxsaday muhiimadda ay leedahay in xuduudaha nugul loo beddelo aagag dhaqaale oo firfircoon.

Wasiirka Maaliyadda Soomaaliya ayaa hoosta ka xariiqay in isku xirka kaabayaasha dhaqaalaha iyo ganacsiga xuduudaha ay yihiin waddada ugu habboon ee lagu xaqiijin karo nabadda iyo barwaaqada shucuubta iyo dowladaha Geeska Afrika.

Shirka waxaa ka soo qeyb-galay Wasiirka Maaliyadda Jabuuti, Wasiirka Maaliyadda Itoobiya, Wasiirka Qorsheynta Koonfurta Suudaan iyo masuuliyiin kale oo ka socda dowladaha gobolka iyo Urur Goboleedka IGAD.

Sidoo kale, waxaa goobjoog ahaa wakiillo sare oo ka socda saaxiibada horumarinta caalamiga ah, sida Midowga Yurub (EU), Bangiga Adduunka, Bangiga Horumarinta Afrika (AfDB) iyo UK.

Shirka ayaa bilowgiisa maanta diiradda lagu saaray Tamarta iyo Kaabayaasha iyo sidii xal waara loogu heli lahaa yaraanta korontada ee gobolka.

Madasha ayaa sidoo kale waxaa lagu falanqeeyey xogta ay soo bandhigeen Bangiga Adduunka iyo Midowga Yurub, taas oo muujisay in ku dhowaad kala bar dadweynaha Geeska Afrika aysan haysan koronto ku filan, iyadoo si weyn looga dooday hirgelinta isku-xirka tamarta gobolka, si hoos loogu dhigo qiimaha korontada, gaar ahaan Soomaaliya oo qiimaha tamartu uu aad u sarreeyo.

Wasiirrada ayaa dib u eegis ku sameeyey qorshaha dhismaha khadka korontada ee isku xiraya Itoobiya iyo Soomaaliya (500kV), mashruucaas oo la filayo in guddiga fulinta uu ansixiyo bisha Maarso 2026.

Wasiirka Maaliyadda Itoobiya oo goobta ka hadlay ayaa ballanqaaday in dalkiisu uu sii ahaan doono xuddunta tamarta gobolka, isagoo xusay in ay diyaar u yihiin in ay la wadaagaan tamarta la cusboonaysiin karo dalalka deriska ah.

Jawiga shirka ayaa ahaa mid ku dhisan walaaltinimo iyo iskaashi. Wasiirka Maaliyadda Jabuuti ayaa bogaadin weyn ka helay Madasha, kadib markii uu khudbaddiisa ku jeediyey afka Soomaaliga, isagoo ammaanay soo dhoweynta qiimaha leh ee Muqdisho iyo horumarka ay caasimaddu ku tallaabsatay.

Shirka ayaa la filayaa in laga soo saaro war-murtiyeed wadajir ah oo lagu xoojinayo ballanqaadyada ku aaddan isku-xirka ganacsiga xuduudaha, mideynta siyaasadaha tamarta, iyo horumarinta aagagga dhaqaalaha.

Intii uu shirku socday Wasiirka Maaliyadda Soomaaliya ayaa sheegay in Madaxweynaha JFS Mudane Xasan Sheekh Maxamuud uu ku soo biiri doono shirka, sida khudbad uu uga jeediyo, una soo xiro.

Xog: DF iyo Golaha Mustaqbalka oo shir uga furmay Muqdisho

0

Muqdisho (Caasimada Online) – Mas’uuliyiin ka tirsan Dowladda Federaalka Soomaaliya iyo xubno metalaya Golaha Mustaqbalka Soomaaliyeed ayaa galabta shir uga furmay magaalada Muqdisho.

Shirkan oo ka socda hoteel Jazeera ayaa waxaa labada dhinac kala hoggaaminaya Wasiirka Caddaaladda Xukumadda Federaalka Soomaaliya, Xasan Macalin iyo Xildhibaan Cabdullaahi Carab.

Waxaa sidoo kale shirka ka qayb-galay Wasiirka Arrimaha Gudaha XFS, Cali Xoosh, Wasiiru-dowlaha Arrimaha Dibadda, Cali Balcad iyo mas’uuliyiin kale oo ka tirsan labada dhinac.

Ujeeddada kulankan ayaa ah diyaargarowga shirka la qorsheeyay inuu qabsoomo 1-da Febraayo, kaas oo ay Muqdisho ku yeelan doonaan Madaxda Sare ee Dowladda Federaalka iyo mas’uuliyiinta Golaha Mustaqbalka Soomaaliyeed, oo ay ku jiraan Puntland iyo Jubbaland.

Ka hor kulanka galabta, Guddiga dowladda ayaa kulamo gaar gaar ah la yeeshay qaybo ka mid ah bulshada iyo saamileyda siyaasadda dalka.

Madaxweynaha Soomaaliya ayaa 19-kii bishaan ku dhawaaqay gogol wadatashi qaran, iyadoo casuumaad loo diray madaxda ku bahoobay Golaha Mustaqbalka Soomaaliyeed.

Xukuumadda uu hoggaamiyo Ra’iisul Wasaaraha Soomaaliya ayaa casuumad rasmi ah u fidisay Madaxweynayaasha Jubaland iyo Puntland, iyo siyaasiyiinta mucaaradka ee ku midoobay Golaha Mustaqbalka Soomaaliyeed.

Si kastaba, Madaxda Sare ee Dowladda Federaalka Soomaaliya ayaa haatan muujinaya inay diyaar u yihiin heshiis laga gaaro khilaafka kala dhaxeeya siyaasiyiinta mucaaradka iyo qaar kamid maamul gobolleedyada.

DF oo taageero hor leh ka heshay Midowga Yurub + Sawirro

0

Muqdisho (Caasimada Online) – Ra’iisul Wasaaraha Soomaaliya, Xamza Cabdi Barre ayaa xafiiskiisa ku qaabilay wafdi sare oo ka socda Midowga Yurub oo booqasho ku yimid magaalada Muqdisho ee caasimadda Soomaaliya.

