Aadan-Yabaal (Caasimada Online) – Waxaa markii ugu horeysay hadlay tan iyo markii ay ciidamada xoogga dalka soo baneeyeen furimaha dagaalka Taliyaha ciidanka xoogga dalka Jeneraal Ibraahim Sheekh Muxyadiin Caddoow oo ku sugan degmada Aadan-Yabaal.

Taliyaha oo inta badan hadal jeedintiisa ku dalbanayey in la hor mariyo degmada uu ka soo jeedo ee Aadan-Yabaal ayaa si kooban uga hadlay sababta ay ciidamadu uga soo baxeen furimaha dagaalka.

“Sidaa ogtihiin ciidamadu waxay ka soo baxeen aagaggii, farsamo ayey uga soo baxeen, dadka reer Aadan-yabaal waxaa laga rabaa inay is abaabulaan oo Macawiisley ay banaanka ka difaacdo magaalada,” ayuu yiri Taliyaha xoogga.

Sidoo kale dadka reer Aadan-yabaal ku baqdin  geliyey in magaaladoodu ay demi doonto hadii Al-Shabaab ay dib ugu soo laabtaan, “Magaaladaan indhaha ayey isku sii qabsa doontaa hadii maanta lasoo galo,” ayuu yiri.

Taliyaha oo ku faanay inuu ka soo jeedo degmada Aadan-yabaal ayaa Ra’iisul Wasaaraha ka codsaday in xukuumadiisu ay muhiimad gaar ah siiso hormarinta degmadaan.

“Degmada Aadan Yabaal ragga ka dagaalamay waa ragga ugu waxtarka badan dagaalka lagula jiro kooxda Khawaarijta ah R/Wasaare, marka waxaan kaa codsaneynaa inaad gadaal u soo fiiriso reer Aadan-Yabaal,” ayuu yiri Taliyaha xoogga dalka.

Ra’iisul Wasaaraha Soomaaliya Xamse Cabdi Barre oo maanta safar ku tegay degmada Aadan-Yabaal ayaa halkaas kula hadlay saraakiil iyo geesiyaal ka tirsan ciidanka xoogga dalka, isagoo u sheegay in aan la aqbali doonin wax walba oo xagal-daacinaya halganka uu dhiigga badan ku soo daatay ee dalka looga sifeynayo Khawaarijta Al-Shabaab.

Inkastoo ay dowladdu weli qarineyso sababta rasmiga ah ee ka dambeysa in ciidamadu ay ka soo baxaan deegaano waqti hore laga xoreeyey Al-Shabaab, hadana waxay dadka qaar aad u dhowrayeen hadalka ka soo yeeri doona Taliyaha xoogga, balse markii uu maanta hadlay wuxuu ka badi waayey in Ra’iisul Wasaaraha uu ka codsado in degmada Aadan-Yabaal uu ka qeyb qaato hormarinteeda.

Waxaa taagan qadiyad adag oo Taliyaha looga baahnaa inuu bulshada u iftiimiyo, ciidan badan ayaa lagu dilay dagaalka, halka ciidanka intii hartay ay soo baneeyeen furimaha dagaalka, si toos ah iyo si dadban intaba Taliyuhu muhiimad uma siin arrimahaan taagan.

Hoos ka daawo hadal-jeedintii Taliyaha

Aadan-Yabaal (Caasimada Online) – Ra’iisul Wasaaraha Soomaaliya Xamse Cabdi Barre oo maanta safar ku tegay degmada Aadan-Yabaal ayaa halkaas kula hadlay saraakiil iyo geesiyaal ka tirsan ciidanka xoogga dalka, isagoo u sheegay in aan la aqbali doonin wax walba oo xagal-daacinaya halganka uu dhiigga badan ku soo daatay ee dalka looga sifeynayo Khawaarijta Al-Shabaab.

“Halgankan aad dhiigga badan u soo hurteen lama aqbali karo in la majo xaabiyo, cid walba waa lagula xisaabtamayaa masuuliyadda saaran, idinkuna waxaad tihiin geesiyaal diyaar u ah duruufta ugu adag in ay kula dagaalamaan cadowgooda, waxaad u dhimanaysaan, u- gaajoonaysaan waa waddankiina oo aad cadowga ka difaacaysaan,” ayuu maanta yiri R/Wasaare Xamse.

Ra’iisul Wasaaraha oo fagaare ku yaalla Aadan-Yabaal kula hadlay ciidamo aad u badan oo soo baneeyey furimaha dagaalka ayaa u balan qaaday in dowladda iyo Shacabka Soomaaliyeed ay siinayaan wax kasta oo ay tabanayaan.

Wuxuu ka codsaday inay ku laabtaan deegaanadii ay ka soo baxeen, waxaana la sheegay in ciidamada iyo saraakiisha hoggaamineysa ay aqbaleen codsigii maanta.

Ra’iisul Wasaaraha ayaa tilmaamay in dal uusan horumar iyo isku-filnaansho gaari karin haddii uusan lahayn halyeeyo naftood hurayaal ah oo isku dhiga cadowga, isla markaana u sabra duruufo walba oo soo food saara.

