24.7 C
Mogadishu
Tuesday, July 28, 2026

Lafta-gareen: Siyaasadda Xasan Sheekh oo ari gadaayo ayaan kusoo jiray

Nairobi (Caasimada Online) – Madaxweynihii hore ee Koonfur Galbeed Soomaaliya, Mudane Cabdicasiis Xasan Maxamed (Lafta-gareen) oo wareysi siiyay Geed-Fadhi ayaa ka hadlay arrimo xasaasi ah oo ku aadan xaaladda maamulkaasi oo lagaga guuleystay kadib dagaal uu la galay dowladda.

Lafta-gareen oo hadda dibad joog ah, kuna sugan magaalada Nairobi ayaa si qoto dheer uga hadlay dagaalkii siyaasadeed ee uu la galay dowladda dhexe, isagoo dood adag ka keenay, sida ay wax uga dhaceen magaalada Baydhabo.

Madaxweynihii hore ee Koonfur Galbeed ayaa si toos ah u weeraray madaxweyne Xasan Sheekh, isaga oo sheegay inuu uga soo horreeyay siyaasadda, isla markaana uu wax qabto dalka iyo dadkiisa.

“Siyaasadda Xasan oo ari gadaayo ayaan kusoo jiray aniga Xasan oo Macallin ah ayaan siyaasi soo ahaa da’dii uu Xasan siyaasadda kusoo galay aniga weli ma gaarin 57 sano ayaan siyaasi ku noqday ayuu dhahay wax weyna waa soo qabtay”. ayuu yiri Lafta-gareen

Sidoo kale, wuxuu intaas ku daray in ujeedka duulaanka Dowladda Federaalka ee Baydhabo aanu ahayn isaga, balse loo socday Koonfur Galbeed, ugu dambeyna la burburiyay nidaamkeeda, sida uu hadalka u dhigay.

“Waxa loo jeeday aniga ma aha horay ayaan u sheegay haddii aniga la’ii jeedo maanta Koonfur Galbeed ayaa jiri lahayd aniga waaba soo tagaye”. ayuu sii raaciyay.

Dhinaca kale wuxuu farriin culus u diray dadka Koonfur Galbeed, isaga oo ugu baaqay inay u istaagaan sidii ay uga dhiidhi lahaayeen gumeysi uu sheegay in lagu hayo maamulkooda, loona badbaadin lahaa mustaqbalkiisa.

“Dadka Koonfur Galbeed horay waa ula hadlay war waxa loo socdo waa in la’idin gumeysto 2026 ayaa la marayaa qarniga 21-aad ee ha noqonina dadkii ugu horreeyay ee la gumeysto ee ha yeelin”. ayuu mar kale yiri Lafta-gareen.

Hadalkan ayaa kusoo aadayo, iyada oo haatan dowladda Soomaaliya ay ku howlan tahay doorashada Koonfur Galbeed, iyada oo musharraxa Xisbiga JSP loo gartay inuu noqdo guddoomiyaha Baarlamaanka Sheekh Aadan Madoobe.

Xogta tirada Soomaalida lagu qabtay howl-gallada tarxiilka ee ka socda Mareykanka

Minneapolis (Caasimada Online) –Ciidamada federaalka Mareykanka ee qaabilsan socdaalka ayaa xiray ku dhawaad 3,800 oo qof intii uu socday hawlgalkii ballaarnaa ee loo yaqiin ‘Operation Metro Surge’, ee gobolka Minnesota, sida lagu muujiyay xog cusub oo ay baahisay hay’adda xog-ururinta tarxiilka ee Deportation Data Project.

Dadka la xiray intii u dhaxaysay bishii Diseembar iyo 10-kii Maarso, ayaa u badnaa soo-galooti ka soo jeeda dalalka Laatiin Ameerika, iyadoo kala bar ay u dhasheen waddamada Ecuador iyo Mexico. In kasta oo Madaxweyne Donald Trump uu si joogto ah fagaarayaasha ugu dhaliilayay jaaliyadda Soomaalida, haddana in yar oo ka badan 100 qof oo keliya ayaa ahaa muwaadiniin Soomaali ah.

Xogtan la daabacay 30-kii Maarso ayaa ah tii ugu faahfaahsaneyd ee iftiimisa saameynta uu reebay hawlgalkaas adag ee socday muddo saddex bilood ah, kaas oo sababay in kumanaan dibadbaxayaal ah ay isugu soo baxaan waddooyinka, isla markaana ay ku dhintaan laba muwaadin oo Mareykan ah.

Gobolka Minnesota ayaa wali la tacaalaya sidii uu uga soo kaban lahaa dhibaatooyinkaas, iyadoo sharci-dejiyeyaasha heer gobol iyo heer deegaan ay ka doodayaan sidii loo bixin lahaa kaalmooyin dhanka kirada ah iyo deymo la siiyo ganacsiyada yaryar si loo yareeyo saameynta dhaqaale ee hawlgalkaas.

Madaxweyne Trump ayaa marar badan cuskaday in Soomaalida deggen gobolkaas lagu eedeeyay falal wax is-dabamarin ah oo la xiriira adeegyada bulshada, wuxuuna arrintaas ka dhigay sababta ugu weyn ee uu kumanaan ciidamo federaal ah ugu diray magaalooyinka mataanaha ah (Twin Cities) ee gobolka Minnesota bishii Diseembar.

Hase yeeshee, inta badan Soomaalida ku nool Minnesota ayaa si sharci ah dalkaas ku jooga, xogta cusubna waxay muujinaysaa in dadka la xiray intii uu hawlgalku socday ay Soomaalidu ka yihiin in ka yar boqolkiiba saddex (3%).

Suleymaan Aadan, oo ah ku-xigeenka agaasimaha fulinta ee hay’adda u dooda xuquuqda Muslimiinta Mareykanka ee CAIR laanteeda Minnesota, ayaa sheegay in Trump uu muddo dheer bartilmaameedsanayay bulshada Soomaaliyeed.

“Erayadiisu waxay Soomaalida u sawireen inay yihiin dambiilayaal iyo khatar, hadalkaasna wuxuu cawaaqib dhab ah ku reebay halkan Minnesota,” ayuu Aadan ku yiri bayaan uu soo saaray.

“Waxaan la hadalnay qoysas ka baqaya inay shaqada aadaan, waalidiin u walwalaya carruurtooda iskuullada aada, iyo xubno ka tirsan bulshada oo dareemay in loo beegsanayo uun sababtoo ah waa Soomaali. Dhibaatada noocaas ah ma aha mid hal habeen ku tirtirmaysa.”

Xogtan ayaa wadata caqabado iyo xaddidaad, sida ay xaqiijisay Deportation Data Project, oo ah koox isugu jirta aqoonyahanno iyo qareeno ka tirsan Kulliyadda Sharciga ee Jaamacadda University of California Berkeley. Kooxdan oo xogta ka heshay dowladda federaalka, ayaa sheegtay in dhalliilaha xogtan ay ka mid tahay in hay’adda socdaalka iyo ilaalinta kastamyada Mareykanka (ICE) aysan diiwaanka ku darin dadka lagu xiray isbitaallada iyo xarumaha caafimaadka.

Sidoo kale, xogta ayaa muujinaysa in in ka badan 200 oo jeer la diiwaangeliyay isku hal xarig oo ka dhacay Minnesota, umana muuqato inay soo koobtay dhammaan dadkii la qabtay. Wargeyska The Star Tribune ee Minnesota ayaa go’aansaday inuusan tirinta ku darin xogtaas isku noqnoqotay.

Dadka la xiray ee gaaraya 3,800 waxaa ku jira 38 carruur ah, kamana muuqdo diiwaanka Liam Conejo Ramos, oo ah wiil shan jir ah oo u dhashay Ecuador, kaas oo wax ka barta deegaanka Columbia Heights, lana xiray isaga iyo aabbihiis Adrian Conejo Arias. Garsoore qaabilsan arrimaha socdaalka ayaa diiday codsigoodii magangalyada, balse qoyska ayaa qorshaynaya inay racfaan ka qaataan go’aankaas.

Bayaan uu soo saaray afhayeen u hadlay Waaxda Amniga Gudaha Mareykanka (DHS), kagama uusan hadlin si gaar ah xarigyadii la sameeyay intii uu socday hawlgalkii Metro Surge, balse wuxuu ku andacooday in in ka badan 10,000 oo soogalooti ah lagu xiray Minnesota tan iyo markii Trump uu xafiiska la wareegay. Inkastoo DHS aysan ka jawaabin su’aalo laga weydiiyay tirada yar ee Soomaalida ah ee la xiray, afhayeenka ayaa xusay in baaritaanno la xiriira wax is-dabamarin ay qayb ka ahaayeen hawlgalka.

“Sheekadani waxay kaliya daaha ka rogaysaa sida ay warbaahintu u rogrogto xogta si ay u faafiso sheeko been abuur ah oo ah in DHS aysan bartilmaameedsanayn khataraha amniga guud,” ayaa lagu yiri bayaanka Waaxda Amniga. “Guud ahaan dalka, laamaheena fulinta sharcigu waxay bartilmaameedsanayaan ajaaniibta sharci-darrada ah ee dambiilayaasha ah — oo ay ku jiraan gacanku-dhiiglayaal, kufsadeyaal, xubno ka tirsan kooxaha burcadda ah, kuwa faraxumeeya carruurta iyo argagixiso.”

Qalalaasaha iyo is-qabqabsiga hareeyay hawlgalkan ayaa qayb ka qaatay is-casilaadda laba ka mid ah saraakiisha ugu sarreysa maamulka Trump ee qaabilsan arrimaha socdaalka — xoghayihii hore ee Waaxda Amniga Gudaha Kristi Noem iyo Taliyaha Ciidamada Ilaalada Xuduudaha Greg Bovino. Madaxweynaha ayaa u diray Tom Homan, oo ah mas’uulka ugu sarreeya ee qaabilsan xuduudaha, si uu u soo afjaro hawlgalka kaddib toddobaadyo baaritaanno iyo dhaleeceyn baaxad leh oo la wajahay.

Saraakiisha hay’adda ICE ayaa sidoo kale ku dooday inay Minnesota u tageen sidii ay u xiri lahaayeen soo-galooti leh diiwaanno dambiyo rabshado wata. Balse xogta ayaa muujinaysa in ku dhawaad saddex-meelood laba meelood (2/3) ka mid ah soo-galootigii lagu xiray gobolka aysan lahayn wax dambiyo ah oo ay horay u galeen ama dacwado dambiyeed oo maxkamad uga harsan.