Wafdigan oo uu hoggaaminayo General Seán Clancy guddoomiyaha Golaha Ciidanka Xoogga ee Midoowga Yurub (CEUMC), ayaa sidoo kale waxaa ka mid ah safiirka Midoowga Yurub u qaabilsan Soomaaliya Marwo Francesca Di Mauro, iyo Madaxa Qaybta Bariga Afrika ee Adeegga Arrimaha Dibadda Midowga Yurub (EEAS), Jonas Jonsson.

Kulanka ayaa diiradda lagu saaray xoojinta wada-shaqaynta Midowga Yurub iyo dowladda Soomaaliya, gaar ahaan taageerada Midowga Yurub ee ku aaddan amniga iyo la-dagaallanka kooxaha Khawaarijta ah iyo xasilloonida Soomaaliya.

Ra’iisul Wasaaraha ayaa wafdiga la-wadaagay dadaallada dowladda ee dib-u-xoraynta deegaannada ay ku suganyihiin kooxaha argagixisada ah iyo xaqiijinta amniga guud ee dalka oo maraya meel aad u sareysa taasi oo ku timid wada-shaqaynta hey’adaha amniga iyo shacabka Soomaaliyeed.

Dhanka kale Ra’iisul Wasaaraha ayaa xusay in xukuumadda Dan-Qaran ay ka go’an tahay dardargalinta howlaha dimuqraaddiyadda iyo in dadweynaha Soomaaliyeed loo celiyo awoodda si ay u doortaan madaxdooda.

Wafdiga ayaa dhankooda sheegay in ay ka go’an tahay taageerada hey’addaha amniga, tababbarka ciidamada qalabka sida ee Soomaaliyeed iyo geeddi-socodka dowlad-dhiska, gaar ahaan arrimaha siyaasadda.

Sidoo kale waxay sheegeen in ay soo dhowaynayaan gogosha ay fidisay xukuumadda Dan-Qaran, taas oo ay sheegeen in dhinacna uusan haysan wax cudurdaar ah oo uu gogosha kaga maqnaado.

Ugu dambeyntiina, Ra’iisul Wasaaraha ayaa uga mahadceliyay Midowga Yurub, sidii ay u garab istaageen midnimada Jamhuuriyadda Federaalka Soomaaliya, ilaalinta, madax-bannaanida dhuleed ee dalka iyo taageerada arrimaha gargaarka bani’aadantinimo.

  vv

Cabdi Xaashi oo laga dalbay inuu caddeeyo mowqifkiisa ku…

0

Muqdisho (Caasimada Online) – Senator Maryan Faarax Kaahiye oo ka tirsan Golaha Aqalka Sare, lagana soo doorto Jubbaland ayaa maanta dhambaal u dirtay guddoomiye Cabdi Xaashi, iyada oo ka dalbatay inuu caddeeyo mowqifkiisa ku aadan xaaladda dalka, gaar ahaan wax ka beddalka Dastuurka KMG ka ah oo ay weli ku howlan tahay kooxda Villa Soomaaliya.

Maryan ayaa oo qoraal dheer soo saartay ayaa sheegtay in guddoomiyaha ay uga baahan tahay jawaab waafi ah oo waafaqsan Dastuurkii 2012-kii.

“Waxaan waayey hal mar adigoo si cad u soo bandhigaya diidmadaada ku aaddan ku tumashada Dastuurkii lagugu dhaariyey, taas ayaa maanta igu kaliftay in aan kaa codsado CADDAYNTA mawqifkaaga ku aaddan Masiibada hadda Golaha Aqalka sare hortaal muddo 24 saacadood ah” ayay tiri Maryan.

Hoos ka akhriso warsaxaafadeedka oo dhammaystiran;-

Guddoomiye Cabdi Xaashi Aqalka Sare maanta oo ay taariikhdu tahay 28 Jannaayo 2026, anigoo ixtiraam kuu haya waxaan ku dareensiinayaa:
Markaad Golaha nala joogto waxaad mar walba kusoo celcelisaa sida ay kaaga go’an tahay Soomaalinimadu,iyo sida aad u diidan tahay wax walba oo kasoo horjeeda Dastuurka iyo dowladnimada Soomaaliyeed.

Innagoo og in dalkeenu maanta u baahan yahay bedbaadin,waxaa ii muuqata in aad meel iska dhigtay wixii aad aaminsaneyd ee ahaa SARREYNTA SHARCIGA iyo ilaalinta midnimada Soomaaliyeed.

Waxaan waayey hal mar adigoo si cad u soo bandhigaya diidmadaada ku aaddan ku tumashada Dastuurkii lagugu dhaariyey, taas ayaa maanta igu kaliftay in aan kaa codsado CADDAYNTA mawqifkaaga ku aaddan Masiibada hadda Golaha Aqalka sare hortaal muddo 24 saacadood ah.

Guddoomiye,
Marka 1aad,waxaa ku cad Dastuurka 2012-kii,gaar ahaan Cutubka 6-aad,qodobka 56-aad,farqooyinkiisa (a),(b):
(A) Xilka labada Gole wadagaan waa inay u gutaa si wadajir ah
(B) Xilka uu Gole walba gaar u leeyahay wuxuu u gutaa gaar ahaantisa(halkaas waxaa ka cad in ay reebban tahay isku-milan shaqo ee labada Gole)!

Dhanka kale,
Maaddaama aad tahay Gudoomiyaha Aqalka Sare,sidoo kalana tahay oday Soomaaliyeed,maanta sidee u oggolaatay ku xad-gudubka Qodobka 25-aad ee Xeerhoosaadka Aqalka Sare oo sheegaya:
Ajendaha waxaa loo qeybiyaa Xubnaha Golaha ugu yaraan 48 Saac ka hor fadhiga loo dhan yahay!

Guddoomiye,waxaad maanta joogtaa cimri ama sharaf ku raacdo,ama magacaagu taariikhda ka galo BAAL MADOW!

Guddoomiye,maanta markhaati been ah oo daaha gadaashiisa wax la- guugu sheego ha aqbalin ee doorkaaga Guddoomiye qaado oo dalka bedbaadadiisa qeyb libaax ka qaado!

Mudane Guddoomiye,
waxaan kaa sugayaa(ummaada Soomaaliyeedna waa ila qabaan),jawaab waafi ah oo waafaqsan Dastuurkii 2012, cabsi Eebbe, dareenkaaga odaynimo iyo adigoo og in Baarlamaanka JFS xirmayo 29 berrito.