Sidoo kale Xamsa ayaa hoosta ka xariiqay in dagaalka uu sii socon doono inta ay ku harsan yihiin argagixisadu taako ka mid ah dhulka Jamhuuriyadda Soomaaliya, wuxuuna ugu baaqay muwaadiniinta Soomaaliyeed in ay garab iyo gaashaan u noqdaan difaacayaasha qaranka ee dhiigooda u huraya xoreynta dalka.

Ra’iisul Wasaaraha ayaa warbixinno la xiriira xaaladaha bulsho ee ka jira degmada Aadan Yabaal iyo deegaannada u dhow ka dhageystay odayaasha dhaqanka iyo maamulka degmada.

Ra’iisul Wasaare Xamse ayaa reer Aadan-yabaal u sheegay in Xukuumadiisa ay ka go’an tahay in adeegyada aas-aasiga ah la gaarsiiyo dhammaan degmooyinka iyo deegaannada laga xoreeyay Khawaarijta Al-Shabaab.

Hoos ka daawo

Dhuusamareeb (Caasimada Online) – Madaxweynihii hore ee Galmudug Cabdikariin Xuseen Guuleed oo Shir Jara’id ku qabtay magaalada Dhuusamareeb ayaa nasiib daro ku tilmaamay in la siyaasadeeyo dagaalka ka dhanka ah Khawaarijta Al-Shabaab.

Cabdikariin Guuleed oo ah ergayga Soomaaliya u qaabilsan arrimaha Somaliland ayaa sidoo kale farriin u diray ciidamada qaranka ee dagaalka adag kula jira Khawaarijta.

“Waxaan aad uga xumahay in dadka qaar ay siyaasadeeyeen halganka adag ee dowladdu ay ku jirto, damiirka iyo dadnimadu ma aqbali karo sida ay dadka qaar u dhaqmayaan,” ayuu yiri Guuleed.

Sidoo kale wuxuu sheegay in masuuliyadda dagaalka Khawarijta aan loo gaar yeeli karin ama looga hari karin dowladda kaliya, isla markaana loo baahan yahay in laga wada qeyb qaato.

“In dadka qaar ay masaalix siyaasadeed ka dhex raadiyaan dagaalka Khawaarijta waa wax aad looga haboon yahay, arrinta dagaalka waa mid salka ku heysa jiritaanka dalka iyo dadka Soomaaliyeed, dadkaas waxaan leeyahay Allaha soo hanuuniyo waa fadeexade,” ayuu yiri Cabdikariin Guuleed.

Cabdirakiin oo tusaale u soo qaatay weerarkii Cowsweyne ayaa sheegay in la siyaasadeeyey, isla markaana ay dhici karaan weerarro kaas lamid ah, balse loo baahan yahay in laga feejignaado faafinta farrimaha u adeegaya cadowga.

“Waxaa muuqata in ciidanka lagu niyad jebinaayo hadallada siyaasiyiinta qaar, kala saara masaalixdiina siyaasadeed iyo jiritaankeena, ciidankeena qaranka waxaan leeyahay Hambalyo, waa laga guuleysanayaa cadowga mar aan fogeyn insha allah.

Cabdikariin ayaa Madaxweynaha, ciidanka iyo shacabka uga mahad celiyey sida ay dhexda ugu xirteen soo afjarida Khawaarijta ragaadisay hormarkii iyo nolosha dadka Soomaaliyeed.

Hoos ka daawo

Muqdisho (Caasimada Online) – Fal-celin xooggan ayaa ka dhalatay safarka uu maanta ra’iisul wasaare Xamza Cabdi Barre ku gaaray degmada Aadan Yabaal ee gobolka Shabeelaha Dhexe, halkaasi oo uu tegayo markiisii labaad.

Ra’iisul wasaaraha ayaa waxaa safarkan ku wehlinayay xubno ka tirsan golihiisa wasiirada, xildhibaano kamid ah baarlamaanka Soomaaliya iyo saraakiil ciidan.

Ujeedka safarka ra’iisul wasaaraha ayaa la xiriira howl-gallada ka dhanka ah Al-Shabaab ee ka socda halkaasi, isaga oo u tegay in la xoojiyo abaabulka ka socda maaulka HirShabelle.

Ra’iisul wasaaraha ayaa inta uu joogo halkaasi booqan doona saldhigyada ciidamada dowladda iyo kuwa deegaanka, isaga oo ku dhiiragelin doono halganka ay ugu jiraan xoreynta dalka. Sidoo kale wuxuu kormeeri doona guud ahaan degmada oo ay ka jiraan xaalado nololeed.

Xamza ayaa maalmo ka hor kasoo laabtay magaalada Dhuusamareeb ee caasimada Galmudug, wuxuuna safarkiisu kusoo aadaya xilli muddo ku dhow bil madaxweynaha uu joogo caasimada dowlad-goboleedka Galmudug ee Dhuusamareeb, halkaasi oo uu utegay dhaqaajinta dagaalka kooxda Al-Shabaab dhanka ah.

Haddaba, Sidee looga fal-celiyay safarka ra’iisul wasaaraha?

Cabaas Biyoow Cali Raage: Aadan Yabaal in la booqdo kaliya macna sameyn meyso eee shaqaa la iska rabba.

Sharmaake Cabdi Macalim ayaa waxa uu yiri “Wixii dhacay hadaan rag xilkooda ku wayn waxa socdaa huu haa dheh iyo shimbirayahow hees.”