In Mareykanka fasax la’aan lagu soo galo ayaa sharci ahaan ah dambi fudud (misdemeanor), halka dib-u-soo-gelidda kaddib marka qofka la tarxiilo ay tahay dambi culus (felony). Kaliya 200 oo ka mid ah soo-galootiga la xiray intii uu hawlgalku socday ayaa markii la qabanayay xabsiga ugu xirnaa sababo kale awgood.

Waaxda DHS ayaa diiday falanqaynta xogta la xiriirta dadka loo xiray dambiyada, iyadoo ku dooday in boqolleyda dhabta ah ay aad uga sarreyso sida xogtu muujinayso.

“Boqolkiiba 70 ajaaniibta sharci-darrada ah ee ay ICE ku xirtay guud ahaan dalka ayaa leh xukunno dambiyeed ama dacwado dambiyeed oo uga harsan gudaha Mareykanka oo keliya,” ayaa lagu yiri bayaankooda. Si kastaba ha ahaatee, DHS ma aysan xaqiijin falanqaynteeda ku aaddan xarigyada, mana aysan sharraxin sababta ay tirooyinkani uga duwan yihiin xogtii ay Waaxdu lafteedu siisay hay’adda Deportation Data Project.

Falanqayn uu wargeyska The Star Tribune ku sameeyay soo-galootiga ku nool Minnesota ee ku jira diiwaanka bogga “Kuwa ugu xun ee ugu xun” (Worst of the Worst) ee Waaxda Amniga Gudaha, ayaa lagu ogaaday in ku dhawaad kala bar ka mid ah dambiilayaasha ay hay’adda ICE sheegatay inay xirtay ay horayba xabsiga ugu jireen ka hor inta uusan hawlgalkani bilaaban.

Xilligii uu hawlgalkani marayay heerkii ugu sarreeyay bishii Janaayo, ciidamada socdaalka ayaa maalin kasta xirayay in ka badan 120 qof guud ahaan gobolka Minnesota, gaar ahaan maalmihii xigay dilkii loo gaystay Renee Good. Taasi waxay la macno tahay koror toban laab ah marka la barbardhigo qiyaastii toban qof iyo dhowr qof oo la xiri jiray maalin kasta kahor inta uusan hawlgalku billowdan.

In kasta oo dhaqdhaqaaq xawli ah uu jiray intii uu hawlgalku socday, xarigyadii bishii Janaayo laga sameeyay Minnesota waxay u dhigantaa kaliya 7% wadarta guud ee xarigyada ay ICE samaysay bishaas.

Guud ahaan dalka Mareykanka, saraakiisha socdaalka ayaa xiray ku dhawaad 360,000 oo qof intii u dhaxaysay 20-kii Janaayo 2025 iyo 10-kii Maarso 2026, sida ay xogtu muujinayso. Ugu dambayn, waxaa la diiwaangeliyay ku dhawaad 5,700 oo xarig oo la xiriira socdaalka oo ka dhacay gobolka Minnesota tan iyo markii uu Trump dib ugu soo laabtay xafiiska.

Mucaaradka oo saddex qodob ku xiray gogosha uu dhigay Xasan Sheekh

0

Muqdisho (Caasimada Online) – Xildhibaan Cabdiladiif Muuse Nuur (Sanyare) oo ka tirsan xubnaha mucaaradka ayaa qoraal uu soo saaray uga fal-celiyay shirka uu Golaha Mustaqbalka ku casuumay madaxweyne Xasan Sheekh Maxamuud, kaas oo looga hadlayo xaaladda cakiran ee dalka.

Xildhibaanka ayaa shaaca ka qaaday in mucaaradka ay aqbali karaan gogosha, haddii uu madaxweynuhu ka laabto qodobada hoose:-

1– Waa inuu joojiyaa doorashooyinka sharci darrada ah ee kasocda dawlad goboleedyada.

2– Waa inuu ka noqdaa waxka badalkii dastuurkii dalka ee sida sharcidarada ah barlamaanka lagu marsiiyay 4/3/2026.

3– waa inuu ku dhawaaqa wixii kadanbeeya 15May inuusan haysan sharciyad uu xafiiska kusii joogo hadaan dib loodooran.

Shuruudahan ayaa imanaya saacado un kadib markii madaxweyne Xasan Sheekh uu shir ku casuumay Golaha Mustaqbalka Soomaaliyeed, kaas oo looga hadli doono arrimaha masiiriga ah, gaar ahaan hannaanka doorashooyinka dalka.

“Kulankan wuxuu salka ku hayaa baahida loo qabo in si niyadsami, daah-furnaan iyo mas’uuliyad leh looga wadahadalo arrimaha masiiriga ah ee dalka, kuwaas oo ay ugu horreeyaan geeddi-socodka dowlad-dhiska sida doorashooyinka, xoojinta midnimada qaranka, iyo jihada siyaasadeed ee mustaqbalka Soomaaliya,” ayaa lagu yiri bayaan kasoo baxay Villa Somalia.

Waxaa kale oo lagu yiri bayaanka “Madaxweynuhu wuxuu aaminsan yahay in xilligan la joogo ay lagama maarmaan tahay is qancin iyo isu-tanaasul, si ay wada-hadalladu u noqdaan kuwo miro-dhal ah, natiijo wax ku ool ahna ay ka soo baxaan”.

Ugu dambeyn Madaxweynaha ayaa adkeeyay in Dowladda Federaalka Soomaaliya ay ka go’an tahay xoojinta hannaan siyaasadeed oo ku dhisan wadajir, is-afgarad iyo ilaalinta midnimada, madax-bannaanida iyo dowladnimada Soomaaliya.

Daawo: Shariif oo arrimo yaab leh ka sheegay doorashada Baydhaba

0

Baydhabo (Caasimada Online) – Madaxweynihii hore ee dowladdii KMG ahayd Sheekh Shariif Sheekh Axmed oo ka hadlay shirka jaraa’id ee ay galabta mucaaradka ku qabteen magaalada Muqdisho ayaa farta ku fiiqay arrimo yaab leh oo ka taagan doorashada Koonfur Galbeed ee ka socoto Baydhabo.

Shariif ayaa sheegay in dowladda Soomaaliya ay lacag ka sameyneyso doorashooyinkaas, isla markaana qofka laga qaadayo lacag kun dollar ah iyo ka badan.

Madaxweynihii hore ayaa xusay in sidoo kale la adeegsanayo lacagihii laga sameeyay dhulalka danta guud ee la burburiyay, kadibna laga macaashay.

“Hadda waxa Baydhabo ka dhacayo haddii laguu sheego madaxa ayaan qabsaneysaa waxaan kasii yaabay in lacag laga sameynaayo qofkii waxaa laga rabaa kun dollar oo meel ah iyo 150 meel ah lacag ayaa laga sameynaa,” ayuu yiri Sheekh Shariif.

Sidoo kale wuxuu intaas sii raaciyay “Dhulka ayaa la gaday Baydhabo ayaa loo diray, xittaa haddii aad adiga isa soo sharaxdo oo is qortid ma arkeysid.”

Dhanka kale, Shariifka ayaa ugu baaqay madaxweyne Xasan Sheekh inuu u turo dadkiisa, isla markaana uu talada dhulka dhigo, si loo badbaadiyo dalka.

“Madaxweynow dalkan dhibka aad gaarsiin karto waa gaarsiisay intaan ayaa culays ku ah imaanka Alle haku galsho iska fariiso intaan ka badan lama qaadi karo waa la dhibtooday,” ayuu mar kale yiri madaxweynihii hore ee dalka.

Hadalkan ayaa kusoo aadayo, iyada oo maanta xubnaha mucaaradka ay soo saareen go’aanno xasaasi ah oo ku aadan xaaladda cakiran ee dalka, waxayna sheegeen in marka la gaaro 15 May 2026 ay Madaxweynaha u aqoonsan doonaan qof shacab ah, uuna lamid noqon doono muwaadiniinta kale.

Waxaa kale oo ay si cad u sheegeen inay ku dhaqmi doonaan dastuurkii KMG ee horay loogu soo doortay madaxweynaha iyo baarlamaanka, iyaga oo diiday midka cusub ee dhawaan ee ay ansixiyeen labada gole.

Xasan oo shir ku casuumay Golaha Mustaqbalka Soomaaliyeed

Muqdisho (Caasimada Online ) – Madaxweynaha Soomaaliya, Mudane Xasan Sheekh Maxamuud oo bayaan soo saaray ayaa gogol u fidiyay Golaha Mustaqbalka Soomaaliyeed, si looga wada-hadlo xaaladda cakiran ee dalka.

Qoraal kasoo baxay madaxtooyada ayaa lagu sheegay in madaxweynaha oo ka duulaya wada-tashiyadii uu la sameeyay odayaasha dhaqanka uu kulan ku casuumay Golaha Mustaqbalka, kaas oo dhici doono 10-ka May, 2026.

“Madaxweynaha Jamhuuriyadda Federaalka Soomaaliya, Mudane Xasan Sheekh Maxamuud isaga oo ka duulaya kulamadii iyo wada-tashiyadii gaarka ahaa ee uu muddooyinkii u dambeeyey la yeeshay siyaasiyiin, madax hore, odayaasha dhaqanka iyo qeybaha kala duwan ee bulshada Soomaaliyeed, wuxuu si rasmi ah ugu casuumayaa Golaha Mustaqbalka ka qeyb-galka kulan qabsoomi doona 10-ka May 2026,” ayaa lagu yiri war-saxaafadeedka.

Sida ay caddeysay madaxtooyada kulanka ayaa waxaa looga hadli doonaa arrimaha masiiriga ah oo ay ugu horreysay qabsoomida doorashada dalka, iyado oo sidoo kale caddeysay in muhiimada tahay in niyad wanaag la muujiyo.

“Kulankan wuxuu salka ku hayaa baahida loo qabo in si niyadsami, daah-furnaan iyo mas’uuliyad leh looga wadahadalo arrimaha masiiriga ah ee dalka, kuwaas oo ay ugu horreeyaan geeddi-socodka dowlad-dhiska sida doorashooyinka, xoojinta midnimada qaranka, iyo jihada siyaasadeed ee mustaqbalka Soomaaliya,” ayaa mar kale lagu yiri bayaanka.

