Dhuusamareeb (Caasimada Online) – Madaxweynaha Dowlad-goboleedka Galmudug, Axmed Cabdi Kaariye (Qoor-Qoor) ayaa ka hadlay dagaalkii maanta ka dhacay degmada Ceeldheer ee gobolka Galgaduud, kaasi oo uu ku tilmaamay mid muujinaya dhamaadka Al-Shabaab.

Qoor-Qoor ayaa bogaadiyay ciidamada xoogga dalka iyo halyeeyada deegaanka degmada oo ayagu si naf-hurnimo ah iskaga difaacay weerarkii naf la caariga ahaa ee argagixisada, sida lagu yiri war-saxaafadeed kasoo baxay Madaxtooyadda Galmudug.

Madaxweynaha ayaa tilmaamay in khasaaraha xooggan ee ciidanka xoogga iyo geesiyaasha deegaanka ay gaarsiiyeen xubnihii soo weeray ay muujinayso sida shacabka Soomaaliyeed ay uga go’an tahay in si geesinimo iyo nafhurnimo leh iskaga dulqaadaan dhibaatoada kooxdani ku hayso.

“Xoogga dalka iyo reer Ceeldheer, waxaad saaka cashar lama ilaawaan ah u dhigteem argagixisada idin soo weerartay. Waxaad dirteen fariin xambaarsan geesinimo oo muujinaysa in ay gabaabsi marayaan maalmaihii argagixisda ku dhuumaaleysanayeen gudaha dalkeenna, si ay u dhibaatayayaan dadkeenna sharafta badan,” ayuu yiri Madaxweyne Qoor-Qoor.

Hoos ka aqriso war-saxaafadeedka oo dhameystiran:

Madaxweynaha Dowladda Galmudug Mudane Axmed Cabdi Kaariye ayaa ku bogaadiyey Ciidammada Xoogga Dalka Soomaaliyeed iyo Halyeeyada deegaanka Degmada Ceeldheer ee Gobolka Galgaduud, sida naf-hurnimada leh iyo geesinimada leh ee ay isaga difaaceen maleeshiyada kooxda Khawaarijta naf-caariiga ah ee saaka weerarkii la fashiliyay ku soo qaaday degmadaasi.

Madaxweynaha ayaa tilmaamay in khasaaraha xooggan ee Ciidanka Xoogga Dalka iyo Halyeeyada deegaanka ay gaarsiiyen Argagixisada soo weerartay ay muujinayso sida Shacabka Soomaaliyeed ay uga go’an tahay in si geesinimo iyo nafhurnimo leh iskaga dulqaadaan dhibaatoada kooxdani ku hayso.

“Xoogga dalka iyo reer Ceeldheer, waxaad saaka cashar lama ilaawaan ah u dhigteem Argagixisada idin soo weerartay. Waxaad dirteen fariin xambaarsan geesinimo oo muujinaysa in ay gabaabsi marayaan maalmaihii argagixisda ku dhuumaaleysanayeen gudaha dalkeenna, si ay u dhibaatayayaan dadkeenna sharafta badan.”

Madaxweyne Axmed Cabdi Kaariye ayaa bogaadiyey dhammaan colalka kala duwan ee hawlgalkii saakay fuliay wuxuuna Alle Jannatul Firdowsa uga baryey Halyeeyadii ku shahiiday weerarkan iyagoo difaacaya dhulkooda iyo dadkooda, sidoo kalena waxa uu caafimaad degdeg ah u rajeeyey dhaawacyada iyo dadka deegaanka ee ay waxyeeladu soo gaartay.

Muqdisho (Caasimada Online) – Dowladda Federaalka Soomaaliya ayaa si adag ugu digtay goobaha caafimaadka, gaar ahaan isbitaallada iyo farmashiyeyaasha, in ay si qaldan uga ganacsadaan daawooyinka loo adeegsado maandooriyaha.

Wasiirka Caafimaadka Soomaaliya, Dr. Cali Xaaji, oo digniintan u diray xarumaha caafimaad ee Muqdisho ayaa sidoo kale caddeeyay in aanay Wasaarad ahaan mamnuuci karin daawooyinka loo adeegsado sifo qaldan, maadaama ay jiraan dad Soomaaliyeed oo u baahan in loo isticmaalo daawo ahaan.

