Muqdisho (Caasimada Online) – Wasiirka Amniga Gudaha ee Dawladda Federaalka Soomaaliya Cabdullaahi Sheekh Ismaaciil Fartaag ayaa Muqdisho kulan kula qaatay saraakiisha sare ee hay’adaha ammaanka, isagoo kala hadlay xakameynta hubka sharci darrada ah.

Shirka ayaa intii uu socday waxa lagu lafo guray sida loo fulin karo qaraarkii golaha wasiirada Soomaaliya ay horey uga soo saareen mamnuucidda ka ganacsiga hubka.

Saraakiisha hay’adaha amniga ayaa loo sheegay sidii ay u qaadi lahaayeen tallaabbooyin degdeg ah oo looga hortagayo kooxaha ka ganacsada hubka.

Dawladda ayaa ka baqdin qabta in hubka sharci darrada ah ee ku soo qulqulaya Soomaaliya uu kaalin weyn ku leeyahay colaadda qabaa’ilka, iyo suurtagalnimada in uu gacanta u galo kooxaha argagixisada ah.

Wasiirka Amniga Soomaaliya Cabdullahi Fartaag ayaa ugu baaqay bulshada in ay gacan ka geystaan soo celinta hubka gacanta shacabka iyo maleeshiyaadka ku jira, si nabad waarta loo gaaro.

Maalmo ka hor deegaanada Puntland waxaa lasoo geliyey hubkii ugu badnaa oo sharci darro ah, kaasi oo ka yimid gudaha Itoobiya, shirkaan waxaa looga hadlay sida ay dowladda federaalku uga falceli karto arrintaas xasaasiga ah ee soo noqnoqotay.

Dawladda federaalka waxay horay u sheegtay in markii labaad muddo kooban gudoohood hub sharci darro ah uu dalka ka soo gudbay xuduudda xigta Itoobiya, iyadoo dowladda Soomaaliya ay arrintaas ku macneysay xadgudub kale oo madax-banaanida dalkeeda ay kula kacday Itoobiya iyo khatar soo wajahday gobolka Geeska Afrika.

Horay hubka la geeyey Puntland waxay Itoobiya u soo gelisay Galmudug, waxaana hubkii soo galay Galmudug lagu boobay magaalada Caabudwaaq, wuxuuna sidaas ku galay gacanta shacabka iyo maleeshiyaadka abaabulan ee qabaa’ilka.

Boosaaso (Caasimada Online) – Gaari uu lahaa agaasimaha ciidanka PSF General Maxamuud Cismaan ayaa lagu rasaaseeyay gudaha magaalada Boosaaso, sida uu xaqiijiyay agaasimaha.

General Maxamuud oo la hadlay telefishanka SBC ayaa sheegay in gaariga la rasaaseeyay uu ahaa Land Cruiser ah ama loo yaqaano Layla Calaawi, xilli uu marayay magaalada.

Xilliga la rasaaseeyay gaariga waxaa saarna qoyska agaasimaha, oo uu sheegay in markaas ay kasoo laabteen safar xaggaa bax ah.

Agaasimaha PSF ma faah-faahin khasaaraha iyo sida ay dhacdadu u dhacday, wixii kasoo kordha dhacdadana waxaa idinkula wadaagi doona wararkayaga dambe Insha Allah.

Dhacdadan ayaa imaneysa xilli ay magaalada Boosaaso ka taagan tahay xiisad xooggan oo u dhaxeysa hoggaanka ciidanka PSF iyo xukuumadda madaxweyne Saciid Cabdullaahi Deni.

Dhawaan ayey aheyd markii ay xiisadda PSF iyo maamulka ay horseeday inuu maalmo xirmo garoonka diyaaradaha magaalada Boosaaso, kadib markii ay PSF u digtay diyaaradaha adeegsada garoonka.

Inkasta oo shaqadii garoonka ay sidii caadiga aheyd kusoo laabatay, haddana waxaa magaalada Boosaaso ka taagan xiisadda u dhaxeysa hoggaanka ciidanka PSF iyo xukuumadda Saciid Deni, taas oo haatan mareysa meel xasaasi ah.

Muqdisho (Caasimada Online) – Taliyihii hore ee amniga gobolka Gedo, Cali Xaashi oo aad ugu dhow kooxda Nabad iyo Nolol ayaa bixiyay xog xasaasi ah oo ku aadan kala tega siyaasadeed ee  madaxweynihii hore ee dalka Maxamed Cabdullahi Farmaajo iyo Fahad Yaasiin.