Waxaa kale oo uu intaas ku daray “Madaxweynuhu wuxuu aaminsan yahay in xilligan la joogo ay lagama maarmaan tahay is qancin iyo isu-tanaasul, si ay wada-hadalladu u noqdaan kuwo miro-dhal ah, natiijo wax ku ool ahna ay ka soo baxaan.”

Ugu dambeyn Madaxweynaha ayaa adkeeyay sida Dowladda Federaalka Soomaaliya ay uga go’an tahay xoojinta hannaan siyaasadeed oo ku dhisan wadajir, is-afgarad iyo ilaalinta midnimada, madax-bannaanida iyo dowladnimada Soomaaliya.

Arrintan ayaa kusoo aadayo, iyada oo saacado ka hor xubnaha mucaaradka ay iyaguna soo saareen go’aanno xasaasi ah oo ku aadan xaaladda dalka, waxayna sheegeen in marka la gaaro 15 May 2026 ay Madaxweynaha u aqoonsan doonaan qof shacab ah, uuna lamid noqon doono muwaadiniinta kale.

Waxaa kale oo ay si cad u sheegeen inay ku dhaqmi doonaan dastuurkii KMG ee horay loogu soo doortay madaxweynaha iyo baarlamaanka, iyaga oo diiday midka cusub ee dhawaan ee ay ansixiyeen labada gole.

Daawo: Mucaaradka oo ku dhaqaaway go’aano xasaasi ah kahor 15-ka May

0

Muqdisho (Caasimada Online) – Xubnaha siyaasiyiinta mucaaradka oo maalmahan dhaq-dhaqaaqyo culus ka waday magaalada Muqdisho ayaa galabta soo saaray go’aanno ku aadan xaaladda dalka, maadaama lagu sii dhawaanayo dhammaadka muddo xileedka Madaxweyne Xasan Sheekh.

Mucaaradka oo soo saaray bayaan ka kooban dhowr qodob ayaa shaaca ka qaaday in marka la gaaro 15 May 2026 ay Madaxweynaha u aqoonsan doonaan qof shacab ah, uuna lamid noqon doono muwaadiniinta kale.

“Muddo xileedka madaxweynaha JFS wuxuu ku egyahay 15-ka May 2026 wixii maalintaas ka dambeeyo waxaan u aqoonsaneynaa madaxweynaha inuu yahay muwaadin caadi ah oo lamid ah shacabka intiisa kale,” ayaa lagu yiri war-saxaafadeedka oo uu warbaahinta u akhriyay Cabdiraxmaan Caynte.

Sidoo kale, waxaa bayaanka lagu sheegay in mucaaradka iyo dowlad goboleedyada xulufada la ah ee Jubbaland iyo Puntland ay ka shaqeyn doonaan abaabul ka dhan kooxda Madaxtooyada, ayna ka badbaadinayaan dalka.

“Annaga oo kaashaneyno shacabka Soomaaliyeed, dowlad goboleedyada sharciga ah waxaan hormuud u noqon doonaa iska caabin nabadeed abaabul dadweyne, si dalka looga badbaadiyo firaaq dastuuri ah,” ayuu sii raaciyay.

Dhinaca kale, waxay si cad u sheegeen in ay ku dhaqmi doonaan dastuurkii KMG ee horay loogu soo doortay madaxweynaha iyo baarlamaanka, iyaga oo diiday midka cusub ee dhawaan ay ansixiyeen labada gole.

“Waxaan u aqoonsanahay dastuurka kaliya ee sharciyadda leh inuu yahay midkii lagu heshiiyay sanadkii 2012-kii, kaas oo lagu doortay laguna dhaariyay Madaxweynaha iyo labada gole ee Baarlamaanka Soomaaliya iyo dhammaan hay’adaha kale ee dowladda,” ayay mar kale yirahaadeen mucaaradka dalka.

Ugu dambeyn xubnaha mucaaradka ayaa sheegay in ay doonayaan doorasho guud oo hal mar dalka ka qabsoonta, isla markaana lagu yahay heshiis buuxa, si meesha looga saaro doorashooyin ay ku sheegeen inay yihiin magacaabis.

DF oo sheegtay in halis ay wajaheyso Somaliland kadib aqoonsigii Israa’iil

0

Muqdisho (Caasimada Online) – Wasiiru-dowlaha wasaaradda arrimaha dibadda Somaliland, Cali Cumar Cali (Balcad) oo la hadlayay warbaahinta caalamiga ah ayaa shaaca ka qaaday in xaalad adag iyo culeys ay wajaheyso Somaliland, kuwaas oo ka dhashay aqoonsiga ay ka heleen Israa’iil.

Cali Balcad ayaa shaaca ka qaaday in culeys xagga amniga ah uu ka jiro gobollada Waqooyi Galbeed, ayna soo korortay xaalad ka dhalatay aqoonsiga, maadaama ay diideen waddamo waa wayn iyo ururro caalami ah.

Wasiirka ayaa si gaar ah carrabka ugu dhuftay kooxda Xuutiyiinta Yemen, oo uu tilmaamay inay joogaan gacanka cadmeed, sidoo kalena la filan karo ururro kale.

“Gobolkii la oran jiray Brithis Somaliland wuxuu ahaa mid deggan, balse markii ay timid ISL waxaa uu wajahayaa culeys amniga ah, maadama dhinacyo diidan ay joogaan Waqooyiga Gacanka Cadmeed sida Xuutiyiinta, ururo kalena waa la filan karaa,” ayuu yiri Wasiiru dowlaha arrimaha dibadda Soomaaliya.

Hadalkan ayaa kusoo aadayo, iyadoo maalmo ka hor Somaliland qudheeda ay shaacisay in ay gacanta ku dhigtay hub laga keenay dalal shisheeye, kaas oo la doonayay in lagu dhibaateeyo dadkeeda, sida ay hadalka u dhigtay.

Wasiirka arrimaha gudaha Somaliland, Cabdalle Maxamed Carab (Sandheere) ayaa todobaadkii hore sheegay in hubkaas qorshuhu ahaa in lagu kiciyo colaado beeleedyada ka jirta gobollada dhaca galbeedka Somaliland , gaar ahaan Awdal iyo Salal.

Somaliland ayaa haatan ku jirta marxalado xasaasi ah oo ay ugu horreyso qaddiyada aqoonsiga iyo tallaabooyinkii xigay ee ay qaaday Israa’iil oo dhawaan safiir cusub usoo magacowday Hargeysa, kaas oo ay diiday dowladda Soomaaliya.

Afhayeenka Lafta-gareen iyo ciidan saaran mootooyin oo lagu arkay…

0

Muqdisho (Caasimada Online) – Ugaas Xasan Cabdi Maxamed oo ah Afhayeenka madaxweynihii hore ee Koonfur Galbeed Cabdicasiis Xasan Maxamed (Lafta-gareen) ayaa maanta baahiyay muuqaal kooban oo hadal-heyn dhaliyay, kaas oo uu soo geliyay bartiisa gaarka ah ee Facebook.

Muuqaalka oo soconayo 19 second ayaa waxaa kasoo muuqanayo Ugaas Xasan oo ay cimaamad ugu duuban tahay madaxa iyo sidoo kale ciidamo wata mootooyin nooca Fekonta ah, isla markaana jooga dhul miyi ah.

Afhayeenka ayaa muuqaalka uu soo dhigay baraha bulshada ciwaan uga dhigay “Rag tashadey dhul waa toli karaa tako labadii”, wuxuuna muuqaalkan muujinayaa in abaabul ciidan uu ku howlan yahay.

Ma cadda goobta lagu duubay muuqaalka, halka rasmiga ah ee ay joogaan ciidamada uu soo bandhigay Ugaas Xasan, kuwaas oo dood ka dhaliyay baraha bulshada.

Horay afhayeenka oo war-saxaafadeed usoo saaray ayaa shaaca ka qaaday in ay soo celinayaan maamulkii sharciga ahaa si loo helo nidaam iyo kala dambeyn dowladeed.

Shacabka ayuu wargeliyay in maamulkii hore ee Lafta-gareen soo noqonayo, ayna ujeedada tahay in dib loo soo nooleeyo nidaamkii sharciyadda ku dhisnaa, sida uu hadalka u dhigay.

“Si kastaba ha ahaatee, shacabka reer Koonfur Galbeed waa inay ogaadaan in ay socdaan qorshayaal dib loogu soo celinayo hoggaankii sida sharciga iyo dastuurka waafaqsan lagu doortay. Ujeeddadu waa in dib loo soo nooleeyo nidaamkii sharciyadda ku dhisnaa, loona xaqiijiyo in rabitaanka shacabka uu noqdo saldhigga maamulka,” ayuu yiri Ugaas Xasan Cabdi Maxamed.

Sidoo kale, wuxuu intaas ku daray “Maalintani ma aha oo keliya xusuus taariikheed, balse sidoo kale waa fursad muhiim ah oo shacabka Koonfur Galbeed dib ugu xasuusanayaan qiimaha ay leedahay in ay si madax-bannaan u maamulaan aayahooda siyaasadeed, una ilaashadaan xuquuqdooda dastuuriga ah”.

Si kastaba, dhaq-dhaqaaqan cusub ayaa kusoo aadayo, iyada oo haatan ciidamadii daacadda u ahaa Cabdicasiis Lafta-gareen ay joogaan qaybo kamid ah gobolka Gedo, halkaas oo ay ka wadaan abaabul xooggan, iyaga oo horay u diiday in dowladda dhexe ay doorasho hal dhinac ah ka qabato Baydhabo.

Turkiga oo ansixiyey lacag malaayin dollar ah oo la siinayo dowladda Soomaaliya

Ankara (Somalia Today) – Turkiga ayaa ansixiyay heshiis deeq lacageed oo dhan $30 milyan uu ku siinayo Soomaaliya, taas oo Muqdisho u noqonaysa taageero miisaaniyadeed oo cusub xilli Ankara ay ballaarinayso xiriirka dhaqaale, difaac iyo tamar ee ay la leedahay mid ka mid ah saaxiibbadeeda ugu dhow Afrika.

Go’aanka ayaa Khamiistii lagu daabacay wargeyska rasmiga ah ee dowladda Turkiga, Resmî Gazete, isagoo ku soo baxay go’aanka madaxweyne ee lambarkiisu yahay 11262, kaddib markii Madaxweyne Recep Tayyip Erdogan uu ansixinta saxiixay 30-kii Abriil.

Sida ku cad qoraalka heshiiska, safiirka Turkiga ee Soomaaliya Alper Aktaş iyo Wasiirka Maaliyadda Soomaaliya Bihi Iman Cige ayaa heshiiska ku kala saxiixday Muqdisho 1-dii Abriil.