“Qarashkaan socodka lagu bixinaayo maa ciidanka howlihiisa lagu bixiyo, waa tan ciidanka dhibaato dhaqaalo furimaha uga soo baxaayaane,” ayuu yiri Cusmaan Cabdi.

Maxamed Maxamuud: “Dowladdii oo dhan Galmudug ayay aadey aaway Koonfur Galbeed iyo Jubbaland.”

“Ra’iisul wasaare Xamze waa mahadsan yahay lkn shaqo badan ayaa dhiman,” ayuu yiri Ciise Jarane.

Cabdiraxmaan: “Haduu tuutaha xiran laha waan aqbali laheen laakiin daacad lagama ahan dagaalka.”

“Igu sawir waxba matarto oo saacado ah ee wax la taaban Karo Hala timaado xukuumada,” ayuu yiri Cilmi Suldaan.

Muqdisho (Caasimada Online) – Nuur Cabdullaahi Maalinguur oo loo yaqaano Nuur-deeq oo ahaa madaxii kooxda Al-Shabaab ee gobolka Mudug ayaa shalay isku dhiibay ciidanka dowladda federaalka ah ee ku sugan deegaanka Wisil ee gobolka Mudug.

Ninkaan ayaa la sheegaa inuu xubin muhiim ah u ahaa kooxda, kal hore waxa uu ka badbaaday guri uu Gaalkacyo ka deganaa ku qaadeen Mareykanka, PSF iyo Danab. Waxa uu fure u ahaa joogista kooxda ee guud ahaan gobolka Mudug.

Halka uu iska dhiibay ee Wisil waxaa ku sugnaa xubno siyaasiyiin ah oo uu kamid yahay wasiirka arrimaha gudaha ee dowladda federaalka ah Axmed Macalim Fiqi.

Ninkaan ayaa ka faa’iideystay xeerka cafis ee uu sameeyay madaxweynaha Soomaaliya Xasan Sheekh Maxamuud. Imaatinka ninkaan ayaa ka dhigan inay xitaa amiirada kooxda garwaaqsadeen culeyska dagaal haysta, ayna go’aansadeen inay umadooda dib ugu soo noqdaan.

Nuur-deeq Maalinguur argagixisada kahor waxa uu ahaa nin si weyn looga dhex yaqaano bulshada gobolka Mudug, gaar ahaan Gaalkacyo. Dhawaan waxaa idinla wadaagnay inay jiraan xubno badan oo argagixiso ah oo raba inay soo baxsadaan oo ay halkaasi ku joojiyaan gumaadkii shacabka, balse ay la’yihiin qaab ay kusoo baxsadaan, qaarkoodna ay kooxda ilaalo ka hayso.

Madaxii argagixisada ee gobolka Mudug ee shalay isa-soo dhiibay, wuxuu sida muuqata helay xiriirka siyaasiyiinta beeshiisa, si loo waafajiyo hanaanka isa soo dhiibida ee dowladda dhex, kuwa kale ee soo socdana isla dariiqaas ayaa u furan.

Wasiirka arrimaha gudaha ee dowladda federaalka ah ee Soomaaliya Axmed Macalim Fiqi oo faafiyay qoraal uu kaga hadlaayo isa-soo dhiibida madaxii Al-Shabaab ee gobolka Mudug, ayaa sheegay in ninkaan sidoo kale kooxda uga masuul ahaa hoggaaminta dagaalada ay ka fuliso gobolka Mudug, wicitaanka ganacsatada, dhaqanka iyo bulshada, isaga oo dadka ku amri jiray inay yimaadan magaalada Xarardheere.

Fiqi waxa uu intaa ku daray in isa-soo dhiibida madaxii Al-Shabaab ee gobolka Mudug inay cadeynayso in kooxda si weyn niyad ahaan hoos ugu dhacday, lana siibay maanta qodaxdii gobolka Mudug.

Hadda howsha askari waa ka tagtay waxaa isa-soo dhiibaya madaxdii heer gobol ee kooxda, tani waa farriin furan oo xog ugu filan qof walba oo raadinaya inuu ogaado halka ay mareyso xaaladda kooxaha argagixisada ee Soomaaliya.

Madaxweynaha Soomaaliya Xasan Sheekh Maxamuud ayaa weli ku sugan magaalada Dhuusamareeb, halkaasi oo uu ka wado guluf lagu dhameystirayo wejiga koowaad ee dagaalka argagixisada, xilli asbuucan ay ciidanka dowladda gacanta ku dhigeen degmada Ceelbuur.

Isa-soo dhiibida madaxii kooxda Al-Shabaab ee gobolka Mudug, xubno kale oo iyaguna dhawaan iska dhiibay deegaanka Wabxo iyo kuwo ay kooxda dishay iyaga oo ka baxsanaya oo raba inay is dhiibaan, ayaa dhamaan si fudud u qeexaya sida uu ballanqaadkii cafiska u gaaray gudaha kooxaha argagixisada.

Dhuusamareeb (Caasimada Online) – Faah-faahino dheeraad ah ayaa waxaa laga helayaa wada-hadallo hoose oo dhex-maray madaxweynaha Soomaaliya, Mudane Xasan Sheekh Maxamuud iyo guddoomiyihii hore ee maamulka gobolka Hiiraan, Cali Jayte Cismaan oo uu wehlinayo Ugaaska guud ee beesha Xawaadle Ugaas Yuusuf Ugaas Xasan.