Mahadsanid

Weerarkii lagu qaaday Ilhaan Cumar oo muujiyay arrin kale

0

Muqdisho (Caasimada Online) – Wasiirkii hore ee Qorsheynta Soomaaliya, Cabdiraxmaan Caynte, haddana ah musharrax madaxweyne oo ka fal-celiyay weerarkii xalay lagu qaaday Senator Ilhaan Cumar ayaa shaaca ka qaaday inuu muujiyay geesinimadeeda, kadib markii nin careysan oo masraxa ugu soo cararay xilli ay ka qaybgalaysay kulan dadweyne (Town hall) oo ka dhacay magaalada Minneapolis, isagoo ku buufiyay dareere ur badan.

Weerarka ayaa dhacay xilli Ilhaan ay si adag u cambaaraynaysay falalka Hay’adda Socdaalka iyo Kastamada Maraykanka (ICE) ee gobolka Minnesota oo si weyn u sameeyay Soomaalida ku dhaqan gobolkaasi.

Caynte oo qoraal soo saaray ayaa sheegay in Ilhaan aysan muujin wax cabsi ah, isla markaana ay si geesinimo leh isaga difaacday ninka oo ay gacanta ku dhigeen laamaha amniga, ayna muujisay kartideeda Soomaalinimo.

“Xildhibaan Ilhan Omar waxay muujisay geesinnimo aan caadi aheyn, iyadoo aan cararin markii cunsurigu soo weeraray, balse isku dayday iney iska caabbiso. Geesinnimada ay muujisay waa mid sharaf u ah guud ahaan dadka Soomaaliyeed, waxayna Ilhan tusaale toolmoon u tahay jiilka soo koraya, gaar ahaan gabdhaheenna” ayuu qoraalkiisa ku yiri Cabdiraxmaan Caynte.

Waxaa kale oo uu carrabka ku dhuftay in weerarka lagu beegsaday Ilhaan uu yahay fal abaabulan oo la doonayay in nafteeda lagu waxyeeleeyo.

“Weerarka bahalnimada ah ee lagu soo qaaday xildhibaanadda wuxuu qayb ka yahay beegsiga abaabulan ee waayadaan lagu wado Soomaalida Mareykanka. Hubaal waxaa ah in gardarradu guuldarreysan doonto. Waxaa mahad leh Allah SWT badbaadiyey xildhibaanadda” ayuu sii raaciyay.

Ninka weerarka gaystay ayaa durbo lagu oogay dacwad weerar heerka saddexaad ah (third-degree assault), iyada oo kooxda baarista dembiyada (Forensics) ay goobta gaareen, si ay u baaraan dareeraha la isticmaalay.

Weerarka ayaa yimid xilli Ilhaan ay weerar afka ah ku haysay Xoghayaha Amniga Gudaha Kristi Noem iyo hay’adda ICE, iyadoo ku baaqaysay inay is-casisho kadib dilkii laba muwaadin oo Maraykan ah oo dhowaan ka dhacay Minneapolis intii uu socday hawlgalka socdaalka ee uu riixayo Donald Trump.

Xog: Madaxweyne Xasan Sheekh oo maanta tegaya furimaha hore ee dagaalka

0

Muqdisho (Caasimada Online) – Madaxweynaha Soomaaliya, Mudane Xasan Sheekh iyow wafdi uu hoggaaminayo ayaa lagu wadaa in maanta ay u ambabaxaan safar kooban oo ay ku tagayaan furimaha hore ee dagaaka, si ay u dhiirageliyaan Ciidamada Xoogga Dalka iyo kuwa xaq-u-dirirka deegaanka.

Ilo wareedyo lagu kalsoon yahay ayaa innoo xaqiijiyay in saacadaha soo socda uu madaxweynaha booqanayo gobolka Shabeellaha Dhexe, isaga oo tegaya deegaannada ay ka socdaan howlgallada, si uu ula kulmo ciidamada iyo saraakiishooda.

Sidoo kale wuxuu kormeeri doonaa saldhigyada ciidamada iyo difaacyada hore, iyada oo ujeedka uu yahay dardargelinta dagaalka Al-Shabaab.

Booqashadan ayaa daba socoto guullo  is-daba joog ah oo ay ciidamada huwanta kasoo hoyeen howlgallada Shabeellaha Dhexe, kadib markii argagixisada lagu jabiyay dagaalladii ugu dambeeyay, gaar ahaan deegaanka Jabad-Godane oo si buuxda looga saaray,

Sawirro ay shalay baahisay warbaahinta dowladda ayaa muujinayo maydad badan oo ay ciidamadu isugu geeyeen hal goob, isla markaana qorshuhu yahay in la asturo.

Waxaa sidoo kale ciidamada ay wadaan howlgallo amni xaqiijin ah oo ku aadan xaaladda deegaanka, iyaga oo baacsanaya firxadka Al-Shabaab.

Horay madaxweynaha Soomaaliya ayaa u booqday gobolkan iyo deegaanno kale oo kamid ah gobollada dhexe, isaga oo markaas hoggaaminayay dagaalka ay dowladdiisa ku qaaday kooxaha Khawaarijta, kaas oo muddo dheer socda.

Si kastaba, safarka madaxweynaha ayaa kusoo aadayo, iyada oo maalmihii lasoo dhaafay laga hortegay weerarro ay soo abaabuleen Al-Shabaab, waxaana ugu dambeeyay kii jasiiradda Kudhaa, kaas oo isna jab culus Khawaarijta lagu gaarsiiyay, maadaama looga adkaaday dagaal ay la galeen ciidamada Jubbaland iyo kuwa sida gaarka ah u tababaran ee Danab.

Kulankii BF oo buuq ku soo dhammaaday iyo hanjabaad..

0

Muqdisho (Caasimada Online) – Xaalad jahwareer ah iyo buuq ayaa ka dhashay kulan xasaasi ah oo ay maanta xildhibaannada labada Gole ku lahaayeen Villa Hargeysa, kaas oo ugu dambeyn kusoo dhammaaday fawdo.

Xildhibaannada qaar ayaa diiday in kulanka uu furmo, kuwaas oo kasoo horjeeda wax ka beddalka cutubyada 5-aad illaa 9-aad ee Dastuurka KMG Ah oo dhawaan loo gudbiyay guddoonka sare, si looga doodo.