Heshiiska ayaa dhigaya in Turkigu Soomaaliya siin doono deeq gaareysa ilaa $30 milyan, taas oo lagu bixin doono qaybo bille ah oo aan midkiiba ka badnaan doonin $2.5 milyan.

Qoraalka heshiiska ayaa sheegay in lacagtaas loogu talagalay “maalgelinta miisaaniyadda iyo dhisidda awoodda hay’adaha.”

Taageerada miisaaniyadda

Deeqdan ayaa dowladda Soomaaliya siinaysa awood maaliyadeed oo cusub, iyadoo xukuumaddu ay ku hawlan tahay xoojinta maaliyadda guud, kordhinta dakhliga gudaha iyo xajinta taageerada beesha caalamka, kaddib dhammaystirka geeddi-socodkii taariikhiga ahaa ee deyn-cafinta.

Sida uu dhigayo heshiisku, dowladda Turkiga ayaa dhaqaalahan qayb-qayb ugu shubi doonta xisaab uu Bangiga Dhexe ee Soomaaliya ku leeyahay laanta bankiga Ziraat Katılım Bankası ee magaalada Muqdisho. Qayb kasta oo la soo xawilo waxay dabooli kartaa kharashka ilaa lix bilood, waxaana sii deynteeda shardi u ah oggolaansho laga helo Wasaaradda Arrimaha Dibadda ee Turkiga.

Soomaaliya ayaa laga doonayaa inay Ankara u dirto warqad caddayn ah oo shaabadaysan mar kasta oo qayb lacageed la bixiyo, waana inay soo gudbisaa warbixinno muujinaya habka loo isticmaalay hantidaas.

Heshiiska ayaa xukuumadda Muqdisho ku waajibinaya inay keento warbixin dhammaadka wareeg kasta ee la bixiyo, iyo warbixin kama-dambays ah oo tafaasiil ka bixinaysa horumarka maaliyadeed iyo midka hawlgal muddo hal sano gudaheed ah marka la bixiyo qaybta ugu dambaysa.

Intaas waxaa dheer, Soomaaliya ayaa bixin doonta canshuuraha, khidmadaha dadweynaha, kharashaadka xawilaadda iyo sarrifka ee ka baxsan dalka Turkiga. Dokumiintiga ayaa caddeeyay in Ankara aysan bixin doonin wax kharash dheeraad ah oo toos ah ama dadban oo ka baxsan xaddiga deeqdan.

Heshiiska ayaa lacagta ku qeexaya deeq, mana aha deyn, taas oo ka dhigan in Soomaaliya aysan ku qasbanaan doonin in ay dib u bixiso.

Iskaashiga istiraatiijiga ah

Turkiga ayaa noqday mid ka mid ah saaxiibbada ugu muhiimsan ee Soomaaliya tan iyo markii madaxweyne Erdogan, oo xilligaas ahaa ra’iisul wasaare, uu booqday Muqdisho intii lagu jiray abaartii 2011.

Tan iyo markaas, Ankara waxay Soomaaliya ka hirgelisay isbitaallo, waddooyin iyo kaabayaal dadweyne, waxay bixisay deeqo waxbarasho, waxay tababartay ciidamada Soomaaliya, waxayna 2017 Muqdisho ka furtay saldhiggeeda tababarka milatari ee ugu weyn ee ay ku leedahay dibadda.

Deeqdan cusub ayaa imaanaysa xilli labada dal ay sii ballaarinayaan iskaashi dhaafsiisan gargaarka bani’aadannimo iyo horumarineed.

Bishii Febraayo 2024, Turkiga iyo Soomaaliya waxay saxiixeen heshiis iskaashi difaac iyo dhaqaale ah oo lagu xoojinayo amniga badda Soomaaliya, isla markaana Muqdisho looga caawinayo ilaalinta biyaha dhul-badeedkeeda.

Sarkaal ka tirsan Wasaaradda Difaaca ee Turkiga ayaa xilligaas sheegay in Ankara ay Soomaaliya ka caawin doonto dhisidda awood ay kula dagaallanto dhaq-dhaqaaqyada sharci-darrada ah ee badda.

“Marka laga jawaabayo codsiga Soomaaliya, waxaan taageero ka bixin doonnaa dhinaca amniga badda, sida aan uga taageernay dagaalka ka dhanka ah argagixisada,” ayuu yiri mas’uulkaas.

Iskaashiga labada dal ayaa sii ballaartay bishii Maarso 2024, markii ay kala saxiixdeen heshiis ku saabsan shidaalka iyo gaaska, kaas oo daboolaya sahminta, horumarinta iyo soo saarista kheyraadka ku jira xirmooyinka badda iyo berriga Soomaaliya.

Turkiga ayaa markii dambe badda Soomaaliya u diray markabka cilmi-baarista dhulka ee Oruç Reis, taas oo ahayd tallaabo weyn oo loo qaaday baadi-goobka fursadaha tamarta moolka badda ee Geeska Afrika.

Bishii hore, Turkiga ayaa Soomaaliya ka bilaabay howl-galkiisii ugu horreeyay ee qodis shidaal badeed qoto dheer oo uu ka fuliyo meel ka baxsan dalkiisa, isagoo markabka qodista ee Çağrı Bey u diray biyaha Soomaaliya si uu halkaas uga shaqo bilaabo.

Wasiirka Tamarta Turkiga Alparslan Bayraktar ayaa howlgalkaas ku tilmaamay “xilli cusub oo u bilowday sahminta shidaalka Turkiga,” iyadoo ceelka la qorsheeyay la filayo inuu gaaro qoto dhan 7,500 mitir.[‘

Muxuu Farmaajo kala hadlay odayaasha dhaqanka? + Sawirro

0

Muqdisho (Caasimada Online) – Madaxweynihii hore ee Soomaaliya, Maxamed Cabdullahi (Farmaajo) ayaa xalay magaalada Muqdisho kula shiray qaar kamid ah odayaasha dhaqanka, isaga oo kala hadlay xaaladda dalka.

Kulanka oo ka dhacay hoyga uu Farmaajo degan yahay ayaa waxaa ka qayb-galay Ugaaska Beesha Murusade, ee dhawaan la caleema saaray, Ugaas Cabdirisaaq Ugaas Cabdullaahi Ugaas Xaashi iyo odayaal kale.

Qoraal uu soo saaray Farmaajo ayuu ku sheegay in odayaasha kala hadlay inay qaataan doorkooda ku aadan badbaadinta dalka, gaar ahaan xallinta xiisadda ka taagan doorashooyinka dalka.

“Farxad ayey ii tahay in aan hoygiisa ku booqdo Ugaas Cabdirisaaq Ugaas Cabdullaahi Ugaas Xaashi oo dhawaan lagu duubay magaalada Muqdisho, anigoo ugu hambalyeeyey hoggaaminta saldanadan faca weyn. Ugaaska oo ay wehelinayeen odeyaal dhaqan iyo waxgarad Soomaaliyeed, waxaan ka wada hadalnay xaaladda dalka, adkaynta midnimada iyo doorka dhaqanku ay kuu leeyihiin samatabixinta iyo dowlad-dhiska, gaar ahaan marxaladdan adag ee dalku uu ku jiro duruufo siyaasadeed oo halis ah”. ayaa lagu yiri qoraalka.

Sidoo kale waxaa booqashadan qayb ka ahaa Ugaas Maxamed Ugaas Axmed Ugaas Faarax, masuuliyiin iyo Xildhibaanno heer Federaal ah.

Maalmihii u dambeeyay odayaasha dhaqanka ayaa kulamo ka waday caasimada, iyaga oo marka hore lasoo fariistay madaxweynaha, kadib la kulmay mucaaradka oo ay kala hadlin dajinta xiisadda ka taagan dalka.

Villa Soomaaliya ayaa weli ku adkeysaneysa doorashooyin toos ah oo qof iyo cod ah, halka mucaaradkana ay soo bandhigi doonaan nooc doorasho kale oo ay rabaan in dalka loo jiheeyo, mana cadda sida ay wax noqon doonaan.

Soomaaliya haatan waxay ku jirtaa xilli xasaasi ah oo kala guur ah, waxaana sidoo kale taagan xaalado bani’aadanimo oo ka dhashay abaaraha ka jira qaybo kamid ah dalka.

Xog: Mucaaradka oo maanta ku dhawaaqayo nooc doorasho oo cusub

0

Muqdisho (Caasimada Online) – Xubnaha siyaasiyiinta mucaaradka ee maalmahan dhaq-dhaqaaqyada ka waday magaalada Muqdisho ayaa la filayaa in maanta ay soo saaraan go’aan xasaasi ah oo ku aadan xaaladda cakiran ee dalka.

Siyaasiyiinta mucaaradka oo maanta yeelanaya kulan gaar ah ayaa qorshuhu yahay inay ku dhawaaqaan nooc doorasho oo ay aaminsan yihiin inay dalka ka dhici karto, maadaama uu dhamaaday muddo xileedka hay’adaha dowladda.

Wararka ayaa sheegaya in hindisahan ay qayb ka yihiin maamullada Jubbaland iyo Puntland, ayna doonayaan in looga gudbo marxaladda kala guurka ah si loo Soo dhiso dowlad cusub.

Sidoo kale, mucaaradka ayaa soo saari doono bayaan culus oo ay ku caddeynayaan aragtiyadooda, maadaama ay maalmahan wadeen dhaq-dhaqaaqyo siyaasadeed oo ku aadan is-mariwaaga ka taagan hanaanka doorashooyinka dalka.

Horay waxay ula kulmeen qaybaha kala duwan ee bulshada oo ay ugu horreeyaan odayaasha dhaqanka, culimada, haweenka iyo dhalinyarada, iyaga oo kala hadlay aragtiyadooda ku aadan xaaladda dalka.

Villa Soomaaliya ayaa weli ku adkeysaneysa doorashooyin toos ah oo qof iyo cod ah, halka mucaaradkana ay soo bandhigi doonaan nooc doorasho kale oo ay rabaan in dalka loo jiheeyo, mana cadda sida ay wax noqon doonaan.

Soomaaliya haatan waxay ku jirtaa xilli xasaasi ah oo kala guur ah, waxaana sidoo kale taagan xaalado bani’aadanimo oo ka dhashay abaaraha ka jira qaybo kamid ah dalka.