Wasiirku waxa uu sheegay in Wasaaraddu xoogga saarayso la socodka daawooyinka si qaldan loogu adeegsado qaab maandooriye ah, si looga hortago halista ka dhalan karta, iyadoo si dhow loola soconayo goobaha lagu iibiyo iyo habka iibkooda.

“In la xakameeyo oo suuqa laga waayo dabcan waa adag tahay, sababtoo ah dalka xuduudihiisu way furan yihiin, muddo badanna way qaadanaysaa. Waxa aan rabnaa in aan tagno farmashiyeyaasha, ciddii lagu arko iyada oo si khaldan u iibinaysa, lagula xisaabtamo,” ayuu yiri Wasiir Dr. Cali Xaaji.

Wuxuu intaas ku daray: “Isbitaallada waxaa laga rabaa in ay keenaan warqadda isticmaalka, waana in ay dhaqaatiirtu saxiixaan, si aan looga iibin dadka si khaldan u adeegsanaya.”

Wasaaradda Caafimaadka ayaa wixii hadda ka dambeeya si toos ah ugala shaqayn doonta isbitaallada iyo goobaha kale ee caafimaadka sidii loo xaddidi lahaa isticmaalka iyo iibinta daawooyinka loo adeegsanayo maandooriyaha.

Si kastaba ha ahaatee, daawooyin u badan kuwa loo isticmaalo xanuunnada qaarkood ayaa muddooyinkii dambe si khaldan u adeegsanayay dad qabatimay, kuwaas oo u isticmaala qaab maandooriye ah.

Noocyada daawooyinkaas ayaa isugu jira cirbado, kaniiniyo iyo dawooyin kale, waxaana dadka si khaldan u adeegsada ay la kulmaan dhibaatooyin caafimaad oo halis ah.

Muqdisho (Caasimada Online) – Wasaaradda Gaashaandhigga Soomaaliya ayaa warsaxaafadeed kasoo saartay dagaal saaka ka dhacay degmada Ceeldheer ee gobolka Galgaduud, kaasi oo u dhaxeeyay ciidamada xoogga dalka oo kaashanaya Macawiisleyda iyo kooxda Al-Shabaab.

Wasaaradda ayaa sheegtay in ciidamadu ay ka hortageen weerarka ay kooxda Al-Shabaab ku soo qaadeen degmada Ceeldheer, kaasi oo ku bilowday gawaari laga soo buuxiyay walxaha qarxa. “Ciidanku waxay jab culus gaarsiiyeen cadawga,” ayaa lagu yiri bayaanka dowladda.

Dagaalkaasi oo socday muddo saacad ah, waxaa ka dhashay khasaare isugu jira dhimasho iyo dhaawac, kuwaas oo loo geystay xubnaha weerarka soo qaaday, iyadoo la soo bandhigay muuqaallo meydad oo ay halkaasi uga carareen Al-Shabaab.

Ciidanka ayaa dagaalkan ku dilay in ka badan 30 xubnood oo Shabaab ah, iyagoo gacanta kusoo dhigay maxaabiis ay ku jiraan horjoogayaal caan ku ahaa dhibaateynta shacabka, sida ay sheegtay dowladdu.

“Intii lagu guda jiray dagaalka, 6 askari oo ka tirsan geesiyaasha CXDS ayaa shahiiday, halka 14 kale ay dhaawacyo fudud soo gaareen iyagoo difaacaya shacabka iyo qaranka,” ayey xaqiijisay Wasaaradda Gaashaandhigga.

Hoos ka aqriso war-saxaafadeedka oo dhameystiran:

Ciidanka Xoogga Dalka Soomaaliyeed (CXDS) iyo ciidamada deegaanka ayaa subaxnimadii maanta ka hortagay weerar ay kooxda argagixisada Khawaarijta Al-Shabaab kusoo qaadeen degmada Ceeldheer ee gobolka Galguduud.

Ciidanku waxay jab culus gaarsiiyeen cadawga, iyagoo dilay in ka badan 30 xubnood oo Khawaarij ah. Sidoo kale, gacanta ayaa lagu soo dhigay maxaabiis ay ku jiraan horjoogayaal caan ku ahaa dhibaateynta shacabka.

Intii lagu guda jiray dagaalka, 6 askari oo ka tirsan geesiyaasha CXDS ayaa shahiiday, halka 14 kale ay dhaawacyo fudud soo gaareen iyagoo difaacaya shacabka iyo qaranka.