Wadahadalladan oo ku socda qaab hoose ayaa qaatay dhowr maalmood, waxaana looga hadlay gadoodka Cali Jayte ee ka dhashay xilka qaadistii lagu sameeyay, kaas oo xiisad ka dhaliyay Hiiraam, sida ay innoo xaqiijiyeen ilo wareedyo xilkas ah oo ku dhow Villa Somalia.

Sida ay ogaatay Caasimada Online, madaxweynaha ayaa heshiis la gaaray Cali Jayte iyo Ugaas Yuusuf Ugaas Xasan, si meesha looga saaro xiisadda ka taagan Beledweyne, waxayna wada-hadalladu kusoo dhammaadeen is afgarad, ayada oo xa lagu gaaray.

Wararka ayaa intaasi ku sii daraya in madaxweyne Xasan Sheekh oo muddo bil ah ku sugan Dhuusanareeb uu haatan qorsheynayo inuu usoo guuro degmada Maxaas ee gobolka Hiiraan, halkaas oo uu kasii hagi doono dagaalka ay dowladdiisa kula jirto Al-Shabaab.

Xogta aan helnay ayaa sidoo kale sheegeysa in madaxweynuhu uu todobaadka soo socda tegi doono degmada Maxaas, si uu sii wado howlaha shaqo ee uu u tegay furimaha hore.

Madaxweynaha ayaa lagu soo warramayaa inuu taliskiisa guud ka dhigan doono halkaasi, si uu ula socda howlgallada xoreynta ee haatan ka socda HirShabelle iyo Galmudug.

Soomaaliya ayaa waxaa haatan ka socda guluf dagaal oo ka dhan ah kooxda Al-Shabaab, kaas oo ay guullo waa weyn ka soo hoyeen ciidamada Xoogga dalka iyo kuwa deegaanka.

Si kastaba, howlgalkan oo galaya wajigiisa labaad ayaa la filayaa inuu gaaro Koonfur Galbeed iyo Jubbaland, waxaana ku biiri doono ciidamo ka socda waddamada dariska ah.

Muqdisho (Caasimada Online) – Ra’iisul wasaaraha xukuumadda federaalka ah ee Soomaaliya, Mudane Xamza Cabdi Barre ayaa maanta safar shaqo ku gaaray degmada Aadan Yabaal ee gobolka Shabeelaha Dhexe, halkaas oo uu tegayo markiisii labaad.

Ra’iisul wasaaraha iyo waxaa safarkan ku wehlinayo xubno ka tirsan golihiisa wasiirada, xildhibaano kamid ah baarlamaanka Soomaaliya iyo saraakiil ciidan.

Ammaanka degmada Aadan Yabaal oo horay looga xoreeyay kooxda Al-Shabaab ayaa aad loo adkeeyay, ayada oo aad loo sugayo amniga wafdiga ra’iisul wasaaraha.

Ujeedka safarka ra’iisul wasaaraha ayaa la xiriira howlagllada ka dhanka ah Al-Shabaab ee ka socda halkaasi, isaga oo u tegayo in la xoojiyo abaabulka ka socda HirShabelle.

Sidoo kale ra’iisul wasaaraha ayaa booqan doono saldhigyada ciidamada dowladda iyo kuwa deegaanka, isaga oo ku dhiiragelin doono halganka ay ugu jiraan xoreynta dalka.

Wuxuu sidoo kale ra’iisul wasaaraha kormeeri doono guud ahaan degmada oo ay ka jiraan xaalado nololeed, maadaama ay kasoo kabaneyso dhibaatadii ay ku hayeen Al-Shabaab

Xamza ayaa maalmo ka hor kasoo laabtay magaalada Dhuusamareeb ee caasimada Galmudug, halkaas oo uu uga soo qayb-galay shirkii Golaha Wadatashiga Qaranka.

Si kastaba, booqashada ra’iisul wasaaraha ee Shabeelaha Dhexe ayaa kusoo aadeyso, xilli muddo ku dhow bil madaxweynaha uu joogo caasimada dowlad goboleedka Galmudug ee Dhuusamareeb, halkaas oo uu u tegay dhaqaajinta dagaalka ka dhanka ah Al-Shabaab.

k

Muqdisho (Caasimada Online) – Guddoomiyaha maamulka degmada Warta Nabadda oo shir jaraa’id u qabatay Wariyeyaasha ayaa ka hadashay warar saacadihii ugu dambeeyay lagu baahiyay baraha bulshada oo sheegayay inay taageertay kooxda Al-Shabaab.

Warkan ayaa soo shaac baxay, kadib markii ay hadal heyn xoogan ka dhalatay kiiska horjooge sare oo shalay iska soo dhiibay Khawaarijta Al-Shabaab, kaas oo lagu magacaabo Nuur-deeq Cabdulaahi Maalinguur, una dhashay beesha Sacad ee Habargidir.