Cali Xaashi oo wareysi gaar ah siiyay Telefishinka Somali Cable ayaa sheegay in kala tegga Farmaajo iyo Fahad uusan ku ekeen labadooda oo kaliya, isla markaana ay jiraan saaxibo aad ugu dhowaan Fahad oo la go’ay, kuwaas oo ka baxay xisbiga Nabad iyo Nolol.

“Farmaajo iyo Fahad waxay ahaayeen laba nin oo odayaal ah oo soo wada shaqeeyay dhib ha’isku qabeenee ama dheef hadda waa kala tageen, labadooda oo kaliya xittaa ma kala go’in oo Fahad waxaa la go’ay kooxdiisii isaga saaxibada la’ahaa” ayuu yiri Cali Xaashi.

Sidoo kale wuxuu sii raaciyay “Nabad iyo nolol weli waa taagan tahay waxaa kaliya oo ka baxay Fahad Yaasiin, waana sii shaqeyneysaa”.

Taliyihii hore ee amniga gobolka Gedo, Cali Xaashi oo sii hadlayay ayaa sharraxaad ka bixiyay sababta ay ku kala tegeen labada nin, wuxuuna ku macneeyay rabitaan fara badan oo ka yimid dhinacaFahad Yaasiin Xaaji Daahir, kadibna uu ku qanci waayay Farmaajo.

“Waxa lagu kala tegay waa rabitaanka saa’idka ah ee Fahad waxaa loo baahday in Refresh-ment fiican in lagu sameeyo xisbiya, si loo helo inay mar labaad tartamaan, taasina waxaa ka hortimid rabitaan oo uu leeyahay Fahad” ayuu sii raaciyay.

Dhinaca kale wuxuu ka hadlay cidda faa’iido ku qabta kala taggooda Farmaajo iyo Fahad, wuxuuna sheegay in ninka faa’iidayo uu yahay madaxweynihii hore ee dalka.

“Aniga waxaan aaminsanahay inuu faa’iido qabo Farmaajo, sababtoo ah waa madaxweyne Soomaaliyeed oo akhyaar ah, kuna fiican dowladnimada, waxaana faa’iido ugu jirtaa inuu ka haro Fahad” ayuu mar kale wareysiga yiri Cali Xaashi taliyihii hre ee gobolka Gedo.

Muqdisho (Caasimada Online) – Madaxweynaha Soomaaliya, Mudane Xasan Sheekh Maxamuud ayaa lagu eedeeyay inuu qaaday waddadii uu horay maray madaxweynihii isaga ka horreeyay ee Maxamed Cabdullahi Farmaajo, taas oo ah la weeraro siyaasiyiinta iyo in laga hor istaago madaxdii, siyaasiyiinta iyo xildhibaanada safarada gudaha ee ay galayaan.

Xildhibaan Khaliif Cabdi Cumar oo ka tirsan baarlamaanka Soomaaliya ayaa sheegay dowladda uu hoggaamiyo madaxweyne Xasan Sheekh ay hayso raadka dowladda hore, wuxuuna sheegay in uu dhammaaday waqtigii la’isku dulmin jiray magaca dowladda.

“Haddii dowladdii hore wax xun sameysay hadda la hayaa raadkeeda in wixii xumaa ee la koobiyeeeyo” ayuu wareysiga ku yiri Xildhibaan Khaliif Cabdi Cumar.

Sidoo kale wuxuu soo jeediyay in dowladda dhexe ay xoogga saarto sidii ay dadka isugu soo dhaweyn laheydm iyada oo la sameynayo dib u heshiisiin laga soo bilaabayo gobollada.

“Waxaan soo jeedinaa in wax laga barto wixii xumaa ee ahaa in madaxda lagu duullo, guribaa u dhacayaa qofbaan dilayaa qoray ayaa xoog ku qaadayaa maanta waqtigeeda maaha, waa inaan ka hadalnaa sidee ku heshiinaa? ayuu mar  kale yiri xildhibaanku.

Khaliif Cabdi Cumar ayaa intaasi ku daray in xaaladda dalka kaliya looga gudbi karo in laga shaqeeyo danta guud ee qaranka, si la’isaga kaashado horumarka dalka.

“Horta wax walba waxay noqonayaan qabiil, haddii la rabo in dowladnimo la’isku adeegsado, sidaas darteed cid cid ku duuli karto ma jirto, marka laga reebo danta guud ee dalka aan ka wada shaqeyno” ayuu hadalkiisa sii raaciyay Xildhibaan Khaliif Cabdi Cumar.