Ciidanka Xoogga Dalka iyo kuwa deegaanka ayaa hadda ku howlan howlgallo qorshaysan oo lagu baacsanayo firxadkii Khawaarijta, si loo ciribtirto kooxaha ku dhuumaaleysanaya nawaaxiga degmada Ceeldheer.

Wasaaradda Gaashaandhigga waxay bogaadinaysaa geesinimada iyo naf-hurnimada Ciidanka Xoogga Dalka iyo kuwa deegaanka, kuwaas oo si joogto ah ugu taagan difaaca qaranka iyo ciribtirka Khawaarijta.

Muqdisho (Caasimada Online) – Xildhibaan Cabdiqaadir Maxamed Waceys oo ka tirsan Golaha Shacabka Baarlamaanka Soomaaliya ayaa shaaciyay in dalal shisheeye ay gadaal ka riixayeen mooshinkii ka dhanka ahaa Ra’iisul Wasaaraha Soomaaliya, Xamza Cabdi Barre.

Xildhibaan Wacays ayaa mooshinka xilka looga tuurayay Xamza ku sheegay “shirqool shisheeye oo soo abaabuleen dalal shisheeye” inkastoo xildhibaanka uusan magacaabin shisheeyaha ka dambeeyay mooshinkan.

“Ma jiro mooshin xil ka qaadis ah oo ku wajahan ra’iisul wasaaraha, laakiin waxaa jiray shirqool ay soo maleegeen dalal shisheeye iyo xoogag ku daaban oo soo dhexmaraya madax iyo siyaasiyiin Soomaaliyeed,” ayuu yiri Xildhibaan Wacays.

Waxa uu intaas kusii daray: “Dhinacyadan ayaa doonayay in ay qalalaase siyaasadeed ka dhex abuuraan goleyaasha dastuuriga ah ee dalka, gaar ahaan Golaha Shacabka iyo xukuumadda uu hoggaamiyo Mudane Xamza Cabdi Barre.”

Mooshinka looga soo horjeeday xukuumada Xamza ee xildhibaanku ku tilmaamay shirqool shisheeye ayuu sheegay sidoo kale in si dhameystiran loo fashiliyay. “Nasiib wanaag shirqoolkaas waxaa si dhameystiran kugu sheegayaa waa la fashiliyay,” ayuu yiri.

Xildhibaanka ayaa tilmaamay in Ra’iisul Wasaaraha uu ka careysiiyay dalalka ka dambeeyay mooshinkiisa iyo siyaasiyiin uu sheegay inay weligoodba ku qanacsanaayeen wuxuu ugu yeeray “siyaasadda muufeysiga”.

“Soomaalida waa garanayaa madaxda aan sheegayo, ma doonayo ee waqtigeeda ayay iman doonta in la carabaabo. Soomaalidu wey ogyihiin madaxda Soomaaliyeed ee camiilada u ah waddamada shisheeye,” ayuu hadalkiisa sii raaciyay Xildhibaan Wacays.

Hoos ka daawo muuqaalka

Ceeldheer (Caasimada Online) – Ciidamada Dowladda Federaalka Soomaaliya ayaa ka hortagay weerar ay kooxda Al-Shabaab saaka kusoo qaaday degmada Ceeldheer ee gobolka Galgaduud.

Ciidamada dowladda oo taageero ka helaya kuwa dadka deegaanka ee loo yaqaan Macawiisleyda ayaa dagaal culus la galay xubnaha kooxda, sida ay sheegeen illo deegaanka ah.

Weerarka ayaa lagu bilaabay gaadiid laga soo buuxiyay walxaha qarxa, waxaana xigay iska horimaad fool ka fool ah. Dadka deegaanka ayaa sheegay in ay maqleen dhawaqa hub culus iyo madaafiic garbaha laga tuuro oo labada dhinac ay adeegsadeen.

Saraakiil ka tirsan ciidamada dowladda ayaa xaqiijiyay in ay ka hortageen isku dayga Al-Shabaab ay ku doonayeen in ay ku qabsadaan magaalada xeebta ku taalla ee ku dhow koonfur-bari gobolka Galgaduud.

Inkasta oo dagaalkaas oo socday in ka badan hal saac aan si rasmi ah loo shaacin khasaaraha ka dhashay, haddana wararka qaar ayaa tilmaamaya in xaalad kacsanaan ahi weli ka jirto gudaha Ceeldheer.