Guddoomiye Seynab Xaabsey ayaa waxaa xalay barteeda Facebook-gga lagu soo qoray “Ma isla soconaa? Waxaa yimid maandheere, soo dhawaaw mudane soo dhawaaw. Inta maangaabka ahna warkooda waa in bartooda loogu tago hadii kale noqda maandheerayaal gacan save ahna soo gala, dalkaan mudo yar kadib waa wada save inshaallah.”

Haddaba Seynab Xaabsey oo arrintan ka jawaabtay ayaa sheegtay in aysan taageerin Al-Shabaab, waxayna tilmaamay inuu ka dhexeeyo dhiigeeda oo daata.

“Waxaa aragteen meelaha qaar oo la leeyahay guddoomiyaha degmada Warta Nabadda oo taageereysa Khawaarijta iyo afkooda, saaxibyaalo waxaa idin leeyahay ani Khawaarij kaaf iyo kala dheeri waxa naga dhexeeyana waa inuu dhiigeyga daato oo kaliya” ayay tiri.

Sidoo kale waxa ay tilmaamay in xubin kasta oo ka tirsan Al-Shabaab oo dagaalka lagu soo qabto lasoo xiri doono, halka midka isa soo dhiiba la cafin doono, sida uu horay u ballan qaaday madaxweynaha dowladda federaalka ah ee Soomaaliya, Mudane Xasan Sheekh.

“Midkaa kusoo qabano furinta dagaalka waxaan keeneynaa isaga oo jeebeysan kii isaga oo masaakiinsan oo duleysan ciriirina dareema waan soo dhaweyneynaa, annaga oo madaxweynaha hadalkiisa qaadaneyno” ayay hadalkeeda sii raacisay Seynab Xaabsey.

Ugu dambeyn waxa ay u jawaabtay dad ay sheegtay in ka faafiyeen warar dacaayad ah, isla-markaana ayada lagu sumcad dilayo.

“Waxaan leeyahay dadka af Khawaarijta buun buuninaayow idinka iyo annaga waxa noo dhexeeyo waad taqaaniin, annaga Shabaabka iyo inta la shaqeysaba dhiigeenna ayaa isku bannaan” ayay mar kale tiri guddoomiyaha maamulka degmada Warta Nabadda.

“

Laascaanood (Caasimada Online) – Madaxweynihii hore ee Soomaaliya, Sheekh Shariif Sheekh Axmed ayaa maanta war qoraal ah kasoo saaray dagaalka weli ka socda magaalada Laascaanood ee xarunta gobolka Sool.

Shariif ayaa wax laga xumaado ku tilmaamay sii socoshada dagaalkaas oo qaatay in ka badan todobo bilood oo xiriir ah.

Somaliland iyo SSC-Khaatuma ayuu sidoo kale ugu baaqay inay is xakameeyaan, isla-markaana ay dagaalka joojiyaan, si wadahadal loogu dhammeeyo xiisadda Laascaanood.

Madaxweyinhii hore ee dalka oo sidoo kale ah xildhibaan ka tirsan Golaha Shacabka ayaa dalab culus u diray dowladda federaalka, isaga oo ugu baaqay inay door nabadeed ka qaadato dagaalka ka socda xarunta gobolka Sool.

“Dowladda Fedraalka Soomaaliya waa inay qaadato dowrkeeda ku aaddan Nabadaynta iyo Heshiisiinta labada dhinac, waxaana adkaynaynaa in dagaal dambe uusan wiil hadda nool nooga dhiman, Carruur kale aan la agoontayn, Hooyo Soomaaliyeed Asaay aan loo saarin, loona ogolaado dadka shacabka ah inay guryahooda dib ugu soo laabtaan si nabad ah” ayuu yiri Sheekh Shariif.

Halkan hoose ka akhriso:-

Baaq Nabadeed

Marka hore Allah ha u naxariisto dadkii Soomaaliyeed ee ku geeriyooday dagaalkii mudada 6-da bilood ka badan ka socday magaalada Laascaanood iyo hareeraheeda, intii dhaawacyada soo gaareen ilaahay ha u booga dhayo.

Dagaalkan wuxuu qixiyay shacab badan oo xaalado kala duwan ku sugnaa intii uu socday, waxaa ku dhintay dad aan waxba galabsan waxaas oo dhibaato ahna waxay ahayd wax laga baaqsan karay.

Maadaama ay dhibaatadu socotay in muddo ah horeyna baaqyo kala duwan aan uga soo saarnay waxaan markale ku celinaynaa in dagaal dambe uusan dhicin, dadkii guryahooda ka barakacay dib ugu soo noqdaan, colaaddana lagu dhameeyo wada hadal.

Labada dhinac ee dagaallamay waxaan ku dhiirra gelinaynaa in Nabadda fursad la siiyo, miiska wada hadal kana shuruud la’aan lagu soo noqdo, annagoo fahamsan heerka xun ee ay colaaddu gaartay haddana waxaan indheer garadka iyo isimada dhaqanka la gudboon inay u istaagaan sidii dagaalka halkiisa loogu joojin lahaa, dadka dariska ah ee walaalaha ah ee waligood deegaan wadaagga ahaana loo heshiisiin lahaa.

Ugu dambayn Dowladda Fedraalka Soomaaliya waa inay qaadato dowrkeeda ku aaddan Nabadaynta iyo Heshiisiinta labada dhinac, waxaana adkaynaynaa in dagaal dambe uusan wiil hadda nool nooga dhiman, Carruur kale aan la agoontayn, Hooyo Soomaaliyeed Asaay aan loo saarin, loona ogolaado dadka shacabka ah inay guryahooda dib ugu soo laabtaan si nabad ah.