Sidoo kale, kulanka oo goordhow lagu kala kacay ayaa waxaa gacanta iskula tegay xildhibaannada qaar oo is-feeray, waxaana kaamirada ay soo qabatay wasiirka amniga gudaha Mudane Cabdullahi Sheekh Ismaaciil Fartaag iyo Xildhibaan Xasan Firinbi oo ku dhex dagaalamaya gudaha Baarlamaanka.

Guddoonka Baarlamaanka Federaalka Soomaaliya ayaa markii uu xakameyn waayay xildhibaannada buuqaya isaga baxay hoolka, wuxuuna ku hanjabay in tallaabada adag laga qaadi doono xubnaha maanta is hortaagga sameeyay.

Dhankooda Xildhibaannada buuqa wada ayaa ku doodaya in uu soo dhammaaday Kalfadhigoodii, loona baahan yahay in la xiro, maadaama uu dhigayo xeer hoosaadka Golaha.

“Kalfadhigeenna waxaa ka harsan maanta oo kaliya lama keeni karo sharci, Aadan Madoobe waa yaqaanaa ogaansho badan ayuu u leeyahay xeer hoosaadka aktiisa ayuu yaallaa ha fiiriyo”. Dastuurka uu maanta illaa habeen hore isaga iyo madaxweyne Xasan Sheekh ay la cararaayaan xaq uma laha inay keenaan, caalamkuna ha ogaado wixii dhaca masuuliyadooda waxaa qaadaya Aadan” ayuu yiri Daahir Amiin Jeesow oo kamid ah xildhibaannada diidan wax ka beddalka.

Dhinaca kale qoraal kasoo baxay xafiiska guddoomiyaha Golaha Shacabka ayaa lagu sheegay in xildhibaannadii iyo senatoradii xaadiray kulankii maanta loo qaybiyay soojeedimaha wax-kabeddelka cutubyada 5-aad ilaa 9-aad ee dastuurka, iyada oo guddoomiyuhu faray in xildhibaannadu soo akhristaan.

“Guntanka ama kooramka kulanka oo ku furmay 180-Xildhibaan oo Golaha Shacabka ah iyo 31-Senator oo Aqalka Sare ah, waxaa mudanayaasha labada aqal ee Baarlamaanka Jamhuuriyadda Federaalka Soomaaliya waxaa loo qeybiyey warbixinta soojeedimaha wax-kabeddelka cutubyada 5-aad ilaa 9-aad ee dastuurka, warbixinta faahfaahinaysa soojeedimaha iyo sidoo kale soojeedin kooban oo ku saabsan wax-kabeddelka Qodobbada 49-aad, 50-aad iyo 54-aad ee cutubka 4aad” ayaa lagu yiri qoraal uu soo saaray Aadan Madoobe.

Arrimahan ayaa kusoo aadayo iyada kowda bisha soo socoto la filayo in ay Muqdisho wada-hadallo uga bilowdaan Villa Somalia iyo Golaha Mustaqbalka Soomaaliyeed oo ay ku mideysan yihiin mucaaradka, Jubbaland iyo Puntland.

Dhinacyadan ayaa ka arrinsan doono xaaladda guud ee dalka, gaar ahaan is mari-waaga ka taagan hanaanka Doorashada iyo wax ka beddelka Dastuurka.

Netanyahu oo Sacuudiga u digay kadib markii Turkiga iyo…

Tel-Aviv (Caasimada Online) — Ra’iisul Wasaare Benjamin Netanyahu ayaa Talaadadii sheegay inuu weli doonayo heshiis xiriirka looga dhigayo mid caadi ah oo lala yeesho Sacuudiga, balse wuxuu ka digay in cid kasta oo doonaysa iskaashi aysan la shaqayn xoogag uu ku eedeeyay inay wiiqayaan sharciyadda Israa’iil.

Netanyahu ayaa hadalkan ka sheegay shir jaraa’id kadib markii wariyaha diblomaasiyadda ee The Times of Israel, Lazar Berman, uu weydiiyay in hoggaamiyaha Israa’iil weli aaminsan yahay in xiriir caadi ah uu dhici karo “mustaqbalka dhow,” isagoo soo xiganaya wax uu ku tilmaamay u-leexashada Riyadh ee dhanka Turkiga iyo Qatar iyo ka fogaanshaha Imaaraadka Carabta. 

Netanyahu ayaa sheegay inaanu doonayn inuu noqdo “falanqeeye arrimaha Sacuudiga,” laakiin wuxuu raaciyay inuu si dhow ula socdo isbeddelada gobolka.

“Waxaannu ka filaynaa cid kasta oo nala doonaysa xiriir caadi ah ama nabad in aysan ka qaybqaadan dadaallo ay wadaan xoogag ama afkaaro doonaya cagsiga nabadda,” ayuu yiri.

Netanyahu wuxuu ku dooday in dadaallada noocaas ahi ay “diidayaan sharciyadda Dawladda Israa’iil,” isla markaana dhiirrigelinayaan dhinacyo uu sheegay inay “weeraraan dawladda Israa’iil.”

Wuxuu intaas ku daray in Israa’iil ay soo dhawaynayso heshiis lala galo Sacuudiga haddii boqortooyadu ay doonayso “xiriir caadi ah iyo nabad lala galo Israa’iil oo ammaan ah, awoodna leh.”

Israa’iil iyo Sacuudiga ma laha xiriir diblomaasiyadeed, balse Washington ayaa riixaysay heshiis horumar leh oo ballaarinaya Heshiisyadii Ibraahim (Abraham Accords), oo ah heshiisyadii xiriirka caadiga ah ee Maraykanku taageerayay oo Israa’iil ay sannadkii 2020 la saxiixatay Imaaraadka iyo Baxrayn.

Sacuudiga ayaa dhowr jeer sheegay in aqoonsi kasta oo la siiyo Israa’iil uu u baahan yahay horumar macno leh oo laga sameeyo dhismaha dawlad Falastiiniyiin ah — shuruuddaas oo adkaysay diblomaasiyaddii uu Maraykanku hoggaaminayay maadaama gobolku weli kacsan yahay, colaadda Israa’iil iyo Falastiinna ay weli sii hayso siyaasadda gobolka.