Labada dhinac ayaa guulo kala sheegtay, iyadoo mid kasta uu ku dooday in uu gacanta ku hayo goobta, isla markaana uu khasaare culus gaarsiiyay kan kale.

Si kastaba, ilaa hadda lama hubo tirada dhabta ah ee khasaaraha ka dhashay dagaalkaas.

Wixii faah-faahin ah ee kasoo kordha kala soco Caasimada Online.

Garoowe (Caasimada Online) – Taliska Ciidanka Mareykanka ee AFRICOM ayaa shaaciyay in buuraha Golis ay ka fuliyeen duqeyn diyaaradeed oo ay ku beegsatay dagaal-yahaannada kooxda Daacish.

War-saxaafadeed kasoo baxay taliska AFRICOM ayaa lagu sheegay in duqeyntan ay ka dhacday godad dhaca togga Baallade oo ay ku go’doonsan yihiin kooxo ka tirsan maleeshiyaadka Daacish, oo ay ku jiraan horjoogayaal muhiim ah.

Howl-galkan ka dhacay buuraha Golis gaar ahaan Calmiskaad ayaa qeyb ka ah gulufka dagaal ee ciidamada Puntland ay kula dirirayaan kooxda Daacish, kaasi oo haatan laga gaaray natiijo wax ku ool ah.

Dhinaca kale, Mareykanka ayaa isla maanta diyaaradihiisa dagaalka ku gaarsiiyay ciidamada Puntland saadka noocyadiisa kala duwan. Raxan ka mid diyaaradahan ayaa la arkayay iyagoo saad iyo saanad ciidan hawada uga dejinaya ciidamada.

Ciidankan ayaa badanaa ku sugan fiqda sare ee buuraha ku teedsan togga Baallade, sida uu xaqiijiyay taliska hawl-galka Calmiskaad.

“Diyaaradaha dagaalka Mareykanka waxay gaarsiiyeen noocyada kala duwan ee saadka iyo saanada ciidan oo dhammaystiran ciidamada Puntland ee dagaalka ka wada Calmiskaad,” ayuu yiri sarkaal ka tirsan hawl-galka Calmiskaad.

Sahayda iyo saanadda ciidan ee Mareykanka u daadiyay ciidamada Puntland ayaa laga daabulay magaalada Boosaaso ee xarunta gobolka Bari.

Si kastaba, howl-galka Calmiskaad oo wejigiisi afaraad uu geba-gabo marayo ayay ciidamada difaaca Puntland ku sifaynayaan firxad ka tirsan Daacish oo weli ku go’doonsan godad kooban dhaca bartamaha togga Baallade.

Sida ay rumeysan yihiin saraakiisha hawl-galka, waxaa halkaasi ku dhuumaaleysanaya horjoogayaashii kooxda oo ay wehliyaan dumar iyo carruur, kuwaas oo ka cararay gulufka Calmiskaad.

Kinshasa (Caasimada Online) – Dalka Jamhuuriyadda Dimoqraadiga ah ee Congo (DRC) waxaa ku sugan ganacsato Soomaali ah oo ka kala yimid meelo kala duwan, waxaana hoggaaminaya safiirka Soomaaliya u fadhiya dalka Kenya, Jibriil Ibraahim Cabdulle.

War qoraal ah oo lagu baahiyay barta Facebook ee safaaradda Soomaaliya ee Nairobi ayaa lagu yiri: “Safarka ganacsatada wuxuu daba socdaa kulamo muddo sanad ah u socday oo dhexmarayay Safaaradda Soomaaliya ee DRC Congo ku leedahay dalka Kenya iyo ganacsatada Soomaaliyeed ee ku dhaqan dalka Kenya, iyaga oo kaashanaya Safaaradda Soomaaliya ee Kenya.”

Sidoo kale, qoraalka safaaradda ayaa lagu sheegay in safaaradda DRC ee Nairobi iyo tan Soomaaliya ay ka wada shaqeeyeen safarka ganacsatadu ku tageen halkaasi. Waxaa lagu daray:

“Safaaradda Soomaaliya ee dalka Kenya iyo safaaradda dalka DRC ee dalka Kenya ayaa si wadajir ah u soo qabanqaabiyay safarkan isugu jira xog-wareysi, fududeynta ganacsiga Soomaalida iyo dhiirigelinta fursadaha ganacsi ee ay ka faa’iidi karaan ganacsatada Soomaaliyeed.”