Wabillahi Towfiiq.

Dhuusamareeb (Caasimada Online) – Madaxweynaha Dowlad-goboleedka Galmudug Mudane Axmed Cabdi Kaariye (Qoor-Qoor) ayaa maanta gaaray deegaanno hoostaga degmada Ceelbuur ee gobolka Galgaduud.

Safarkaan ayaa waxaa madaxweyne Axmed Qoor-Qoor ku wehlinaya wasiirka gaashaandhigga xukuumadda federaalka Soomaaliya Cabdulqaadir Maxamed Nuur (Jaamac) iyo saraakiil kale.

Ujeedka socdaalkan ay Qoor-Qoor iyo Jaamac ku tageen furinta ayaa ah u kuur-gelidda xaalada deegaanadaas iyo dhiirra-gelinta ciidamada qalabka sida ee geesiyaasha ah iyo shacabka deegaanka, kuwaasi oo u awood sheegtay kooxaha argagaxisada.

Safarka madaxdaan ayaa imaneysa xilli dhawaan weerar culus oo Al-Shabaab ay ku qaadeen deegaanka Cowsweyne lagu laayey askar badan, ayada oo saraakiisha amniga ay sheegeen in tani ay ku timid talo-xumada wasiirka difaaca Cabdulqaadir Maxamed Nuur (Jaamac).

Inkasta oo kooxda ay wajaheyso culeys xooggan, haddana waxaa muuqata in weli ay awood u leedahay inay fuliso weeraro, kuwaasi oo waxyeelo kala duwan kasoo gaarto ciidanka xoogga dalka iyo kuwa deegaanka ee dagaalka kula jira.

Si kastaba, ciidamada huwanta ayaa muddooyinkii dambe dardar ku waday howl-gallada kooxda Al-Shabaab ka dhanka ah, ayada oo madaxweyne Xasan Sheekh uu saldhig ka dhigtay Dhuusamareeb, waxaan toddobaadkii u dambeeyay gacanta dowladda soo galay deegaano iyo degmooyin muhiim oo kamid tahay Ceelbuur.

Ceelbuur oo muhiim u aheyd Shabaab ayaa dhawaan laga xoreeyay kooxda oo ayadu sanado badan gacanta ku haysay, waxayna kamid tahay qabashadeeda qorsha lagu soo idleynayo wejiga koowaad ee dagaalka.

Isku soo wada duubo, dagaalka gobollada dhexe looga saarayo Al-Shabaab ayaa loo qorsheeyey waqti kooban, si Koonfurta Soomaaliya looga bilaabo howl-gallo militeri oo ay ka qeyb qaada doonaan ciidamada wadamada safka hore, sida ay horay u sheegeen madaxda dowladda federaalka.

Wisil (Caasimada Online) – Saacadihii lasoo dhaafay hadal-heyn xoog leh ayaa ka dhalatay sida loo maareeyey kiiska horjooge sare oo maanta iska soo dhiibay Khawaarijta Al-Shabaab, kaas oo lagu magacaabo Nuur-deeq Cabdulaahi Maalinguur, una dhashay beesha Sacad ee Habargidir.

Dad badan ayaa dhibsaday hanaankii loo soo dhaweeyey sarkaalkaan la sheegay inuu kasoo goostay Al-Shabaab oo wasiirka arrimaha gudaha dowladda federaalka Axmed M. Fiqi iyo Xildhibaanka beeshiisa Cabdiraxmaan Cagaweyne ay sawirro lasoo galeen.

Sidoo kale waxaa arrinta cirka ku sii shareertay markii qoraallo dadka ka yaabiyey lagu soo qoray baraha bulshada ee Xildhibaan Qaali Cali Shire iyo guddoomiyaha degmada Wardhiigley Seynab Xaabsay oo ku heyb ah ninkaan la sheegay inuu ka soo goostay Khawaarijta.

Fecabook-ga Xildhibaan Qaali Shire ayaa lagu soo qoray “Nuur-deeq kama xuma kuwo boqolaal laayey ee hadana xilal dowladda ka haya, caadi iska dhiga, isaga iyo Allaah ayaa ku xisaabtamaya, dowladuna cafis ayey u fidin doontaa, halkaan xabaa nooga jiray, isagana waan soo xareynay.”

Sidoo kale, Guddoomiye Seynab Xaabsay ayaa barteeda Facebook ku soo qortay “Ma isla soconaa? Waxaa yimid maandheere, soo dhawaaw mudane soo dhawaaw. Inta maangaabka ahna warkooda waa in bartooda loogu tago hadii kale noqda maandheerayaal gacan save ahna soo gala, dalkaan mudo yar kadib waa wada save inshaallah.”

In kastoo ay jiraan warar sheegaya in Xildhibaan Qaali ay ku doodayso in laga jabsaday Facebook-geeda qoraalkaana uusan ka turjumeyn aragtideeda, hadana waxay dadku isku fasirteen oo la yaab ku noqday qoraalada gabdhahaan iyo sawirradii ay maanta horjoogaha lasoo galeen wasiir Fiqi iyo Xildhibaan Cagaweyne.