Hadalkan ayaa kusoo aadayo, ayada maalmihii lasoo dhaafay dowladda dhexe ay xayiraad saartay xildhibaanno kasoo jeeda Koonfur Galbeed oo kusii jeeday magaalada Baydhaba ee xarunta gobolka Baay, sababo la xiriira khilaafka u dhexe Villa Soomaaliia iyo Lafgareen.

Garoowe (Caasimada Online) – Madaxweynihii hore ee HirShabelle, haddana ah ku xigeenka Xoghayaha guud ee IGAD Maxamed Cabdi Waare oo ku sugan magaalada Garoowe ee xarunta Puntland, isla markaana khudbad ka jeediyay shir sanadeedka Nabadda ee PDRC ayaa ka hadlay arrimo xasaasi ah oo ku aadan xiisadda Soomaaliya, Itoobiya iyo Masar ee ka dhalatay heshiiska badda ee Abiy Axmed uu la galay Muuse Bixi.

Waare ayaa si aan gambasho lahayn uga hadlay loolanka Itoobiya iyo Masar ee Soomaaliya, kaas oo sii xoogeystay maalmihii lasoo dhaafay, kadib markii heshiis iskaashi difaac uu dhex-maray Muqdisho iyo Qaahira, kaas oo ay ka xumaatay Addis Ababa.

Ku xigeenka Xoghayaha guud ee IGAD ayaa sheegay in labada dal ee Itoobiya iyo Masar aanay wax dan ah u ahaynin Soomaaliya, waxaana uu si weyn uga horyimid in xilligan Masar lagu soo dhaweeyo magaalada Muqdisho, isaga oo su’aal ka keenay halkii ay jirtay 30-kii sano ee ay burburka la daala dhaceysay Soomaaliya.

“Itoobiya iyo Masar nin annaga qaraabo nala ah ma jiro 30 sano ayaan halkan joognay nooma imaan maxay hadda soo dooneen?” ayuu yiri Maxamed Cabdi Waare.

Sidoo kale wuxuu sii raaciyay “Qiil ayaan u raadineynaa Masar annagoo leh Islaam waayay, haddii ay Islaam tahay 30-kii sano ee la soo dhaafay xagee jireen?”.

Maxamed Cabdi Waare ayaa sidoo kale intaasi kusii daray in Itoobiya iyo Masar oo xuduud ahaan aad noogu now aanay garab qaban Soomaaliya, taas beddalkeedna ay jiraan waddamo kale oo ka dhow, isaga oo tusaale usoo qaatay dalalka Turkiga iyo Yemen.

“Taariikhdeenna markii ay Soomaalidu kala adkaan waysay Yemen iyo Turki ayay hub u kala doonan jireen hadda miyaan kala dooraneynaa kuwa Itoobiya la jira iyo kuwa Masar la jira? ” ayuu sii raaciyay.

Waxaa kale oo uu Waare shaaca ka qaaday in arrintu haddii ay sidaan kusii socoto la waayi doono magaca Soomaali, isaga oo ka digay halis uu sheegay in dalka uu kusii socod.

“Sida aan hadda ku socono haddaan kusii socono 20 KM oo bad ah ayaan hadda la yaabanahay dad Soomaali la yiraahdo ayaa halkan daganaan jiray ayaa la dhihi doonaa” ayuu markale yiri madaxweynihii hore ee dowlad goboleedka Soomaaliyeed ee HirShabelle.

Muqdisho (Caasimada Online)  – Dowladaha Soomaaliya iyo Mareykanka oo kulan xasaasi ah ku yeeshay magaalada Muqdisho ayaa go’aan culus ka gaaray dagaalka adag ee lagula jiro Al-Shabaab, waxayna go’aamiyeen in lasii wado howlgallada xoreynta ah.

Arrintan ayaa lagu go’aamiyay kulan gaar ah oo ay Muqdisho ku yeesheen taliyaha ciidanka Xoogga dalka Sarreeye Gaas Ibraahim Sheekh Muxidiin Cadow iyo taliyaha howlgallada gaarka ah ee ciidamada Mareykanka Colonel David Haskell oo soo gaaray caasimada.

Kulanka ayaa waxaa looga hadlay ciribtirka kooxda Al-Shabaab iyo qorshaha dowladda Soomaaliya ee la xiriira dagaalka lagula jiro kooxda, sida lagu sheegay qoraal kasoo baxay taliska Xoogga dalka Soomaaliyeed.

“Taliyaha ciidanka xoogga Dalka Soomaaliyeed S/gaas ibraahim Sheikh Muxudiin ayaa maanta kulan looga hadlayay ciribtirka dagaalka ka dhanka ah khawaarijta la qaatay Taliyaha howlgallada gaarka ah ee ciidamada Mareykanka Colonel David Haskell, waxaana kulanka diirada lagu saaray Qorshaha dagaal iyo sidii loo xureyn lahaa goobaha wili cadawgu kaga suganyahay Dalka” ayaa lagu yiri warsaxaafadeedka.