Dhanka kale, safaaradda Soomaaliya ee dalka Tanzaniya ayaa barteeda Facebook ku baahisay qoraal ay ku sheegtay in safiirka Soomaaliya ee Tanzaniya uu dowladda ku matalo dalka Congo, isla markaana aan lala socodsiin socdaalka ganacsatada iyo safiirka Soomaaliya ee Kenya ay ku tageen dalkaasi.

Qoraalka ayaa lagu yiri:“Safaaradda JFS u qaabilsan dalka Tanzaniya waxay caddeyneysaa in Congo (DRC) ay Dowladda Federaalka Soomaaliya iyadu masuul uga tahay danaha dowladda iyo dadka. Safarka la sheegay in safiirka Kenya uu hoggaaminayay oo ka koobnaa ganacsato Kenyan iyo Soomaali ah kuna tagay Kinshasa, haba yaraatee safaaradda laguma wargelin xogtiisa iyo ujeedkiisa, taas oo ka baxsan sharciga diblomaasiyadda iyo nidaamka Wasaaradda Arrimaha Dibadda.”

Labada safiir oo BBC-du la xiriirtay—Danjire Jibriil Ibraahim Cabdulle (Safiirka Soomaaliya ee Kenya) iyo Danjire Ilyaas Cali Xasan (Safiirka Soomaaliya ee Tanzaniya)—labaduba way ka gaabsadeen inay ka hadlaan arrimahan.

Si kastaba ha ahaatee, Sheekh Maxamed Ibraahim (Shakuul), oo ka mid ah ganacsatada safarka ku weheliya Danjire Jibriil oo ku sugan dalka Congo, ayaa BBC-da u sheegay in safiirka DRC u fadhiya Nairobi uu ku casuumay dalkiisa si ay u soo arkaan fursadaha ganacsi ee halkaasi ka jira.

Hoos ka dhageyso wareysiga Sheekh Shakuul oo sharxaya ujeeddada socdaalkooda iyo wixii ka soo baxay.

Nairobi (Caasimada Online) – Dowladda Kenya ayaa ka digtay caqabadaha dhaqaale ee haysta howl-galka nabad ilaalinta Soomaaliya, kaasi oo horseedi kara halis amni haddii aan xal loo helin caqabadaha taagan.

Wasiirka Arrimaha Dibadda Kenya, Musalia Mudavadi ayaa warbixin diblomaasiyadeed ku muujiyay sida amniga dalkiisu ugu xiran yahay xasilloonida Soomaaliya iyo guud ahaan gobolka Geeska Afrika.

Mudavadi ayaa caddeeyay in Kenya ay ka go’an tahay ka qayb-galka hawl-galka Midowga Afrika ee Soomaaliya, oo haatan loo yaqaan AUSSOM.

Wasiirka ayaa xusay in hawl-galkan uu la daala-dhacayo caqabado dhaqaale oo waaweyn, kuwaas oo saameyn ku yeelan kara hawlihiisa muhiimka ah, sida tababarka iyo dhismaha awoodda ciidamada Soomaaliya iyo dagaalka lagula jiro Al-Shabaab.

Mudavadi waxa uu ku baaqay in beesha caalamka ay si joogto ah u taageerto hawl-galka, iyagoo bixiya gargaar dhaqaale iyo farsamo, si loo xaqiijiyo guul iyo kala wareeg amni oo lagu kalsoonaan karo.

Hadalka wasiirka ayaa yimid kadib shir uu Madaxweynaha Soomaaliya, Xasan Sheekh Maxamuud, labo maalmood ka hor ku guddoomiyay magaalada Goba ee dalka Itoobiya, kaas oo lagu falanqeeyay sidii loo heli lahaa maalgelin dheeraad ah oo lagu taageero hawl-galka Midowga Afrika ee Soomaaliya.

Midowga Afrika ayaa haatan la daala dhacaya culeysyo maaliyadeed tan iyo markii la bedelay howl-galka AMISOM loona beddelay AUSSOM. Dhaqaale la’aantaas ayaa si toos ah u saameysay waxqabadka ciidamada iyo kalsoonida howl-galka, taasoo dhalisay walaac ku saabsan awoodda uu u leeyahay in uu la tacaalo xaaladda amni ee sii cakiran ee Soomaaliya.

Falanqeeyayaal arrimaha amniga iyo siyaasadda ah ayaa qaba in xal waara uusan ku imaan karin oo keliya joogitaanka ciidamada ajaanibta. Waxaa la is weydiinayaa sida ay suurtagal u tahay in amniga la sugo iyadoo aan jirin isfaham siyaasadeed oo gudaha ah.