Dowladu waa cafisay, waana u furantahay xubnaha Shabaab-ka ah inay ka soo haraan fikirka argagixisada, balse horjooge iyo dagaalame qof kasta oo ka soo baxa kooxdaas wuxuu maraa nidaam adag oo dowladu ay ku dhaqan celiso, si dib loogu soo celiyo bulshada, taasi waxay qaadataa ugu yaraan 3-sano.

Maanta, waxaa dadka la yaab la noqotay sida qaar kamid ah masuuliyiinta beesha Sacad ay u soo dhaweeyeen, isugu dhigeen, u karaameeyeen, una amaaneen Horjooge Maalinguur oo ka mid ahaa xubnaha ugu halista badan Al-Shabaab.

Ninkaan waa caan, waayo badan ayuu kasoo tirsanaa madaxda ugu sareysa kooxda, wuxuuna ka howl-geli jiray koonfurta gobolka Mudug iyo bariga gobolka Galgaduud, maanta ayuu iska dhiibay degmada Wisil, waxaana ka hor tegay masuuliyiin abaabulan oo beeshiisa ah, kuwaas oo muujiyey inuu soo galay dhabarkooda.

Horjoogahaan oo watay Gaari nooca raaxada ah iyo Qori AK-47 ah ayaa ka yimid duurka degaanka Bacaadweyn ee Gobolka Mudug, waxaana hadda lagu hayaa degmada Wisil.

Wasiirka Arimaha Gudaha XFS Axmed Macalin Fiqi, Xildhibaan Cabdiraxmaan Cagaweyne, saraakiil ciidan iyo masuuliyiin ka tirsan Galmudug ayaa ka soo muuqday goobtii maanta lagu soo bandhigay horjooge Nuur-deeq Maalinguur.

Imaashaha ninkaan ayaa ku soo aaday xili xasaasi ah oo dhiigii ciidamada qaranka uu sii qoyan yahay, dagaalku cuslaaday, dadkuna ay aad u dhibsanayaan sii jiritaanka Al-Shabaab, waxayna maanta dad badan ka xumaadeen sida loo maamuusay ninkaan oo la aaminsan yahay inuu lug ku lahaa qorshayaashii ay Al-Shabaab ku dhagreen ciidmada qaranka.

Muqdisho (Caasimada Online) – Taliyaha Ciidamada ATMIS Jeneraal Sam Okiding oo warbaahinta kula hadlay magaalada Muqdisho ayaa ka warbixiyey guulaha ciidamada ATMIS ay gaareen, taageerada ay siiyaan ciidamada qaranka Soomaaliya iyo hawlgallada ka dhanka ah argagixisada ee dalka ka socda.

Sidoo kale Jeneraal Okiding ayaa sheegay 3,000 oo askari oo howlgalka ATMIS ka tirsan ilaa dhamaadka bisha September ee sanadkaan ay dalka ka baxayaan, sida uu dhigayo heshiiska ATMIS iyo Dowladda Soomaaliya.

Taliyaha Ciidamada aya sheegay in ay ATMIS sii wadi doonto la shaqeynta Dowladda Federaalka Soomaaliya, Xafiiska Taageerada Qaramada Midoobay ee Soomaaliya, UNSOS iyo saaxiibada kale, si buu yiri ‘loo xaqiijiyo in si habsami leh loogu wareejiyo ciidamada Soomaaliya mas’uuliyadda amniga Qaranka.’

Sidoo kale sarkaalkaan ugu sareeya ciidamada ATMIS wuxuu balan qaaday in howlgalkiisu uu la imaa doono qorshe lagu soo kabayo dib u dacyadii amni oo yimid howlgalka ATMIS.

Ugu dambeyntii Jeneraal Sam Okiding wuxuu sheegay inay ka go’antahay dhaqan gelinta heshiiska dhamaan ciidamada ATMIS looga saarayo Soomaaliya dhamaadka bisha Disembar 2024-ka.

Ciidamada ATMIS oo horay loo oran jiray AMISOM ayaa ka howlgala gobollada koonfurta Soomaaliya iyo qeybo ka mid ah gobollada dhexe ee dalka, inta badana lama dagaalamaan Al-Shabaab.

Ciidankaan ayaa badanaa ku jira xeryo u gaar ah, waxayna kor ka ilaaliyaan magaalooyin dhowr ah iyo xarumo muhiim ah, sida garoomada diyaaradaha, saldhigyo iyo goobo kale oo muhiim ah.

Ciidamada ATMIS furimaha dagaalka uma raacaan ciidanka qaranka, waxaana inta badan la dejiyaan magaalooyinka markii laga xoreeyo kooxda Al-Shabaab.

Hadda Soomaaliya waxaa ka socda dagaal culus oo ciidamada qaranka ay kula jiraan Khawaarijta Al-Shabaab, dowladda Soomaaliya ayaa looga fadhiyaan inay dhaqan geliso heshiiskaan dhigaya in ciidamada ATMIS laga saaro dalka markii la gaaro dhamaadka sanadka soo socda.

Dhuusamareeb (Caasimada Online) – Madaxweyne Xasan Sheekh ayaa caawa dadka Soomaaliyeed ugu laab qaboojiyey in lala xisaabtami doono, laguna ciqaabi doono shaqsiyaadka  ku tagri fala awooda ciidanka qaranka ama cadowga u dayaca ciidamada markii loo dhiibay hoggaankooda.