Daawo: Nin weerar ku soo qaaday Ilhaan Cumar xilli ay khudbad jeedineysay

Minneapolis (Somalia Today) — Xildhibaanad Ilhaan Cumar oo ka tirsan Aqalka Wakiillada Maraykanka ayaa Talaadadii la kulantay dhacdo argagax leh, kadib markii nin careysan uu masraxa ugu soo cararay xilli ay ka qaybgalaysay kulan dadweyne (Town hall) oo ka dhacay magaalada Minneapolis, isagoo ku buufiyay dareere ur badan.

Weerarkan ayaa dhacay xilli Ilhaan ay si adag u cambaaraynaysay falalka Hay’adda Socdaalka iyo Kastamada Maraykanka (ICE) ee gobolka Minnesota.

Muuqaallo laga duubay goobta ayaa muujinayay ninka oo si xowli ah ugu soo cararaya halkii ay xildhibaanaddu taagnayd, isagoo ku buufinaya dareere, ka hor inta uusan nin goobta ku sugnaa qabanin oo dhulka dhigin. Ilhaan oo muujisay dhiirranaan ayaa dhawr tallaabo hore u qaadday iyadoo gacanta taagaysa, balse markii ninka la xakameeyay ayay dib u billowday hadalkeedii kadib hakad kooban.

Booliska Minneapolis ayaa xaqiijiyay in saraakiishii goobta ku sugnayd ay arkeen ninka oo isticmaalaya saliingo si uu dareere aan la garanayn ugu buufiyo Ilhaan. Ciidamada ayaa isla markiiba ninkaas xiray, iyagoo ku soo oogay dacwad weerar heerka saddexaad ah (third-degree assault), waxaana boolisku sheegeen in Ilhaan aysan wax dhaawac ah soo gaarin. Kooxda baarista dembiyada (Forensics) ayaa goobta gaaray si ay u baaraan dareeraha la isticmaalay.

“Wuxuu ku buufiyay walax,” ayay haweeney goobta ku sugnayd tiri, iyadoo dad kalena ay ka cowdeen urta xun ee dareerahaas. “Waxaan u baahanahay tirtire (napkin),” ayay tiri Ilhaan markii ninka la kaxeynayay, iyadoo intaas kadib si deggan u tiri: “Waan sii wadi doonnaa.”

Weerarka ayaa yimid xilli Ilhaan ay weerar afka ah ku haysay Xoghayaha Amniga Gudaha Kristi Noem iyo hay’adda ICE, iyadoo ku baaqaysay inay is-casisho kadib dilkii laba muwaadin oo Maraykan ah oo dhowaan ka dhacay Minneapolis intii uu socday hawlgalka socdaalka ee uu riixayo Madaxweyne Donald Trump.

“ICE lama hagaajin karo, dibna looma habeyn karo, waa inaan gebi ahaanba meesha ka saarnaa, Xoghayaha DHS Kristi Noem waa inay is-casishaa ama wajahdaa xil-ka-qaadis,” ayay tiri Ilhaan xilli ay dadku u sacbinayeen, waxaana xilligaas soo orday ninka oo ku qaylinaya “Adigaa ay tahay inaad is-casisho.”

Dhanka kale, Madaxweyne Donald Trump oo inta badan weeraro siyaasadeed ku qaada Ilhaan, horayna ugu tilmaamay “qashin,” ayaa isla Talaadadii khudbad uu ka jeediyay Iowa ku sheegay in Ilhaan aysan jeclayn Maraykanka.

“Waa inay muujiyaan inay jecel yihiin dalkeenna, waa inay sharaf u arkaan,” ayuu yiri Trump oo ka hadlayay soo-galootiga. “Ma ahan sida Ilhaan Cumar oo kale,” ayuu raaciyay.

CIRRO oo ceeb weyn dhex taagan kadib hadalkii Eric Trump

Davos (Caasimada Online) – Sheegashadii dhowaan ay baahiyeen madaxda Somaliland ee ku aaddanayd in kulan guul ah uu dhexmaray Madaxweyne Cabdiraxmaan Maxamed Cabdullaahi “Cirro” iyo wiilka Madaxweynaha Maraykanka, Eric Trump, ayaa isu beddeshay mid dhalisay “ceeb iyo waji-gabax,” kadib markii dhinaca Trump ay soo saareen warbixin ay ku burinayaan warkaas, iyagoo sheegay inaanu dhicin wax kulan ah oo rasmi ah.

Afhayeen u hadlay Eric Trump ayaa Talaadadii si cad u beeniyay wararka sheegaya in kulan diblomaasiyadeed uu dhacay toddobaadkii hore, taasi oo si toos ah uga horimanaysa sheekada ay suuq-geynayeen hoggaanka maamulka Hargeysa.

Arrintan oo soo ifbaxday shan maalmood kadib dhacdadii 22-kii Janaayo, ayaa mugdi weyn gelisay dadaalka wafdiga Somaliland ee ahaa inay muujiyaan guul diblomaasiyadeed oo ay ka gaareen shirka Madasha Dhaqaalaha Adduunka (WEF), halkaas oo ay u tageen inay ku xoojiyaan qadiyaddooda aqoonsi raadinta.

Inkastoo baraha bulshada iyo warbaahinta qaarkood lagu faafiyay sawirro muujinaya Madaxweyne Cirro oo gacan-qaadaya Eric Trump, haddana hay’adda Trump Organization ayaa Talaadadii soo afjartay shakiga, iyadoo meesha ka saartay in wax wada-hadal ah oo nuxur leh uu halkaas ka dhacay. 

Kimberly Benza, oo ah afhayeenka Eric Trump, ayaa qoraal ay soo saartay ku tiri: “Ma jiro waqti uu [Eric Trump] kulan la qaatay Madaxweynaha Somaliland. Sidoo kale, ma jiro waqti, haba yaraatee, uu kala hadlay arrimaha dekedda.”

Ms. Benza ayaa sharraxday in kulanka la sheegay uu ahaa mid ka dhacay qol ay ku sugnaayeen in ka badan 100 qof, isla markaana Eric Trump uusan wax faallo ah ka bixin ama aqoonsan khudbadii Madaxweyne Cirro. “Waxaa kaliya oo dhacay is-salaan, intaas uun bay ahayd,” ayay raacisay.