St Petersburg (Caasimada Online) – Wafdi ka socda dowladda Soomaaliya ayaa ka qeyb-galay meertada 11-aad ee madasha caalamiga ah ee dhaqanka oo ka dhacday magaalada Saint Petersburg ee dalka Russia.

Wafdigan ayaa waxaa hoggaaminaya Wasiirka Warfaafinta, Dhaqanka iyo Dalxiiska ee Jamhuuriyadda Federaalka Soomaaiya, Daa’uud Aweys Jaamac. Shirkan ayaa waxaa ka qeyb-galaya wufuud ka socda in ka badan 70 dal iyo ururro caalami ah.

Shirkan ayaa waxaa diiradda lagu saarayaa ka faa’ideysiga iyo adeegsiga dhaqanka iyo diblomaasiyadda si loo xoojiyo iskaashiga iyo nabadda caalamka.

Wasiirka Warfaafinta, Dhaqanka iyo Dalxiiska oo shirka khudbad ka jeediyay ayaa sheegay in dhaqanka uu yahay aalad diblomaasiyadeed oo xoojineysa isku xirka bulshooyinka kala duwan ee caalamka, iyadoo la ixtiraamayo ummad kasta dhaqanka ay leedahay.

Waxa uu xusay in xilligaan ay dunida soo food saartay caqabado kala duwan, ayna hubaal tahay in dhaqanka uu noqdo afka mideyna kara fikradahaka kala duwan ee caalamka ka jira.

Madaxda kale ee shirkaasi ka soo qeyb-galay ayaa iyaguna xusay sida ay lagama maarmaanka u tahay in dunida laga badbaadiyo colaado iyo iska hor-imaadyo hor leh, iyadoo la xoojinayo muhimadda dhaqamada kala duwan ee caalamka ka jira, lana abuuro fursado loo wada siman yahay oo dunida nabad u horseeda.

Sidoo kale waxay hoosta ka xariiqeen in la iska kaashado in colaadaha iyo dagaallada haatan socda lagu beddelo nabad, wada noolaansho iyo wax wadaqabsi.

Dhinaca kale, Wasiirka Warfaafinta, Dhaqanka iyo Dalxiiska Soomaaliya ayaa kulamo gaar gaar ah la yeeshay qaar ka mid ah madaxda ka qeyb-galaysa shirka.

Kulamadan ayaa looga wada-hadlay xoojinta iyo iskaashiga dhinaca horumarinta dhaqanka ee Soomaaliya iyo dalalkaasi, sida lagu sheegay qoraal kasoo baxay wasaaradda warfaafinta Soomaaliya.

Muqdisho (Caasimada Online) – Shir lagu aas-aasayay Gole Baarlamaan cusub oo mideynaya sharci dejiyayaasha qaaradaha Afrika iyo Aasiya ayaa lagu qabtay magaalada Beirut ee caasimadda dalka Lubnaan.

Shirkan ayaa waxaa Soomaaliya ku matalayay Xildhibaan Ismaaciil Ciid Maxamed iyo Xildhibaan Maxamed Aadan Daahir (Caanooy) oo ka tirsan Golaha Shacabka.

Sidoo kale, Senator Samiira Maxamuud Xaaji oo ka tirsan Golaha Aqalka Sare ayaa qeyb ka ahayd wafdiga matalayay Soomaaliya.

Xubnahaasi ayaa ka qeyb qaatay kulamo iyo dooddo lagu gorfeynayay xoojinta iskaashiga iyo wada-shaqeynta baarlamaannada labada qaaradood.

Waxaa sidoo kale looga hadlay kobcinta wada-hadalada siyaasadeed iyo sidii loo horumarin lahaa iskaashi horumarineed oo waxtar u leh Afrika iyo Aasiya.

Aas-aaska golahan cusub ee Baarlamaanka ayaa loo arkay astaan muujinaysa dadaal lagu xoojinayo midnimada iyo iskaashiga labada dhinac.

Shirka Beirut ayaa noqonaya tallaabo muhiim ah oo muujinaysa rabitaanka sharci-dejiyayaasha Afrika iyo Aasiya ee ku aaddan dhisidda xiriir waara iyo iskaashi qotodheer.