Sidoo kale waxaa lasii raaciyay “Kulanka waxaa lagu go’aamiyay in biya kama-dhibcaan ay tahay in la qaado Howlgal ka dhan ah Argagixisada lagana saaro goobaha ay wili shacabka ku gumaadaan”.

Taliye Ibraahim Sheekh Muxidiin oo sidoo kale madasha ka hadlay ayaa Mareykanka u sheegay inay muhiim u yihiin qorshaha dagaalka ee ka dhanka ah kooxda Al-Shabaab, waxayna ballan qaadeen inay diyaar u yihiin sidii Soomaaliya looga saari lahaa kooxda.

Mareykanka ayaa kamid ah dowladaha waa wayn ee taageerada kala duwan siiya Soomaaliya, wuxuuna sidoo kale qayb ka yahay dagaalka Al-Shabaab, isaga oo duqeymo hawada ku tageero ciidanka dowladda, sidoo kalena tababaro siiyo Kumaandooska Danab.

Addis Ababa (Caasimada Online) – Prof. Brook Hailu oo la-taliye sare u ah Ra’iisul Wasaaraha Itoobiya ayaa ka shifay khatar badan oo ka jirta gudaha Soomaaliya iyo hiigsiga Itoobiyaanku ay ka leeyihiin kala qeybinta Soomaalida.

Ninkaan ayaa wareysi uu bixiyey ku sheegay in dowladda Itoobiya ay garab ka heleyso qaar kamid ah maamul goboleedyada Soomaaliya, kuwaas oo sida uu sheegay qarka u saaran inay ku biiraan dalka Itoobiya oo xiriirka u jaraan dowladda dhexe ee Soomaaliya.

Sidoo kale wuxuu sheegay in baarlamaanka Soomaaliya ay cod ka heystaan, kaas oo u saamaxaya in maalmaha soo socda ay xilka ka qaadaan Ra’iisul Wasaare Xamsa Cabdi Barre, sida uu hadalkiisa u dhigay.

Wareysiga laga qaaday masuulkaan ka tirsan xafiiska Ra’iisul Wasaaraha Itoobiya ayaa muujinaya in Soomaaliya ay halis ku jirto oo ay ku dhacayso dabinada loo dhigay, hadii dadka iyo siyaasiyiinta Soomaaliyeed aysan baraarugin.

La-taliyaha Abiy Axmed ayaa ku faanay inay Itoobiya taageereen shacabka iyo siyaasiyiinta ka soo jeeda gobollada Koonfur Galbeed, Jubbaland iyo Hiiraan State, sida uu ku sheegay wareysigaan dadka gobolladaas wuxuu sheegay inay la dhacdan yihiin qorshaha Itoobiya.

Sidoo kale wuxuu sheegay in maamul goboleedka Puntland oo mar hore ay ku kala tageen siyaasadda dowladda dhexe ee Soomaaliya ay hadda ka fekerayaan sidii ay ugu soo biiri lahaayeen Itoobiya.

“Xasan Sheekh wuxuu cadaadis kala kulmayaa maamul goboleedyadiisa, wax kasta waa uu ku fashilmay, dhowaana waxaad arki doontaan isagoo tabar dhigay,” ayuu yiri Prof. Brook Hailu oo la-taliye sare u ah Ra’iisul Wasaaraha Itoobiya.

Sidoo kale wuxuu sheegay in baarlamaanka Soomaaliya uu wado qorshe culus oo looga soo horjeedo imaashaha Gobolka ee Ciidamada Masar, kaasi oo suurtagal ka dhigaya in xilka laga qaado Ra’iisul Wasaaraha Soomaaliya, hadii uu ku sii madax-adeygo qorshaha uu ku soo dhaweysanayo Masaarida.

Ninkaan oo si yaab leh u hadlay ayaa sheegay in dowladda Itoobiya ay diyaarisay qorshe uu sheegay inay ugu biirayaan maamul goboleedyada qaar, halka tobanaan sano kadibna la arki doono Galmudug iyo HirShabeelle oo ku soo biiraya Itoobiya, sida uu hadalkiisa u dhigay.

Muqdisho (Caasimada Online) – Ra’iisul Wasaaraha Soomaaliya Xamza Cabdi Barre iyo wafdi uu hoggaaminayo ayaa maanta u ambabaxay dalka Mareykanka.