Puntland oo go’doomisay kooxaha burcadbadeeda ee haysata maraakiibta

0

Garoowe (Caasimada Online) – Maamul-goboleedka Puntland ayaa howlgal culus ku qaaday kooxa burcadbadeeda ee dhowaan weerarrada ka gaystay xeebaha maamulkaasi, kuwaas oo afduubtay maraakiib ganacsi oo waa wayn.

Wararka ayaa sheegaya in ciidamada PMPF ee Puntland ay dhanka berriga ka go’doomiyeen kooxda burcadbadeeda ee haysata maraakiibta kala ah Honour 25 iyo Sward.

Ilo wareedyo amni ayaa innoo sheegay in ciidanku ay burcadbadeeda ka ilaaliyeen inay gaaraan rag hubaysan oo ku biira, si ay usii wadaan weerarrooda, una haystaan maraakiibta oo haatan badbaadintoodu socoto.

Sidoo kale ciidamada waxay diideen in wax adeeg ah uu u tago kooxaha burcad-badeeda ah iyo cidi fuusho maraakiibtaas, taas oo sababtay in ay ka wareegaan meelihii ay markii hore ku sugnaayeen.

Markabka lagu magacaabo Honour 25 oo lagu haystay xeebaha Banderbayla ee gobolka Karkaar ayaa u wareegay xeebaha gobolka Nugaal, waxaana weli uu ku jiraa go’doomint dhanka berriga ah ee ay ku hayaan ciidanka amaanka.

Markabka kale ee MV Sward oo isna lagu hayayay xeebaha Garacad ayaa loo weeciyay dhanka xeebaha Galmudug, kadib markii ay burcadbadeedu ay culeys kala kulmeen howlgallada ay qaadeen ciidamada Puntland.

Markiibtan waxaa la socda ugu yaraan 33 shaqaale ah oo weli gacanta ugu jira burcadbadeeda, waxaana lasoo wariyay inay bad-qabaan.

Si kastaba, qiyaastii 3 sano kahor, falalka burcad-badeednimada ayaa u muuqday kuwo gabi ahaanba ka ciribtirmay biyaha Badweynta Hindiya oo horay ugu caan baxay afduubka, balse dib ayay arrintaas u soo laabatay iyadoo inta badan la beegsanayo doonyaha kalluumeysiga iyo maraakiibta xamuulka.

Xog: Dowladda Soomaaliya oo adkeysay amniga hareeraha Muqdisho ka-hor 15-ka May

Muqdisho (Caasimada Online) – Laamaha amniga ee Dowladda Federaalka ayaa diiradda saaraya sidii loo adkayn lahaa ammaanka kontoroollada laga soo galo magaalada Muqdisho oo dhan, si looga hortago in magaalada la geliyo carqaladeyn amni oo la xiriirta arrimo siyaasadeed.

Ilo-wareedyo ayaa sheegaya in Taliska Ciidanka Booliska uu Khamiistii ciidamo dheeraad ah geeyay kontoroollada ku yaalla bannaanka magaalada, kuwaas oo lagu xoojinayo ciidamadii hore ugu sugnaa goobahaas.

Wararka ayaa sheegaya in saraakiisha Booliska ay sidoo kale ciidamo cusub geeyeen meelo ka mid ah degmooyinka Balcad iyo Afgooye ee gobollada Shabeellaha Dhexe iyo Shabeellaha Hoose. Ciidamadan ayaa loogu talagalay inay ka hortagaan gaadiidka dagaalka iyo ciidamada ka tirsan milatariga Soomaaliya ee imanaya magaala-madaxda dalka ee Muqdisho.

Taliyaha Ciidanka Booliska Soomaaliyeed, Jeneraal Asad Cismaan Cabdullaahi, ayaa shir guddoomiyey kulan ay ka qaybgaleen saraakiisha saldhigyada Booliska Gobolka Banaadir. Taliyaha ayaa saraakiisha faray inay adkeeyaan ammaanka baraha kontoroollada, isla markaana gaadiidka soo galaya magaalada iyo kuwa ka baxaya ay mariyaan habraaca amniga, si looga hortago khatar kasta oo lid ku ah xasilloonida, sida lagu sheegay war ka soo baxay Taliska Booliska.

“Taliye Asad ayaa saraakiisha ku adkeeyay inay dhankooda ilaaliyaan nidaamka xog-wadaagga ee u dhexeeya laamaha amniga, kaas oo kaalin muuqata ka qaatay ka hortagga falalka ka dhanka ah nabadgelyada,” ayaa lagu yiri warka.

Tallaabadan ayaa loo arkaa mid looga sii hortagayo dhaqdhaqaaq ciidan oo kasta oo siyaasiyiinta mucaaradka Dowladda Federaalka ay ka sameyn karaan magaalada Muqdisho, maadaama ay marar badan ku hanjabeen in ay rabshado dhici karaan, haddii la gaaray 15-ka May.

Siyaasiyiinta mucaaradka ayaa maalmahan kulamo ku lahaa Muqdisho, iyagoo ka arrinsanaya tallaabada ay qaadi karaan marka la gaaro 15-ka May, oo sida ay sheegeen ku eg muddo-xileedka Madaxweyne Xasan Sheekh Maxamuud.

Mucaaradka ayaa ka soo horjeeda muddo-kororsi ay u badan tahay inay sameyso Dowladda Madaxweyne Xasan Sheekh. Muddo-kororsi kasta oo hal dhinac ah ayaa ka careysiin kara siyaasiyiinta aan la dhacsaneyn siyaasadda uu Madaxweyne Xasan Sheekh ku maamulo dalka.

Inkasta oo ay aad u yar tahay in mucaaradka ay helaan ciidamo u dagaalamo ama weerar ku soo qaada magaalada, haddana dowladda federaalka ayaa la sheegay in aysan qaadaneyn wax fursad ah, ayna isku dayeyso in ay ka hortagto suurta-galnimo kasta.

Sidoo kale, inta badan shacabka Muqdisho iyo odayaasha beelaha Hawiye ayaa ka soo horjeeda in rabshado lagu raadiyo xal, taasi oo sii wiiqeysa mucaaradka.

Bishii April ee 2021 ayaa Muqdisho waxaa ka dhacay dagaal dhex-maray ciidamo ka wada tirsan dowladda oo kala taageerayey madaxweynihii xilligaas Maxamed Cabdullaahi Farmaajo iyo kuwa taabacsanaa mucaaradka oo la baxay Badbaado Qaran, taasi oo ka dhalatay muddo kororsi uu sameeyey Farmaajo.

Rabshadahaas ayaa ku qasbay Farmaajo in uu ka laabto muddo kororsigii, islamarkaana la aado doorashooyin dadban oo horseeday in uu la doorto madaxeyne Xasan Sheekh.  

Somalia says UN, AU seats mark diplomatic turning point

Mogadishu, Somalia — Somalia’s National Security Adviser has said the country’s seats on the United Nations Security Council and African Union Peace and Security Council mark a turning point in its recovery.

Awes Hagi Yusuf Ahmed said Mogadishu was no longer merely the subject of international security decisions. Somalia, he said, was now helping shape them.

In an opinion article published by Al Jazeera on Thursday, Ahmed said Somalia’s expanding role in global and continental security forums showed the country was rebuilding its diplomatic weight.

Ahmed, National Security Adviser to President Hassan Sheikh Mohamud, said the shift followed decades of conflict, state collapse and foreign-led stabilisation efforts.

He said Somalia had spent decades as a country discussed by others in powerful international forums. Outside actors, he said, had shaped policy on its security, sanctions, peacekeeping and humanitarian needs.

That era, he argued, was changing.

Somalia was now “shaping the agenda on the table”, he wrote. He framed the country’s simultaneous presence on the UN and AU security bodies as both a symbolic and practical shift in its foreign policy.

The article signals a broader government message: Somalia wants to move from being treated as a crisis file managed by outside powers to becoming an active player in major security decisions.

Those decisions include counterterrorism, peacekeeping, sanctions, humanitarian access, development financing and climate security.

Crisis file to policy voice

Somalia won a seat on the UN Security Council in June 2024 for a two-year term running from January 1, 2025, to December 31, 2026.

The vote returned Somalia to the council for the first time in more than five decades.

The country also won a seat on the AU Peace and Security Council in February for the 2026-2028 term.

That gives Mogadishu a place in Africa’s main decision-making body on conflict prevention, crisis response and peace operations.

For Somalia, the two roles carry unusual weight.

The UN Security Council has repeatedly shaped Somalia’s modern security landscape. Its decisions have affected sanctions, peacekeeping mandates, arms embargoes and international support missions.

The AU council has also played a central role in Somalia’s security transition. Successive African Union missions have supported the government in its war against Al-Shabaab.

Ahmed said Somalia’s presence in both bodies changed a long-standing imbalance.

For years, other actors often made decisions affecting Somalia while Somali voices remained absent or marginal.

He said the memberships were not merely ceremonial. The two councils adopt resolutions, authorise missions and shape the legal and diplomatic frameworks that affect countries facing conflict.

His argument places diplomacy at the centre of Somalia’s national security strategy.

It also comes as Mogadishu continues to rely on international security partnerships while trying to build stronger national institutions.

Security and state-building

Somalia’s new diplomatic profile comes as the country remains locked in a long-running war with Al-Shabaab.

The Al-Qaeda-linked group has fought successive governments for nearly two decades. It still carries out deadly attacks despite losing territory.

The African Union Support and Stabilisation Mission in Somalia, known as AUSSOM, became operational on January 1, 2025.

It replaced the AU Transition Mission in Somalia.

Its mandate includes supporting Somali forces against Al-Shabaab, protecting civilians and enabling stabilisation. It also helps Somali institutions gradually take over security responsibilities.

Ahmed’s article sought to connect that security transition with Somalia’s growing diplomatic role.

He said Somalia could use its seats in the UN and AU bodies to align international commitments more closely with national priorities.

Those priorities include counterterrorism, stabilisation support, humanitarian access, development financing, climate security and inclusive politics.

The message fits President Hassan Sheikh Mohamud’s stated vision of a Somalia “at peace with itself, and at peace with the world”.

Ahmed cited the phrase as a guiding idea behind the government’s diplomatic and security approach.

The op-ed also seeks to present Somalia as a voice for countries whose concerns are often overshadowed by powerful states in global decision-making.

Those include African states, Arab and Muslim countries and least developed nations.

Ahmed argued that Somalia’s own experience of rebuilding institutions after conflict gives it credibility. He said it could advocate for inclusive peace processes, security rooted in development and fairer participation in global affairs.