Muqdisho (Caasimada Online) – Wasiirka Gaashaandhigga XFS Axmed Macallin Fiqi ayaa ka qayb-galay munaasabad ay dowladda Boqortooyada Ingiriiska ku wareejinaysay gaadiid iyo qalab casri ah oo loogu tala-galay ka hortagga walxaha qarxa ee la farsameeyo (C-IED).

Qalabkan ayaa si rasmi ah waxaa maanta loo guddoonsiiyay Ururka Sancada ee Ciidanka Xoogga Dalka Soomaaliyeed.

Munaasabadaan waxaa sidoo kale goobjoog ka ahaa Taliyaha Ciidanka Xoogga Dalka, Sarreeye Gaas Odowaa Yuusuf Raage.

Qalabkaan iyo gaadiidka ayaa waxaa gudoonsiiyay masuuliyintaan Safiirka Dowladda Boqortooyada Ingiriiska ee Soomaaliya, Danjire Charles King.

Wasiirka Gaashaandhigga ayaa tilmaamay in qalabkan cusub uu ka tarjumayo taageerada joogtada ah ee Boqortooyada Ingiriiska ay la garab taagan tahay horumarinta awoodda iyo xirfadaha Ciidanka Xoogga Dalka Soomaaliyeed.

Sidoo kale waxa uu carrabka ku adkeeyay in qalabkani si weyn u kordhin doono badqabka iyo hufnaanta howl-gallada lagula dagaallamayo kooxaha argagixisada ee sida: Al-Shabaab.

Wasiir Fiqi ayaa uga mahad-celiyay Dowladda Boqortooyada Ingiriiska taageerada istiraatiijiga ah ee ay siiso Soomaaliya, isagoo xusay in iskaashigan uu laf-dhabar u yahay dadaallada lagu xaqiijinayo nabad, xasillooni iyo mustaqbal waara oo ay Soomaaliya ku tallaabsato.

Muqdisho (Caasimada Online) – Magaalada Muqdisho ayaa maanta lagu qabtay munaasabadda xarig-jarka xarunta Taliska Ciidanka Haramcad, kadib markii dib-u-dayactir ballaaran lagu sameeyay xaruntaas.

Xafladda ayaa waxaa goob joog ka ahaa Taliyaha Ciidanka Booliska Soomaaliyeed, Sarreeye Guuto Asad Cusmaan Diyaano oo ay wehelinayeen saraakiil ka socotay Safaaradda Turkiga.

Sidoo kale waxaa ka qayb-galay Taliyaha Qeybta Guud ee Booliska gobolka Banaadir, Macallin Mahdi, iyo Taliyaha Ciidanka Haramcad, Dhamme Cabdikhaakiin Siciid Eeldheere.

Intii lagu guda jiray munaasabadda, Taliyaha Ciidanka Booliska Soomaaliyeed, Sarreeye Guuto Asad Cusmaan Diyaano ayaa jeediyay khudbad dhinacyo badan taabanaysa, taas ooo uu si gaar ah ugu mahadceliyay Taliyaha Ciidanka Haramcad.

Waxa uu bogaadiyay dadaalka iyo is-xilqaanka Dhamme Cabdikhaakiin Siciid Eeldheere ee ku aaddan hirgelinta dib-u-dhiska xarunta. Taliyaha ayaa sidoo kale ku ammaanay kaalinta muuqata ee uu ka qaato horumarinta iyo tayeynta ciidamada Booliska Soomaaliyeed.

Dhankiisa, Taliyaha Ciidanka Haramcad, Dhamme Cabdikhaakiin Siciid Eeldheere, ayaa soo bandhigay qorshooyin uu ku doonayo in lagu xoojiyo adeegyada iyo awoodda xarunta, si ay u noqoto mid la jaanqaadi karta xarumaha casriga ah ee caalamka.

Sidoo kale, saraakiisha ka socday Safaaradda Turkiga ayaa si weyn ugu hambalyeeyay Taliyaha Haramcad. Waxay ku tilmaameen hoggaamiye geesinimo leh oo isbeddel muuqda kusoo kordhiyay taliska, kana dhigay xarun casri ah oo u qalanta ciidamada.

Munaasabadda ayaa kusoo dhammaatay jawi farxadeed iyo sawirro xusuus ah, iyadoo lagu muujiyay muhiimadda ay leedahay iskaashiga iyo taageerada la siinayo ciidamada, si loo xoojiyo amniga iyo dowladnimada Soomaaliya.