Jawaabtan adag ayaa timid xilli dowladda Somaliland ay maalmihii lasoo dhaafay warbaahinta caalamiga ah siinaysay xog sheegaysa inuu jiro is-faham guul ah oo ku saabsan dekedda istiraatiijiga ah ee Berbera.

Saraakiisha Somaliland ayaa wakaaladda Reuters u sheegay in kulanka Trump uu ahaa mid “aad u wanaagsan,” iyadoo weriye Reuters ka tirsan uu arkay markii Madaxweyne Cirro galayay qolka ay ku sugnaayeen Eric Trump iyo Madaxweynaha Israa’iil Isaac Herzog.

Hase yeeshee, xogta ay heshay Somalia Today ayaa daboolka ka qaadaysa in hoggaamiyaha Somaliland uusan haysan martiqaad rasmi ah oo uu kaga qaybgalay Madasha Dhaqaalaha Adduunka. Beddelkeeda, wararku waxay sheegayaan in wafdigu ay kiraysteen hoteel u dhow goobta shirka si ay u abuuraan fursado ay “kulamo doceed ah” oo ay ka helaan qaar ka mid madaxda caalamka, si ay sawirro ula galaan.

Ilo xog-ogaal ah ayaa sheegay in Cabdiraxmaan Cirro uu galay casho albaabbadu u xirnaayeen Arbacadii hore, isagoo ku dadaalay inuu sawirro la galo dadka magaca leh. Intaas kadib, kooxdiisa ayaa warbaahinta caalamiga ah, oo ay ku jiraan Reuters iyo BBC, siiyey xog marin-habaabin ah si kulankaas kooban ee aan rasmiga ahayn looga dhigo mid diblomaasiyadeed oo miisaan culus leh.

Farqiga u dhexeeya sawirrada la soo bandhigay iyo beeninta kulul ee kooxda Trump ayaa dhaliil xooggan ka dhaliyay falanqeeyayaasha gobolka.

Axmed Cabdi, oo ah falanqeeye siyaasadeed oo ku sugan Muqdisho, ayaa dhacdadan ku tilmaamay “ceeb,” isagoo xusay in isku-dayga ah in sawirro la iska qaaday laga dhigo kulan rasmi ah ay wiiqayso sumcadda Somaliland, isla markaana ay tahay isku-day lagu doonayo in sharciyad lagu raadiyo hab aan dhab ahayn.

MADAALE oo ka hor-yimid muddo kororsi loo sameeyo DF

0

Muqdisho (Caasimada Online) – Guddoomiyihii hore ee Gobolka Banaadir, Yuusuf Xuseen Jimcaale (Madaale) oo wareysi gaar ah siiyay Somali Cable Tv ayaa ka hadlay arrimo xasaasi ah oo ku aadan xaaladda siyaasadeed ee dalka.

Yuusuf Madaale ayaa marka hore si adag uga horyimid muddo kororsi loo sameeyay hay’adaha Dowladda Federaalka, wuxuuna sheegay in arrintaasn ay keeneyso dib u dhac iyo khilaafaad siyaasadeed oo horleh.

Sidoo kale wuxuu ku taliyay in hadda lasii bilaabo shaqada, isla markaana waqtiga la qorsheeyo waqtiga ugu dhow ee ay ku dhici karti doorasho  guud.

“Anigu muddo kororsi sidiisaba horay uma aaminsaneen, haddana ma aaminsani, waana kasoo horjeedaa, laakiin iyadoo shaqada lagu jiro inuu waqti qaato waa dhici kartaa” ayuu yiri guddoomiyihii hore Yuusuf Madaale.

Waxaa kale oo uu soo hadal qaaday muranka ka taagan nooca doorashada ee uu dalka aadayo, isaga oo sheegay in muhiim tahay in laga gudbo doorasho dadban, isla markaana la aado qof iyo cod ama mid kale oo heshiis lagu yahay.

“Doorashada weli waayay waxaa hadda socota tan golaha deegaanka midna waa tii Federaalka iyo tan dowlad-goboleedyada in laga heshiiyo culeys badan kama jiro, laakiin nin kasta oo siyaasi ah wuxuu ku qanacsan yahay tii hore oo 2022 dhacday iyo 2021 in aan loo laaban” ayuu yiri mar kale Madaale.

Waxaa kale oo uu soo hadal qaaday gogosha uu dhigay madaxweynaha ee looga hadlayo xaaladda dalka iyo waxyaabaha laga filan karo.

“Gogosha taalla inta la wada fariisto ayaa meesha ay wax joogeen laga hadli karaa ama wixii hore oo socda la’isku waafaqi karaa ama wax kale ayaa laga hadli karaa, laakiin hadda kama hadli karno goshahaas maxaa kasoo bixi doono?. ayuu sii raaciyay.

Hadalkan ayaa kusoo aadayo, iyada oo haatan is mari-waaga uu ka taagan Doorashada dalka iyo wax ka beddelka Dastuurka oo weli waddo Villa Somalia.

Kumuu ahaa Cabdullaahi Wadaad? -Madaxii maaliyadda kooxda Al-Shabaab ee la dilay

Muqdisho (Caasimada Online) – Wasaaradda Gaashaandhigga dowladda Soomaaliya ayaa xaqiijisay in mid ka mid ah hoggaamiyeyaasha kooxda Al-Shabaab lagu dilay duqayn dhacday dhammaadkii toddobaadkii hore.

Axmed Macallin Fiqi, wasiirka Gaashaandhigga Soomaaliya, ayaa saaka warbaahinta u faahfaahiyey xogta dilka Cabdullaahi Xasan Cosoble, oo loo yaqaanay Cabdullaahi Wadaad. Dilka Cabdullaahi Wadaad ayaa ka dhacay deegaanka Kuunyo-Barrow ee gobolka Shabeellaha Hoose, 23-kii Janaayo 2026.

Duqaynta waxa fulisay Hay’adda Sirdoonka iyo Nabad-sugidda Qaranka (NISA), iyadoo kaashanaysa saaxiibbada beesha caalamka ee taageera hawlgallada ka dhanka ah Al-Shabaab. Wasiir Fiqi ayaa Cabdullaahi Wadaad ku tilmaamay “oodin iyo waran wadnaha kaga taagnaa ummadda Soomaaliyeed”.