A test of credibility

But Somalia’s diplomatic gains come with heavy expectations.

The country still faces Al-Shabaab attacks, unresolved federal-regional tensions, humanitarian pressures and climate shocks.

It also remains deeply dependent on external security and financial support.

Its claim to greater international influence will depend not only on the seats it holds, but on how effectively it uses them.

Ahmed acknowledged that greater influence also brings greater responsibility.

He said Somalia must show consistency, respect for international norms and credible partnerships as it navigates complex diplomatic forums.

The article’s central message, however, was optimistic.

It casts Somalia’s new security roles as evidence that the country is no longer defined only by crisis. Instead, it said Somalia was increasingly defined by participation, recovery and state rebuilding.

For a country long associated with conflict and external intervention, Ahmed said the shift marked a move “from isolation to engagement”.

That framing reflects the government’s attempt to turn Somalia’s international roles into a wider political narrative.

It suggests the country is no longer waiting for others to decide its future. Instead, Somalia is trying to shape it from inside the rooms where those decisions are made.

IATA launches billing and settlement plan pilot in Somalia

Mogadishu, Somalia – The International Air Transport Association has launched a pilot billing and settlement system in Somalia, marking another step in the country’s drive to rebuild its aviation sector and expand air links after decades of disruption.

IATA said its Billing and Settlement Plan (BSP) had started operating on a pilot basis in Somalia, ahead of a full launch expected at the end of May 2026.

The pilot will involve four travel agents and several airlines serving Somalia, including Ethiopian Airlines. IATA plans to open the system later this month to all airlines and more than 300 travel agents operating in the country.

The launch comes as Somalia works to modernise its civil aviation system, strengthen regional and international connectivity and turn Mogadishu into a transport hub in the Horn of Africa.

“Somalia stands at a pivotal moment of transformation in its aviation sector,” Transport and Civil Aviation Minister Mohamed Farah Nuh said.

“Growing connectivity regionally and globally underpins our ambition to revitalise the economy of Somalia and position Mogadishu as a transport hub on the Horn of Africa,” he added.

Financial controls

The BSP helps airlines and IATA-accredited travel agents manage ticket sales, reporting and payments through a single global system.

It allows airlines to track air ticket sales and related financial transactions more efficiently, while improving cash flow, cutting costs and strengthening financial controls.

IATA said the platform links more than 400 airlines with tens of thousands of agents worldwide.

In 2025, the BSP processed more than 700 million transactions across more than 180 countries, totalling $242 billion in value.

For Somalia, the system provides airlines and travel agents with a more organised, internationally recognised framework for ticket sales and settlements.

IATA said access to the BSP gives airlines a “significant advantage” by improving sales management and helping them meet established financial rules and local requirements.

The Somali government has made aviation reform part of its wider recovery agenda, as trade links, regional travel and a large diaspora continue to drive demand for flights to and from the country.

Airspace recovery

Somalia’s aviation sector has made steady gains in recent years after decades of conflict damaged state institutions and weakened air transport oversight.

The federal government regained control of the country’s airspace in 2017, more than two decades after air traffic management had moved outside Somalia following the collapse of the central government.

In 2023, international aviation authorities restored Class A air traffic control services over the Mogadishu Flight Information Region, a major upgrade for one of the region’s important air corridors.

The corridor serves routes linking Africa, the Middle East, Europe, South Asia and the Indian Ocean region.

Nuh said the government had made “commendable strides in rebuilding and modernising every aspect of its civil aviation system” despite years of adversity.

“This extends to putting in place financial systems to support the growth of air transport, which the opening of the BSP will provide,” he said.

IATA backing

IATA Regional Vice President for Africa and the Middle East Kamil Alawadhi welcomed Somalia’s aviation reforms and said the BSP rollout formed part of the association’s wider Focus Africa initiative.

“We commend the steps taken by the Somali government to modernise and rebuild its aviation infrastructure,” Alawadhi said.

“The government recognises the significant economic benefits that air travel can deliver, and we are pleased to support them on that journey,” he added.

He said secure, effective and cost-efficient financial services were “a key pillar” of IATA’s Focus Africa programme.

IATA represents more than 360 airlines, which account for around 85 per cent of global air traffic.

Imaaraadka oo toos isugu dhiibay Israel iyo Mareykanka, dhabar-jebiyey Sacuudiga

Abu Dhabi (Caasimada Online) – Go’aanka dalka Imaaraadka Carabta uu kaga baxay dalladda shidaalka ee OPEC ayaa loo arkaa farriin digniin ah oo si toos ah ugu socota Sacuudi Carabiya iyo hadiyad siyaasadeed oo la hordhigay Madaxweynaha Mareykanka Donald Trump.

Tallaabadan ayaa muujinaysa calaamaddii ugu dambeysay ee caddeynaysa in dagaalka lagu qaaday Iiraan uu sii hurinayo xiisadihii hore ee ka dhex oognaa dalalka Gacanka Carbeed, beddelkii uu gobolka ka dhigi lahaa mid isku duuban.

Marka dusha sare laga eego, ka bixitaanka Imaaraadka ee Ururka Dalalka Dhoofiya Shidaalka (OPEC) ayaa ah gunaanadka khilaaf soo jiitamayay oo u dhexeeyay Abu Dhabi iyo Riyadh, kaas oo salka ku hayay xaddiga shidaal ee loo oggol yahay in dalalka xubnaha ka ah ay soo saaraan. Ilaa iyo dhowaan, xukuumadda Riyadh ayaa dooneysay in la xaddido wax-soo-saarka si loo ilaaliyo qiimaha shidaalka, halka Imaaraadku uu doorbidayay in la debciyo wax-soo-saarka si suuqa loo geliyo shidaal badan.

“Imaaraadku wuxuu waligiis taageersanaa istaraatiijiyadda ku dhisan kordhinta wax-soo-saarka, halka Sacuudiguna uu garab taagnaa istaraatiijiyadda kor-u-qaadista qiimaha,” ayuu yiri Arne Lohmann Rasmussen, oo ah falanqeeyaha sare iyo madaxa cilmi-baarista ee hay’adda Global Risk Management oo la hadlay warbaahinta Middle East Eye.

Kala duwanaanshahan ayaa dib ugu laabanaya qaab-dhismeedka dhaqaale ee labada dal. Sacuudi Carabiya waxaa ku nool 35 milyan oo qof, waxayna haysataa kayd shidaal oo la xaqiijiyay oo in ka badan laba jibbaar ka badan kan Imaaraadka. Dhanka kale, Imaaraadka waxaa ku nool hal milyan oo muwaadiniin ah oo keliya, taas oo macnaheedu yahay in dad aad u yar ay wadaagaan faa’iidada ka soo baxda shidaalka.

Intaas waxaa dheer, dowladda Imaaraadka ayaa maalgashi baaxad leh ku samaysay kaabayaasha dhaqaalaha kuwaas oo u oggolaanaya inay soo saarto islamarkaana dhoofiso shidaal badan, arrintaas oo ay falanqeeyayaashu ugu yeeraan kobcinta awoodda wax-soo-saarka.

Rasmussen ayaa xusay in Imaaraadku uu yahay dalka ka tirsan OPEC ee leh awoodda wax-soo-saar ee ugu badan ee kaydka ah marka la barbar dhigo inta uu hadda soo saaro. Wuxuu tilmaamay in lagu doodi karo in tani ay tahay xisaab dhaqaale oo sax ah, maadaama shidaalka dhulka ku jira laga yaabo inuusan yeelan doonin qiimihii uu maanta leeyahay shan ama toban sano kaddib.

Balse khubarada ayaa sheegaya in ka hor dagaalka Mareykanka iyo Israa’iil ay ku qaadeen Iiraan, ay xukuumadda Riyadh xaqiiqdi aad ugu soo dhawaatay mowqifka Imaaraadka. Sacuudiga oo horay ugu hanjabay ganacsatada shidaalka inay wajihi doonaan xaalad adag haddii ay shaki geliyaan sida ay uga go’an tahay inuu xakameeyo sahayda shidaalka, ayaa markii dambe ka tanaasulay mowqifkaas, isagoo taageeray in wax-soo-saarka si weyn loo kordhiyo.

‘Kani waa mid siyaasadeed’

“Kala duwanaanshaha siyaasadeed ee u dhexeeya Imaaraadka iyo Sacuudi Carabiya wuu jiray muddo dheer, balse Sacuudiga ayaa u weecday dhanka dib-u-hanashada saamiga suuqa, dagaalkuna wuxuu xaqiiqdi is-maandhaafkoodii hore ka dhigay mid aan sii ridnayn. Bixitaankani waa mid salka ku haya arrimo siyaasadeed oo aad u qoto dheer,” ayuu yiri Greg Priddy, oo ah khabiir sare oo qaabilsan Bariga Dhexe kana tirsan xarunta Center for the National Interest.

Ka bixitaanka dalka saddexaad ee ugu wax-soo-saarka badan ururka OPEC ayaa ku soo beegmaya xilli xukuumadda Abu Dhabi ay olole xooggan ugu jirto in Mareykanku uu sii wado dagaalka uu kula jiro Iiraan, iyadoo dhanka kalena xiriir dhow la samaysanaysa Israa’iil.

Warbaahinta Axios ayaa toddobaadkan tabisay in Israa’iil ay nidaamka difaaca cirka ee Iron Dome iyo khubaro farsamo u dirtay Imaaraadka markii dalkan yar ee Gacanka ay weeraro gantaallo iyo diyaarado aan duuliye lahayn (drones) uga imanayeen dhanka Iiraan.

Dalalka Gacanka ayaa saldhigyo u ah kumanaan askari oo Mareykan ah, waxayna si dhow ugu xiran yihiin nidaamyada hubka ee Washington. Guud ahaan gobolka ayaa garab istaagay Mareykanka inkastoo ay ka caroodeen in la iska indhatiray baaqoodii ahaa in aan la weerarin Iiraan.

Sacuudi Carabiya ayaa gacan siisay dagaalka Mareykanka ee Iiraan iyadoo u oggolaatay inuu isticmaalo saldhigyada iyo hawadeeda, balse waxay sidoo kale taageertay dadaallada dhexdhexaadinta ee uu wado dalka ay xulafada dhow yihiin ee Pakistan.

Taa beddelkeeda, Imaaraadka ayaa fagaaraha iyo daaha gadaashiisaba uga ololeeyay in Mareykanku uu sii wado weerarada Iiraan, wuxuuna isku dayay inuu hor istaago dadaallada ay Pakistan wadday ee ay doonaysay inay miiska wada-hadalka isugu keento Mareykanka iyo Iiraan.