Madaxweynaha ayaa sheegay in la gaaray waqtigii la abaal-marin lahaa ciidanka iyo saraakiisha soo hooyey guulaha wax ku oolka ah, isla markaana lala xiisaabtami lahaa kuwa ku tagri falay wadooda ciidanka ee loo dhiibay.

“Waxaa la joogaa waqtigii lala xisaabtami lahaa awooda ciidanka ee la siiyey, dowladnimo waa isla xisaabtan, ogaada kuwa ka shaqeynaya qalqal gelinta ciidanka waa Shabaab, noogama sokeeyaan,” ayuu  yiri Madaxweyne Xasan Sheekh.

Madaxweynaha oo ka hadlay dagaalkii Cowsweyne ayaa sheegay in khasaaraha la sheegay uusan gaarin ciidanka qaranka, balse Al-Shabaab aad loogu jebiyey dagaalkaas, taas oo sababtay in hal xabaal-wadareed ay ku aasaan meydadka 190 maleeshiyaad ah, sida uu sheegay Xasan Sheekh.

“Ciidanka xoogga dalka Soomaaliyeed waxaan leeyahay waa dadaasheen, waana ka soo baxdeen doorkiina, wax canaan ah malihidiin, saraal, askari ama nin madax ah oo idinku dhex jira oo qalad sameeyey hadii uu jiro, waa lala xisaabtamayaa, laakiin qaladkiisa yaan laga bixin jawaab kale oo qalad keeneysa,” ayuu hadalkiisa ku sii daray Madaxweynuhu.

Xasan Sheekh ayaa ku goodiyey in wax kasta oo car qalad ah hadii la sameeyo uusan dagaalkaan istaagi doonin, “Wax kasta hadii ay dhacaan meelaha aan joogno ka soo noqa meyno, horay ayaan u socaneynaa ilaa aan gaarno guusha kama dambeysta ah ee aan u socano,” ayuu yiri.

Madaxweynaha ayaa shacabka Soomaaliyeed u sheegay in dalku uu galay dagaal aan laheyn meel looga laabto, guushiisana ay muuqato, wuxuuna codsaday in dowladda uu hoggaamiyo lagu garab istaago dagaalka Khawaarijta.

“Shabaab maanta waa liitaa, halka anagu aan intii hore ka tiro iyo tabar badanahay, guulo badan oo cadowgu uusan heysan ayaan heysanaa, geesiyaasha qaranka waxaan leeyahay guushii soo haabasho ayaa ka hartay, waxaana 100% ku kalsoonahay inay guusha dhameystiri doontaan,” ayuu yiri Madaxweyne Xasan Sheekh.

Hoos ka daawo   

Dhuusamareeb (Caasimada Online) –Madaxweynaha Soomaaliya Xasan Sheekh Maxamuud ayaa caawa shir jaraa’id ku qabtay magaalada Dhuusamareeb ayaa fartiin u diray shacabka iyo ciidanka xoogga dalka Soomaaliyeed ee dagaalka kula jira Khawaarijta Al-Shabaab.

Madaxweynaha ayaa sidoo kale ka hadlay dagaalkii Cowsweyne, isagoo sheegay in kooxda Al-Shabaab ay faafisay warar been abuur ah, isla markaana ay ka been sheegeen lambarka ay ku faaneen inay ka dileen ciidanka qaranka.

Madaxweyne Xasan ayaa ku goodiyey inuu la xisaabtamayo saraakiisha iyo masuuliyiinta sameysa dayacaada, isagoo carrabka ku adkeeyey in dowladi tahay ‘isla xisaabtan’.

Madaxweynaha ayaa shirkiisaan jaraa’id ku sheegay in AlShabaab ay hal xabaal wadareed ku aaseen 190 dagaalame oo looga dilay dagaalkii Cowsweyne.

Wuxuu sheegay in kooxdu ay dhameystirtay dhaawacyadii maleeshiyaadkooda ka soo gaaray dagaalkii Cowsweyne, isla markaana ay ku aaseen hal xabaal wadareed.

“Ciidanka Qaranka waxay ka daba tegi doonaan xabaal wadareedyada ay sameeyeen Khawaarijtu waana la baari doonaa, waxaa ku dhacay jab culus, inay dhaawacyadooda dhameystiraan waxaa ku kaliftay daawo uma hayaan, umana naxayaan,” ayuu yiri Madaxweyne Xasan Sheekh.

Madaxweynaha ayaa balan qaaday inaysan jirin doonin magaalo laga saaray Al-Shabaab oo dib looga bixi doono, isagoo rajo wanaagsan ka muujiyey in muddo kooban lagu soo afjari doono  dagaalka wajigiisa koowaad ee Galmudug ka socda.

Ugu dambeyntii Madaxweynuhu wuxuu ka codsaday shacabka inay garab istaagaan ciidanka qaranka iyo dowladda, si looga guuleysto cadowga, isagoo aad u amaanay ciidamada qaranka iyo dadka deegaanada Galmudug iyo HirShabeelle ee isku abaabulay inay la dagaalamaan kooxda.

Hoos ka daawo