Ra’iisul wasaaraha iyo wafdigiisa ayaa magaalada New York ee xarunta Qaramada Midoobay uga qayb-galaya kalfadhigga 79-aad ee Golaha Guud ee Qaramada Midoobay.

Halku dhegga sanadkan ee Kalfadhiga Golaha loo dhan yahay ee Qaramada Midoobay, ayaa ku saabsan in aan “Cidna laga tagin” oo si wadajir ah caalamku uga wada shaqeeyo horumarinta nabadda, xaqiijinta horumar waara iyo ilaalinta sharafta bini’aadamka jiilalka maanta iyo kuwa mustaqbalka.

Ra’iisul Wasaare Xamza ayaa ka hadli doona doorka muhiimka ah ee qaaradda Afrika ee dejinta ajendayaasha caalamiga, iyadoo si gaar ah xoogga loo saari doono ahmiyadda midnimada iyo kala duwanaanshaha oo aasaas u ah helitaanka nabad iyo horumar waara.

Sidoo kale wuxuu ka hadli doonaan arrimo ku aadan xaaladda Soomaaliya, gaar ahaan guulaha waa wayn ee ay ku tiirsatay dowladda federaalka, gaar ahaan dhinacyada dhaqaalaha, ammaanka iyo ciribtirka kooxda Al-Shabaab.

Shirkan oo ah sanadle ayaa waxaa isugu tega madax kala duwan oo ka socoto caalamka, kuwaas oo xarunta Qaramada Midoobay ee New York ka jeediyo khudbado kala duwan.

Soomaaliya ayaa horay shirkan uga qayb-gashay, waxaana fagaaraha QM tegay ra’iisul wasaareyaal hore iyo madaxweynayaal uu ku jiro midka hadda talada haya ee Xasan Sheekh Maxamuud.

Dhinaca kale, ra’iisul wasaaraha ayaa maanta kahor inta uusan dhoofin ka qeyb-galay salaadda Janaasada ee lagu dukaday Allah u naxariistee Marxuum Sheekh Maxamed Sheekh Cabdilaahi Sheekh Ibraahim Baardheere oo maydkiisa la keenay Muqdisho.

Mudane Xamza ayaa marxuumka ku sifeeyey intii uu noolaa in uu ahaa daaci kaalin wayn ka qaatay nabadda iyo barashada diinteenna Suubban ee Islaamka, isagoo intaas ku daray in Sheekhu ka mid ahaa culimada Soomaaliyeed ee ugu caansan, gaar ahaan dariiqada Sheekh Cabdullaahi Baardheere oo laga yaqaan guud ahaan dalka.

Ra’iisul Wasaaraha ayaa Alle SWT uga baryay in uu marxuumka jannadiisa Firdowsa ka waraabiyo, ehelkiisa, qaraabada iyo dhammaan shacabka Soomaaliyeedna samir iyo iimaan ka siiyo.

Muqdisho (Caasimada Online) – Wasaaradda Awqaafta iyo Arrimaha Diinta XFS ayaa soo saartay liiska guddiga adeegga Xajka ee sanadka soo socda ee sanadka soo socda 2025-ka.

Guddigaan ayaa ka kooban 10 xubnood, waxaana guddoomiye looga dhigay Agaasimaha guud ee wasaaradda Diinta Ibraahim Nadaara.

Wasiirka Diinta Mukhtaar Roobow walaalkiis oo lagu magacaabo Ibraahim Roobow Cali ayaa loo magacaabay xoghayaha guddigaan ka shaqey doona adeega Xajka.

Waa sanadkii labaad oo Mukhtaar Roobow uu walaalkiis u magacaabay xilkaan, waxaana sanadkii hore qeylo dhaan ka soo saaray dad badan oo diidanaa qaabka loo qeybsaday xubnaha guddiga.

Inta badan xubnaha guddigaan la soo magacaabay waa kuwii shaqeeyey sanadkii hore, waxaana ka mid ah culimo waaweyn, magacaabista guddigaan ayaa ku dhaqan geleysa sida uu u soo saaray Wasiir Mukhtaar Roobow oo awood buuxda u leh.

Dowladda Soomaaliya ayaa sanadkii hore balan-qaaday inay sanadka soo socda yarey doonto qiimaha qofka Soomaaliga ah uu ku soo xajiyo, maadaama uu yahay qiime aad u sareeya.

Hoos ka akhriso magacyada xubnaha guddiga

New York (Caasimada Online) – Ra’iisul wasaaraha xukuumadda Soomaaliya iyo wafdi uu hoggaaminayo ayaa todobaadkan kusii jeeda magaalada New York ee dalka Mareykanka, halkaas oo uu uga qayb-geli shirweyne caalami ah.