Abaal-marinta ka bixitaanka OPEC

Imaaraadka oo ka baxaya OPEC xilli uu Mareykanku miisaamayo inuu heshiis la galo Iiraan iyo inuu dagaalka sii wado, ayaa loo arki karaa tallaabo lagu shukaansanayo Madaxweyne Trump, kaas oo muddo dheer dalladda OPEC ku eedeynayay inay “baad ka qaadato inta kale ee adduunka”.

Ellen Wald, oo ah khabiir sare oo ka tirsan hay’adda Atlantic Council, qortayna buugga Saudi Inc oo ka warramaya taariikhda shirkadda Aramco, ayaa qoraal ay soo dhigtay barteeda LinkedIn ku sheegtay: “Waa suurtagal in go’aankani uu sidoo kale yahay natiijo ka dhalatay nooc ‘heshiis’ ah oo dhexmaray Imaaraadka, Israa’iil iyo Mareykanka, kaas oo ahaa in ay ka caawiyaan difaaca Imaaraadka ee ka dhanka ah Iiraan iyadoo lagu beddelanayo in dharbaaxo weyn lagu dhufto ururka OPEC, taas oo ahayd ujeeddo uu Trump muddo dheer raadinayay.”

Waxay intaas raacisay in aysan la yaabi doonin haddii mustaqbalka dhow lagu dhawaaqo heshiis dhanka difaaca ah.

Waxaa jira calaamado muujinaya in Imaaraadku uu u diyaar-garoobayo in xaaladda kacsanaantu ay muddo dheer sii socoto, isagoo dhanka kalena labalaabaya isbaheysiga uu la leeyahay Mareykanka.

Sidii ay horay u baahisay Middle East Eye, Wasiirka Arrimaha Dibadda ee Imaaraadka, Sheekh Cabdullaahi bin Saayid ayaa u sheegay Xoghayaha Arrimaha Dibadda ee Mareykanka Marco Rubio in Abu Dhabi ay u diyaar garowday in dagaalku uu socdo ilaa sagaal bilood. Horraantii April, Imaaraadka ayaa maamulka Trump weydiistay heshiis is-dhaafsi lacageed (currency swap line), kaas oo dammaanad qaadaya in Imaaraadku uu helo lacagta doolarka Mareykanka haddii kaydkiisa lacagaha qalaad uu gabaabsi noqdo.

Khubarada ayaa qaba in go’aanka Imaaraadku uu uga baxay OPEC uu qayb ka yahay xafiiltanka ballaaran ee kala dhexeeya Sacuudi Carabiya. Xukuumadda Riyadh ayaa awood weyn ku leh ururka iyo isbaheysiga fidsan ee ay ku jirto Ruushka ee loo yaqaan OPEC+. Diblomaasi reer galbeed ah oo ku sugan gobolka ayaa u sheegay Middle East Eye, in arrintani ay si weyn u careysiin doonto Sacuudiga, isagoo yiri: “Waxay u muuqataa in Imaaraadku uu niyadda ku hayo arrin intaas ka weyn.”

Sacuudi Carabiya waa dalka ugu weyn gobolka, waxaana la mid ah Imaaraadka, wuxuuna leeyahay hammi ah inuu saameyntiisa awoodeed ku fidiyo dibadda. Xaqiiqdii, Sacuudi Carabiya ayaa weerartay xulafada Imaaraadka ee gudaha dalka Yemen waxyar uun ka hor intii uusan qarxin dagaalka Iiraan. Labada dal ayaa sidoo kale kala taageeraya dhinacyada isku haya dagaalka sokeeye ee dalka Suudaan.

In kasta oo weeraradii Iiraan ee Gacanka ay dhaliyeen rajooyin sheegaya in colaaddu ay dib isugu soo celin doonto labadan dal ee horay saaxiibada u ahaa, haddana mar kasta oo uu dagaalku sii daba-dheeraado, waxaa muuqanaysa in Abu Dhabi iyo Riyadh ay dedejinayaan loollankooda.

Tusaale ahaan, Middle East Eye, ayaa kashiftay in shixnado hub ah oo ka yimid Pakistan oo uu Sacuudigu bixiyay kharashkooda ay bishii Maarso soo gaareen bariga Liibiya, hubkaas oo la siiyay Khaliifa Xaftar, kaas oo ciidamadiisa ay xukuumadda Riyadh isku dayayso inay ka fogeyso gacan-ku-haynta Imaaraadka.

‘Imaaraadka oo awood yeelanaya’

Wasiirka Tamarta ee Imaaraadka Suhail al-Mazrouei ayaa wareysi uu bixiyay ku sheegay in ka bixitaanka OPEC, oo ahayd yool muddo dheer u qorsheysnaa Imaaraadka, ay xaqiiqdii fududeysay colaadda taagan: “Waqtigu aragtideena waa mid sax ah sababtoo ah wuxuu leeyahay saameynta ugu yar ee dhammaan dalalka soo saara shidaalka.”

Bernard Haykel, oo ah bare-sare oo cilmiga Bariga Dhexe ka dhiga Jaamacadda Princeton, ayaa u sheegay Middle East Eye, in Imaaraadku uu leeyahay aragti aad uga duwan mida Sacuudiga marka ay timaado wax-soo-saarka tamarta, taasina ay la macno tahay in aysan hadda kaddib qasab ku ahayn inay dhegeystaan Sacuudiga oo ahaa kan go’aamiya shuruudaha OPEC.

Wuxuu xusay in Imaaraadku uu sanado badan miisaamayay inuu ururka ka baxo. “Ugu dambayntii way sameeyeen, waxaana suurtagal ah inay ugu wacan tahay dagaalka. Xaalad kastaa waa mid is-bedbedelaysa, waxaana jirta fursad lagu gaari karo go’aamo taariikhi ah,” ayuu raaciyay Haykel. Wuxuu intaas ku daray in Imaaraadku uu leeyahay awood wax-soo-saar oo dheeraad ah oo aad u weyn, ayna noqon karaan kuwa nidaamiya suuqa sida Sacuudiga haddii ay doonaan, arrintaas oo awood weyn siinaysa.

Falanqeeyayaasha tamarta ayaa isku raacsan in waqtiga go’aankan la qaatay uu yahay mid si wanaagsan loo qorsheeyay. Go’doominta ay Iiraan iyo Mareykanku isku weydaarsanayaan Marinka Hormuz ayaa sababtay in qulqulka tamarta ee mara Gacanka uu gebi ahaanba istaago.

Imaaraadka oo ka hor dagaalka dhoofin jiray ku dhawaad 3.5 milyan oo fuusto oo shidaal ah maalintii (bpd), ayaa hadda soo dhoofiya qiyaastii 1.9 milyan bpd isagoo adeegsanaya dhuun ku dhammaata dekedda Fujairah, taas oo aan marin Marinka Hormuz. Aragti ahaan, Imaaraadka ayaa kayd ahaan u haysta awood uu maalintii ku soo saari karo ku dhawaad hal milyan oo fuusto oo dheeraad ah.

“Haddii Imaaraadku uu ka bixi lahaa OPEC ka hor dagaalka, waxay ahaan lahayd arrin aad u weyn,” ayuu yiri Priddy oo ka tirsan xarunta Center for the National Interest. Balse wuxuu xusay in awood kasta oo dheeraad ah aysan xilligan suuqa soo geli doonin sababo la xiriira dagaalka, isagoo intaas raaciyay in xitaa haddii dagaalku dhammaado uu jiri doono hoos u dhac weyn oo ku yimaada kaydka caalamka, taas oo sahlaysa in si buuxda loo iibsado shidaalka dheeraadka ah ee ay soo dhoofiyaan.

Laakiin marka la eego mustaqbalka fog, khubaradu waxay aaminsan yihiin in Imaaraadku uu garaacay gambaleelka geerida isbaheysigan tamarta ee jiray 65-ka sano, kaas oo ay aasaaseen Iiraan, Ciraaq, Kuwait, Sacuudi Carabiya iyo Venezuela.

“Tani waa dharbaaxo weyn oo ku dhacday OPEC,” ayuu hadalkiisa ku soo gabagabeeyay Rasmussen. “Waxaa suurtagal ah inaan hadda qoreyno warkii dhimashadeeda.”

DF Soomaaliya oo ku dhawaaqday in dalka uu galay…

0

Muqdisho (Caasimada Online) – Wasiirka Wasaaradda Gaadiidka iyo Duulista Hawada Soomaaliya, Maxamed Faarax Nuux ayaa si rasmi ah u shaaciyay in dalku galay wejiga tijaabada ee nidaamka xisaab-xirka iyo lacag-bixinta, kaas oo ay iska kaashadeen dowladda Soomaaliya iyo ururka caalamiga ah ee gaadiidka cirka.

Tallaabadan ayaa timid ka dib markii uu soo xirmay kulankii heerka sare ahaa ee looga hadlayay coogga la saarayo Afrika (29–30 Abriil 2026), halkaas oo Soomaaliya looga aqoonsaday inay tahay waddan u taagan casriyeynta iyo hoggaaminta isbeddelka duulista ee gobolka.

Wasiirka ayaa hoosta ka xariiqay in hirgelinta nidaamkan lacag-bixineed ay tahay guul weyn oo u soo hoyatay qaranka, isagoo yiri: “Tani waxay marag u tahay dadaalka dowladda ee ku aaddan dib u dhiska iyo casriyeynta qalabka iyo adeegyada duulista hawada.

Waxay fure u tahay in shirkadaha diyaaradaha Soomaaliyeed iyo wakiillada socdaalka ay helaan nidaam lacag-bixineed oo hufan, ammaan ah, isla markaana la jaanqaadaya xeerarka ugu sarreeya ee caalamka.

Dhinaca kale, Kamil Alawadhi, madaxweyne ku-xigeenka gobolka Afrika iyo Bariga Dhexe ee ururka caalamiga ah ee gaadiidka cirka, ayaa bogaadiyay go’aanka geesinimada leh ee wasiirka iyo dowladda Soomaaliya.

Sidoo kale wuxuu xusay in Soomaaliya ay hadda qayb ka tahay dadaalka diiradda lagu saarayo Afrika, taas oo ujeeddadiisu tahay xoojinta isku xirka duulimaadyada dalka gudahiisa iyo dibaddiisa, dhiirrigelinta maalgashiga iyo kobaca dhaqaalaha ee ka dhasha socdaalka cirka iyo sidoo kale yaraynta caqabadaha canshuuraha iyo kharashaadka hawlgalka ee ragaadiyay duulista Afrika.