“NISA oo kaashanaysa saaxiibbada caalamka waxay fulisay hawlgal qorshaysan oo guul ku dhammaaday, kaas oo lagu dilay horjooge sare oo ka tirsan Al-Shabaab. Hawlgalkan waxa uu ka dhacay deegaanka Kuunyo-Barrow, dabayaaqadii bishan,” ayuu yiri wasiirka Gaashaandhigga Axmed Macallin Fiqi.

Wasiirka ayaa intaas ku daray in Cabdullaahi Wadaad lagu beegsaday goob baylah ah oo u sahlaysay in duqaynta laga fuliyo, isagoo xusay in horjooguhu ku sugnaa meel uu u maleeyey inay ammaan u tahay.

Kumuu ahaa Cabdullaahi Wadaad?

Sida uu shirka jaraa’id ku sheegay wasiirka Gaashaandhigga Soomaaliya Axmed Macallin Fiqi, Cabdullaahi Wadaad waxa uu dhashay sanadkii 1965, waxaana uu ku dhashay degmada Ruun Nirgood ee gobolka Shabeellaha Dhexe.

Waxa uu Al-Shabaab ku biiray sanadkii 2009, isagoo xilligaas kaga biiray magaalada Muqdisho ee gobolka Banaadir, kadibna waxa uu ka mid noqday madaxda sare ee kooxda. Hase yeeshee, waxaa jira xogo kale oo sheegaya inuu ku biiray 2008.

Cabdullaahi Wadaad waxa uu ka mid ahaa ragga sida weyn loogu doon-doonayey, kuwaas oo ay dowladdu baadi-goob ku haysay. Sanadkii 2024 ayay dowladdu ku dartay liiska dambiileyaasha waaweyn ee cunqabataynta la saaray, sida uu sheegay wasiir Fiqi.

Waxa uu xilal kala duwan ka soo qabtay Al-Shabaab, waxaana ka mid ahaa inuu noqday sarkaalkii isku xira beelaha dega gobolka Shabeellaha Dhexe iyo hoggaamiyaha kooxda Axmed Diiriye, sida uu sheegay wasiir Axmed Macallin Fiqi.

Xilalka kale ee uu soo qabtay waxaa ka mid ahaa inuu maamulay xafiiska sakada ee gobolka Shabeellaha Dhexe, halkaas oo uu ka ururin jiray sakada iyo kharashaadka kale ee laga qaado dadka ku nool deegaannadaas.

Cabdullaahi Wadaad waxa uu ka mid ahaa tobanka qof ee ugu sarreeya Al-Shabaab, sida ay BBC-da u sheegeen dad si dhow uga war haya qaab-maamulka kooxda. Muddo ayuu ku dhex jiray qaybta maaliyadda ururka, halka xilkiisii ugu dambeeyey uu ahaa madaxa xafiiska maaliyadda Al-Shabaab, isagoo maamulayey dakhliga soo gala ururka.

Laba bilood gudahood, Cabdullaahi Wadaad waxa uu noqonayaa sarkaalkii labaad ee sare ee laga dilo Al-Shabaab. Horraantii bishii Diseembar ee sanadkii dhammaaday ayaa duqayn cirka ah oo ka dhacday magaalada Jilib ee gobolka Jubada Dhexe lagu dilay nin la odhan jiray Cabdullaah Cusmaan, oo loo aqoon jiray Injineer Ismaaciil, kaas oo ka mid ahaa madaxda sare ee Al-Shabaab.

Ninkaasi waxaa lagu sheegay inuu ahaa madaxa xafiiska “Amniyaat” iyo xafiiska warbaahinta kooxda, isla markaana uu ka mid ahaa lataliyeyaasha Axmed Diiriye, hoggaamiyaha Al-Shabaab.

Xiisadda BF oo kasii dartay iyo cabsi laga qabo in maanta…

0

Muqdisho (Caasimada Online) – Xiisad culus oo ka dhalatay sii wadista wax ka beddalka Dastuurka ayaa ka taagan Baarlamaanka, iyadoo xildhibaannada iyo guddiyada qaabilsan Dastuurka ay si weyn arrintan ugu kala qaybsameen.

Doodda ayaa timid, kadib markii dhawaan guddiyada Dastuurka ay Seekh Aadan Madoobe u gudbiyeen cutubyada 5-aad ilaa 9-aad ee wax ka beddalka Dastuurka, si looga doodo kadibna loo ansixiyo.

Xildhibaanno badan ayaa ka horyimid arrintan, waxayna ku doodeen inuu soo dhammaaday Kalfadhigoodii, loona baahan yahay in la xiro, maadaama uu dhigayo xeer hoosaadka Golaha.

Daahir Amiin Jeesow oo kamid ah xildhibaannada diidan wax ka beddalka Dastuurka ayaa ku dooday in xilligaan aan la qaba karin sharci, wuxuuna u digay guddoomiyaha, isaga oo sheegay inuu qaadi doono masuuliyadda wixii dhaca.

“Kalfadhigeenna waxaa ka harsan berri oo kaliya lama keeni karo sharci, Aadan Madoobe waa yaqaanaa ogaansho badan ayuu u leeyahay xeer hoosaadka aktiisa ayuu yaallaa ha fiiriyo” ayuu yiri Xildhibaan Jeesow.

Waxaa kale oo uu sii raaciyay “Dastuurka uu maanta illaa habeen hore isaga iyo madaxweyne Xasan Sheekh ay la cararaayaan xaq uma laha inay keenaan, caalamkuna ha ogaado wixii dhaca masuuliyadooda waxaa qaadaya Aadan”.

Dhanka kale, waxaa laga cabsi qabaa in maanta fowdo ay ka dhalato kulanka Golaha Shacabka Soomaaliya, iyada oo xalay xildhibaannadu ay ku doodeen in gamcamaha la’iskula tegi doono, haddii Baarlamaanka la keeno Dastuurka.

“Aadan Madoobe Alamtara ayuu soo dhaafay, balse berri gacmaha ayaan qabanaynaa wixii dhacana isaga ayaa ka masuul ah” ayuu yiri Mahdi Qalato.