Sida lagu sheegay qoraal kasoo baxay xafiiskiisa wuxuu ra’iisul wasaaraha ka qayb-geli doonaa kalfadhiga heerka sare ee madaxda caalamka ee Golaha Guud ee Qaramada Midoobay, isaga oo ka jeedin doono khudbad xasaasi ah.

“Wafdi uu hoggaaminayo Ra’iisul Wasaaraha Xukuumadda Jamhuuriyadda Federaalka Soomaaliya, Mudane Xamsa Cabdi Barre, ayaa toddobaadkan kaga qaybgali doona magaalada New York, Kalfadhiga heerka sare ee madaxda caalamka ee Golaha Guud ee Qaramada Midoobay” ayaa lagu yiri qoraalka.

Sanadkan halku dhigga shirka ayaa ku saabsan in aan “Cidna laga tagin” oo si wadajir ah caalamku uga wada shaqeeyo horumarinta nabadda, xaqiijinta horumar waara iyo ilaalinta sharafta bini’aadamka jiilalka maanta iyo kuwa mustaqbalka.

khudbadda Xamza Cabdi Barre ka jeedin doono madasha ayaa la filayaa inuu diiradda ku saaro doorka muhiimka ah ee qaaradda Afrika ee dejinta ajendayaasha caalamiga, iyadoo si gaar ah xoogga loo saari doono ahmiyadda midnimada iyo kala duwanaanshaha oo aasaas u ah helitaanka nabad iyo horumar waara.

Sidoo kale wuxuu ka hadli doonaan arrimo ku aadan xaaladda Soomaaliya, gaar ahaan guulaha waa wayn ee ay ku tiirsatay dowladda federaalka, gaar ahaan dhinacyada dhaqaalaha, ammaanka iyo ciribtirka kooxda Al-Shabaab.

Shirkan oo ah sanadle ayaa waxaa isugu tega madax kala duwan oo ka socoto caalamka, kuwaas oo xarunta Qaramada Midoobay ee New York ka jeediyo khudbado kala duwan.

Soomaaliya ayaa horay shirkan uga qayb-gashay, waxaana fagaaraha QM tegay ra’iisul wasaareyaal hore iyo madaxweynayaal uu ku jiro midka hadda talada haya ee Xasan Sheekh Maxamuud.

Jowhar (Caasimada Online)  – Faah-faahino dheeraad ah ayaa kasoo baxaya howlgal qorsheysan oo ay maanta ciidamada Booliska HirShabelle ka sameeyeen waddada dheer ee xiriirisa magaalooyinka Balcad iyo Jowhar ee gobolka Shabeelaha Dhexe.

Howlgalkan oo ahaa bartilmaameed ayaa waxaa lagu soo qabtay koox burcad ah oo isbaaro soo dhigtay halkaasi, waxaana la geeyay saldhigga degmada Jowhar.

Taliyaha saldhigga Bashiir Xasan Xalfooy oo la hadlay warbaahinta ayaa ka warbixiyay howlgalkan oo lagu soo qabtay 4 nin oo burcad ah, wuxuuna sheegay inay saaka ka war heleen, kadib ay ciidamo u direen, sidaasna lagu soo qabtay.

“Waxaa saaka nasoo gaartay in niman burcad ah ay waddada ku jiraan dadka ay dhibaateynooyaan kadib ciidamada amniga ayaan u dirnay, waxaana lasoo qabtay iyaga oo qoryahoodii haysto iyo waxa ay dhaceen” ayuu tiri taliyaha saldhigga magaalada Jowhar.

Bashiir Xasan Xalfooy ayaa sidoo kale xusay in cid kasta oo isbaaro dhigato ay ka hortegi doonaan, ayna ka qaadi doonaan tallaabo sharciga waafaqsan.

“Dadka dhaca gaystay ee waddada u gala shacabka nooc kasto oo ay yihiin tallaabo ayaa laga qaadayaa sharcigana waan la tiigsaneynaa” ayuu mar kale yiri taliyuhu.

Sidoo kale wuxuu sii raaciyay “Dadka isbaarada dhiganaayo dagaal ayaa naga dhexeeyo awooddooda haku tashadaano saacad kastana inaan umadda wixii dhibaayo ka qabanayo annaga ayaa mas’uuliyaddeeda qaadnay”.

Ammaanka waddada xiriirisa Balcad iyo Jowhar ayaa muddooyinkii dambe aad u xumaa, waxaana sidoo kale weeraro ka gaysta maleeshiyaadka kooxda Al-Shabaab.

Hargeysa (Caasimada Online) – Golaha wasiirada xukuumadda Somaliland oo maanta shirkoodii caadiga ahaa ku yeeshay gudaha magaalada Hargeysa ayaa kasoo saaray qodobo xasaasi ah oo ku aadan xaaladda maamulkaasi iyo arrimaha doorashooyinka.

Shirka oo uu guddoomiyay madaxweyne Muuse Biixi ayaa waxaa marka hore warbixinno kala duwan looga dhageystay wasiirada arrimaha gudaha iyo maaliyadda oo faah-faahin dheeri ah ka bixiyay arrimaha ammaanka iyo sidoo kale dhaqaalaha guud ee Somaliland.

Sidoo kale shirka golaha ayaa waxaa looga hadlay diyaargarowga doorashooyinka guud ee dhacaya 13-ka bisha November, ayada oo shacabka loogu baaqay inay u diyaargaroobaan doorashooyinkaas iyo difaaca qaranka, sida lagu sheegay bayaan kasoo baxay shirka.

Hoos ka akhriso warsaxaafadeedka oo dhammeystiran:-

WAR-SAXAAFADEED:-21-09-2024

Nuxurka qodobbo laga soo saaray shirkii golaha wasiirrada ee Maanta

Fadhigii 132-aad ee Golaha Wasiirrada Jamhuuriyadda Somaliland oo uu Shir-guddoominayey Madaxweynaha Jamhuuriyadda Somaliland, Mudane Muuse Biixi Cabdi, ayaa maanta lagu naaqishay arrimo door ah oo la xidhiidha Amniga, dhaqaalaha dalka iyo u diyaar-garowga doorashooyinka.

Ugu horrayn,  waxa shirka warbixin la xidhiidha  xaaladda guud ee Amniga dalka ka dhegaystay wasiirka wasaaradda arrimaa gudaha, Mudane Maxamed Kaahin Axmed, sidoo kale waxa warbixinta xaaladda  dhaqaalaha dalka iyo diyaarinta oddoroska miisaaniyadda 2025 lagaga dhegaystay wasiirka wasaaradda horumarinta Maaliyadda, Dr. Sacad Cali Shire.

Geesta kale, golaha wasiirradu waxa uu dood iyo falanqayn ka yeeshay qabyo-qoraalka xeerka Ciqaabta guud, sidoo kale, waxa wasiirka warfaafinta, Mudane Cali Xasan Maxamed iyo garyaqaanka guud ee qaranka, Mudane Cabdisamad Cumar Maal golaha usoo bandhigeen qabyo-qoraalka xeerka warbaahinta Somaliland, kaas oo beddelaya xeerkii hore loo odhan jirey, Xeerka Saxaafadda LR.27/2004, iyaga oo sharraxaad dheer golaha ka siiyey nuxurka  iyo ahmiyadda uu leeyahay xaarkan cusub iyo waxyaabaha uu kaga duwan yahay xeerka uu beddelayo, iyada oo doodda labadan xeer halkaas kasii socon doonta fadhiyada soo socda.

Ugu dambayntii, golaha wasiirrada Jamhuuriyadda Somaliland, waxa uu si qoto dheer ua dooday diyaargarowga doorashooyinka qorshaysan 13-ka Bisha November, sannadkan 2024-ka, sidoo kale waxa uu goluhu ugu baaqayaa shacabka Jamhuuriyadda Somaliland inay u diyaargaroobaan doorashooyinka iyo difaaca qaranka.

ALLAA MAHAD LEH

Garoowe (Caasimada Online) – Madaxweynaha maamul goboleedka Puntland, Saciid Cabdullahi Deni oo maanta khudbad ka jeediyay shir sanadeedka Nabadda ee PDRC ayaa ka hadlay arrimo xasaasi oo ku aadan dowlad dhiska, maadaama ay taagan tahay xiisad maamulkiisa kala dhexeyso dowladda dexe iyo mid kale oo Soomaaliya kala dhexeyso Itoobiya.

Saciid Deni ayaa guud ahaaneed uga hadlay xaaladda dalka, wuxuuna jeediyay farriin culus isaga oo ka digay in dib Soomaaliya loogu celiyo xaaladdii laga soo gudbay ee Carte.

Sidoo kale wuxuu soo jeediyay in la saxo qaladaadka jira, isla markaana la xoojiyo meelaha ay ka dabacsan tahay dowladnimada Soomaaliya

“Soomaaliya yaan fursad dambe loo siinin mar labaad qadka inta ka baxdo dib loo yagleelin shir dib u heshiineed oo ballaaran oo Soomaali hadda ha la’isku keeno la oran” ayuu yiri.