Waxaa kale oo xildhibaannadu sheegeen in xilligan kala guurka ah aan la aqbali karin in lasoo dhex-maro, maadaama uu dhammaaday muddo xileedka hay’adaha dowladda oo uu ku jiro Baarlamaanka Federaalka Soomaaliya.

Arrimahan ayaa kusoo aadayo iyada kowda bisha soo socoto la filayo in ay Muqdisho wada-hadallo uga bilowdaan Villa Somalia iyo Golaha Mustaqbalka Soomaaliyeed oo ay ku mideysan yihiin mucaaradka, Jubbaland iyo Puntland.

Dhinacyadan ayaa ka arrinsan doono xaaladda guud ee dalka, gaar ahaan is mari-waaga ka taagan hanaanka Doorashada iyo wax ka beddelka Dastuurka.

DF Soomaaliya oo jawaab siisay Puntland kadib ciidamadii…

0

Muqdisho (Caasimada Online) – Wasiirka Gaashaandhigga Soomaliya, Axmed Macallin Fiqi ayaa maanta jawaab culus siiyay Puntland oo dhawaan shaaca ka qaaday in dowladda dhexe ay carqaladeyneyso amniga guud ee maamulkaas, iyada oo adeegsaneysa ciidamada sida gaarka ah u tababaran ee Danab ee uu hoggaamiyo Janaraal Jimcaale Jaamac Takar.

La-taliyaha madaxweynaha Puntland ee arrimaha amniga, Mudane Cabdi Xersi Cali (Qarjab) ayaa maalin kahor sheegay in ciidamadaai aanay ka amar qaadan Puntland, isla markaana ay yihiin ciidan guur guura oo meelo kale laga xakumo, sida uu hadalka u dhigay.

Waxaa oo uu xusay in ay mushaar siiso dowladda dhexe, isla markaana ujeedadu tahay in ay ku carqaladeyso amniga guud ee Puntland.

“Ciidan aan dowladda ka amar qaadan oo hadba meel aadaayo oo meel kale laga maamulo system dowlina maaha, adduunka wax ku dhaqmaana ma jiro”. ayuu yiri La-taliyaha madaxweynaha maamulka Puntland ee arrimaha amniga. 1,376 qof-baa Puntland ku nool Dowladda Federaalka ayaa mushaar siisa, uguna talagashay Puntland inay ku carqaladeyso jiritaankeeda iyo amnigeeda” ayuu yiri La-taliye Cabdi Xersi Cali (Qarjab).

Wasiir Axmed Macallin Fiqi oo ka jawaabay eedeyntan ayaa xusay in ciidamadaasi aanay dhibaato ku ahayn jiritaanka Puntand, balse ka shaqeynayaan oo kaliya amniga Qaranka, sida uu ku dooday.

“Ma jiraan ciidan ka socda Dowladd Federaalka oo carqaladeynaya amniga Puntland, waa askar ilaalinaya amniga Qaranka” ayuu yiri Fiqi.

Dhankiisa, wasiirkii hore ee maaliyadda Puntland, Xasan Shir Abgaal oo isna ka hadlay arrimaha ciidamadan ayaa boggaadiyay doorka dowladda dhexe.

“Haddii ciidanka PSF iyo Danab aysan Dowladda Federaalka mushaar siin lahayn way kala yaaci lahaayeen, hadda 25-ka bisha ayay mushaarkooda qaataan” ayuu isna yiri wasiir hore Xasan Shire Abgaal.

Si kastaba, Ciidamadan oo muddooyinkii ugu dambeeyay deggenaa duleedka Garoowe ayaa dhawaan gudaha u galay Laascaanood, iyaga oo wata gaadiidka dagaalka, waxayna ka qayb-qaateen sugidda amniga madaxdii isugu tegtay magaaladaas oo ay ku jiraan madaxweynaha iyo ra’iisul wasaaraha dalka, iyaga oo kadib ku laabtay gudaha xeradooda milatari ee duleedka Garoowe.

Maydadka maleeshiyada Al-Shabaab oo laga ururinayo Jabad-Godane

0

Warsheekh (Caasimada Online) – Ciidamada Xoogga Dalka Soomaaliyeed oo kaashanaya kuwa deegaanka ayaa weli wada howlgal ay ku aruurinayaan meydadka maleeshiyaadkii Khawaarijta ee lagu laayay deegaanka Jabad-Godane ee gobolka Shabeellaha Dhexe, kadib dagaal culus oo ka dhacay halkaasi.

Ciidamada ayaa maanta isku fidiyay qaybo badan oo kamid ah deegaanka iyo hareerihiisa, waxayna kasoo heleen maydadka xubnaha Al-Shabaab ee la laayay, si loo aaso.

Sawirro ay baahisay warbaahinta dowladda ayaa muujinayo maydad badan oo ay ciidamadu isugu geeyeen hal goob, isla markaana qorshuhu yahay in la asturo.

Waxaa sidoo kale ciidamada ay wadaan howlgallo amni xaqiijin ah oo ku aadan xaaladda deegaanka, si ay uga hortagaan weerar ay mar kale soo qaadaan maleeshiyada Khawaarijta.

Sidoo kale waxa ay ciidamadu baacsanayaan firxadka maleeshiyaadkii cararay ee ku sugan dhulka hawdka ah ee Jabad-Godane oo weli xaalad adag laga dareemayo.

Saraakiisha hoggaamineysa howlgalka ayaa dhankooda sheegay in bulshada ay u soo bandhigi doonaan magacyada horjoogayaasha Khawaarijta ee dagaalka lagu dilay, tirada maleeshiyaadka la laayey iyo hubka ay ka furteen.

Dagaalka ka dhacay deegaanka Jabad-Godan ayaa noqday mid kamid ah kuwii ugu khasaaraha badnaa ee ay la kulmaan maleeshiyaadka kooxda Al-Shabaab, maadaama laga laayay xubno fara badan, lagana dhaawacay kuwa kale.

Maalmihii lasoo dhaafay waxaa laga hortegay weerarro ay soo abaabuleen Al-Shabaab, waxaana ugu dambeeyay kii deegaanka Kudhaa, kaas oo isna jab culus Khawaarijta lagu gaarsiiyay, maadaama looga adkaaday dagaal ay la galeen ciidamada Jubbaland iyo kuwa sida gaarka ah u tababaran ee Danab.