Sidoo kale wuxuu sii raaciyay “Waxaa haboon maanta meesha aan joogno inaanu dib uga noqonin Carte iyo shirarkii lamidka ahaa, laakiin meelaha ay ka liiceyso inaan ka toosino aan ku darsano xisaabta”.

Dhinaca kale wuxuu toos ula hadlay madaxda dowladda dhexe, gaar ahaan madaxweyne Xasan Sheekh iyo hoggaaiyeyaasha maamul goboleedka oo uu ugu baaqday inay ilaaliyaan dastuurka iyo shuruucda kale ee ay dadka Soomaaliyeed heshiiska ku wada yihiin.

“Waxaa sidoo kale fursaddan uga faa’ideysanayaa dhamaan madaxda Soomaaliyeed oo uu ugu horreeyo Madaxweynaha Jamhuuriyadda iyo madaxda kale ee maamul goboleedyada iyo cid kasta oo mas’uul ah in ay ilaaliso waxa dadka heshiisku ku yahay” ayuu kusii daray.

Ugu dambeyn wuxuu ka hadlay farogelinta shesheeyaha uu ku hayo arrimaha gudaha ee Soomaaliya, wuxuuna yiri “Dagaalka Soomaaliya, Soomaali keliya hadii ay tahay waa hore ayey heshiin laheyd laakiin farogelinta deriska iyo Caalamka ayaa nagu jirta”.

Hadalkan dabacsan kasoo baxay hoggaamiyaha Puntland ayaa kusoo aadayo, xilli ay taagan tahay xiisad meel xun gaartay oo maamulkiisa kala dhexeyso dowladda federaalka, taas oo illaa iyo hadda aan laga gaarin xal rasmi ah.

Doolow (Caasimada Online) – Taliyihii hore ee amniga gobolka Gedo, Cali Xaashi oo wareysi gaar ah siiyay Telefishinka Somali Cable ayaa ka hadlay arrimo xasaasi ah oo ku aadan xaaladda gobolka Gedo, arrinta ciidamada Itoobiya eek u sugan gobolkaasi..

Cali Xaashi oo wax laga waydiiyay wararka la xiriira in garoomada Gedo ay la wareegeen ciidamada Itoobiya ayaa beeniyay warkaasi, wuxuuna sheegay in ciidamada Itoobiya ay horay u joogeen gobolka, hadana ay ku sugan yihiin, balse aanu jirin garoon ay si buuxda ula qabsadeen.

Sidoo kale meesha ka saaray walaaca laga muujiyay ciidamo badan oo Itoobiya ay soo gelisay gobolka, si ay dhaq-dhaqaaq uga sameeyaan halkaasi.

“Ma fahmin in la leeyahay gobolka Gedo, Itoobiyaankii ayaa la wareegay ciidamada Itoobiya awalbaka gobolka waa joogee ee ma ciidamo cusub baa yimid miyaa laga wadaa ma kuwii joogay ayaa meelo horleh la wareegay miyaa laga wadaa ma fahmi karayo” ayuu yiri Cali Xaashi.

Waxaa kale oo uu intaasi kusii daray in aanu jirin war rasmi ah oo kasoo baxay dowladda dhexe iyo Jubbaland oo lagu xaqiijiyay in Gedo ay la wareegeen ciidamada Itoobiya.

“DFS qoraal rasmi ah oo kasoo baxay oo ay ku leeyihiin Itoobiya ayaa la wareegtay ma jiro, inta aan xogta hayo sidoo kale ma jirto Gedo waxay ka tirsan tahay Jubbaland qoraal cad oo ay dowladda Jubbaland soo saartay oo leedahay waxaa la wareegay Itoobiyaan baa la wareegay ma jiro” ayuu sii raaciyay.

Taliyihii hore ee amniga Gedo wuxuu qiray in ciidamada Itoobiya ay ku sugan yihiin inta badan degmooyinka gobolka, balse aanu awood u laheyn in garoon ay qabsadaan ama ay dad u diidaan.

“Ciidamada Itoobiyaanka waa joogaan gobolka, horayna waa u joogeen  oo waxay ka howlgalaan inta badan degmooyinka oo dhan, marka hadda sax ma’aha warka la baahiyay” ayuu mar kale yiri.

Hadalkan wuxuu ksuoo aadayo, ayada oo walaac xoogan uu ka dhashay dhaq-dhaqaaq ay Itoobiya ka bilowday gudaha Soomaaliya, xilli ay taagan tahay xiisadda ka dhalatay heshiiska badda ee uu ra’iisul wasaare Abiy Axmed la galay maamulka Somaliland, kaas oo ay ka caroortay dowladda dhexe.