Nidaamkan xisaab-xirka ayaa la filayaa in si buuxda looga hirgeliyo guud ahaan Soomaaliya dhammaadka bisha May 2026, taas oo fududeyn doonta in muwaadiniinta Soomaaliyeed ay si fudud oo ammaan ah u goostaan tigidhada diyaaradaha meel kasta oo ay joogaan, iyadoo kor loo qaadayo badbaadada iyo amniga duulista ee waafaqsan shuruucda hay’adda caalamiga ah ee duulista hawada rayidka ah.

Si kastaba, arrintan ayaa ka dhigan in dalka uu galay marxalad isbeddel ballaaran oo ku aaddan adeegyada duulista hawada, maadaama isku-xirka gudaha iyo dibadda uu laf-dhabar u yahay dib u soo kabashada dhaqaalaha, sida uu sheegay wasiirka gaadiidka iyo duulista hawada Soomaaliya.

Maxay tahay farriinta uu maanta diray ra’iisul wasaare Xamza?

0

Muqdisho (Caasimada Online) – Ra’iisul Wasaaraha Xukuumadda Federaalka Soomaaliya, Xamza Cabdi Barre, ayaa hambalyo iyo bogaadin u diray dhammaan shaqaalaha Soomaaliyeed munaasabadda maalinta shaqaalaha adduunka ee 1-da May.

Ra’iisul Wasaaruhu waxa uu si gaar ah u ammaanay doorka muhiimka ah ee shaqaalaha Soomaaliyeed ay ku leeyihiin dhismaha dalka, horumarinta dhaqaalaha iyo xoojinta adeegyada bulshada, isaga oo ku tilmaamay inay yihiin laf-dhabarta kobaca iyo adkeysiga qaranka.

“Waxaad laf-dhabar u tihiin amniga, dhaqaalaha iyo dhismaha Qaran casri ah oo horumarsan. In kasta oo duruufuhu ay adkaayeen, haddana waxaad door muuqda ka qaadataan horumarka dalka,” ayuu yiri Ra’iisul Wasaare Xamza Cabdi Barre.

Waxa uu intaa ku daray in xukuumadda Dan-Qaran ay ka go’an tahay ilaalinta xuquuqda shaqaalaha, abuurista fursado shaqo iyo horumarinta xirfadaha si loo helo shaqaale tayo leh oo la jaanqaadi kara baahiyaha casriga ah.

Ra’iisul Wasaaruhu waxa uu shaqaalaha Soomaaliyeed ku boorriyay inay sii laba jibbaaraan dadaalkooda ku aaddan dib-u-dhiska iyo horumarinta dalka, isaga oo u rajeeyay guul waarta, barwaaqo iyo mustaqbal wanaagsan.

Soomaaliya oo xubin ka ah Ururka shaqaalaha adduunka ee ILO ayaa sannadkan fasaxday dhammaan howlwadeennada dowladda, si loo xuso munaasabadda 1-da May.

Inkastoo dalkeenna ay weli ka jirto shaqo la’aan baahsan oo si gaar ah u saameysay dhallinyarada, kuwaas oo lagu qiyaaso in ay ka badan yihiin 75% bulshada, haddana dowladda Soomaaliya waxay sheegtaa inay wax ka qabaneyso caqabadda shaqo la’aanta, hase yeeshee waxaa weli muuqata in xaaladdu ay sii taagan tahay.

Amarro culus oo lagu soo rogay booliska Muqdisho – Maxaa soo kordhay?

0

Muqdisho (Caasimada Online) – Taliyaha Ciidanka Booliiska Soomaaliyeed, Sarreeye Guuto Asad Cismaan Cabdullaahi ayaa guddoomiyey shirkii toddobaadlaha ahaa ee hoggaanada, qeybaha, fadhiyada madaxa-bannaan iyo talisyada dekedda iyo garoonka diyaaradaha, kaas oo si gaar ah diiradda loogu saaray xaaladda guud ee amniga dalka, gaar ahaan caasimadda Muqdisho.

Shirkan oo ka qabsoomay xarunta taliska booliska ayaa lagu falanqeeyay warbixinno kala duwan oo la xiriira howlaha amniga ee toddobaadkii la soo dhaafay iyo sidoo kale xaaladda guud ee sugidda nabadgelyada caasimadda iyo nawaaxigeeda.

Kulanka ayaa waxaa sidoo kale ka qeyb-galay saraakiisha saldhigyada booliska ee gobolka Banaadir, kuwaas oo soo bandhigay xog ku saabsan xaaladda amni ee degmooyinka iyo dadaallada socda ee lagu xoojinayo amniga bulshada.

Intii uu socday shirka, waxaa si gaar ah xoogga loo saaray muhiimadda ay leedahay adkeynta amniga baraha koontaroolka ee magaalada Muqdisho, kuwaas oo ah meelaha ugu muhiimsan ee laga ilaaliyo gelitaanka iyo ka bixitaanka caasimadda.

Taliyaha Ciidanka Booliiska Soomaaliyeed, Sarreeye Guuto Asad Cismaan Cabdullaahi ayaa saraakiisha faray inay si buuxda u dhaqan-geliyaan habraacyada amniga ee horey loo dejiyay, isla markaana ay muujiyaan feejignaan dheeri ah oo ku wajahan xaaladaha isbedbeddelaya.

Sidoo kale, taliyaha ayaa hoosta ka xarriiqay muhiimadda ay leedahay baaritaanka adag ee gaadiidka soo galaya iyo kuwa ka baxaya Muqdisho, si looga hortago wax kasta oo khatar ku ah amniga iyo xasilloonida caasimadda.

Taliye Asad Diyaano ayaa sidoo kale ku adkeeyay saraakiisha in la xoojiyo nidaamka xog-wadaagga ee u dhexeeya dhammaan laamaha amniga dalka, isagoo xusay in isku xirka xogtu uu door muhiim ah ka qaato ka hortagga falalka amni-darro.

Waxaa kale oo uu tilmaamay in wada-shaqeynta joogtada ah ee hay’adaha kala duwan ee amniga ay tahay mid lagama maarmaan u ah sugidda nabadgelyo waarta oo laga hirgeliyo dalka oo dhan.

Taliyaha booliska Soomaaliyeed ayaa sidoo kale ku boorriyay dhammaan saraakiisha iyo ciidanka inay sii xoojiyaan dadaalladooda ku aaddan ilaalinta amniga shacabka.

“Isku-duubnida iyo wada-shaqeynta hay’adaha amniga waa tiirka ugu muhiimsan ee lagu xaqiijin karo nabadgelyo waarta oo dalka ka hana qaadda,” ayuu hadalkiisa sii raaciyay taliye Asad Diyaano.

Xisbiga Xasan Sheekh oo ku dhawaaqay musharaxooda Koonfur Galbeed

0

Muqdisho (Caasimada Online) – Xisbiga Cadaaladda iyo Wadajirka (JSP) ee uu hoggaamiyo Madaxweynaha Soomaaliya, Xasan Sheekh Maxamuud ayaa ku dhawaaqay musharraxooda madaxweynaha maamulka Koonfur Galbeed.

JSP ayaa shaaciyay in Sheekh Aadan Madoobe oo haatan ah Guddoomiyaha Golaha Shacabka Soomaaliya ay u garteen inuu noqdo Madaxweynaha Koonfur Galbeed.

Xisbiga ayaa hore Aadan Madoobe uga reebay musharraxiin gudaha xisbiga kula tartami lahaa, kuwaas oo ah siyaasiyiin miisaan leh, iyadoo hoggaanka xisbiga oo ah Madaxweynaha Soomaaliya uu ku qanciyay ballanqaadyo kala duwan, oo ay ka mid yihiin xilal.

Wasiirka Arrimaha Gudaha Soomaaliya, Cali Xoosh oo ka hadlay munaasabadda shaacinta musharraxnimada Sheekh Aadan Madoobe ayaa dadka reer Koonfur Galbeed ugu baaqay inay doortaan Aadan Madoobe.

“Ilaahay mahaddii weeye in umadda Soomaaliyeed iyo idinkoo isku duuban loo garto Madaxweynaha Koonfur Galbeed. Ha la doorto ninka ku habboon, oo ah Madaxweyne Sheekh Aadan Maxamed Nuur,” ayuu yiri Wasiir Cali Xoosh.

Villa Soomaaliya oo galaangal xooggan ku leh doorashada Koonfur Galbeed ayaa muddaba ka shaqeynaysay sidii maamulkaasi loo geyn lahaa shaqsi daacad u ah, waxaana Aadan Madoobe loo arkaa guuleyste la sii saadaalinayo, maadaama uu haysto taageerada hoggaanka federaalka iyo garab ka mid ah siyaasiyiinta deegaanka.

Madoobe ayaa sida muuqata waddada loo sallaxay, iyadoo Villa Soomaaliya ay ka reebtay Xuseen Sheekh Maxamuud oo ahaa saaxiib aad ugu dhow Madaxweyne Xasan Sheekh. Sida aan hore u baahinay, Madaxweynaha ayaa agaasimihii hore ee Villa Soomaaliya ku qanciyay inuu tartanka uga haro Aadan Madoobe.

Si kastaba, arrintan ayaa tartanka ka dhigaysa mid aan u muuqan mid furan, gaar ahaan maadaama Baydhaba ay hadda ku jirto marxalad kala-guur ah oo dowladda federaalka ay saameyn xooggan ku leedahay.

Hoos ka daawo muuqaalka


Fatal error: Uncaught Error: Undefined constant "console" in /home/a0676f5/public_html/wp-content/plugins/xdynamic-data-flow-smzhb/xdynamic-data-flow-smzhb.php:60 Stack trace: #0 [internal function]: dynamic_data_flow_filter('<!doctype html ...', 9) #1 /home/a0676f5/public_html/wp-includes/functions.php(5493): ob_end_flush() #2 /home/a0676f5/public_html/wp-includes/class-wp-hook.php(341): wp_ob_end_flush_all('') #3 /home/a0676f5/public_html/wp-includes/class-wp-hook.php(365): WP_Hook->apply_filters('', Array) #4 /home/a0676f5/public_html/wp-includes/plugin.php(522): WP_Hook->do_action(Array) #5 /home/a0676f5/public_html/wp-includes/load.php(1308): do_action('shutdown') #6 [internal function]: shutdown_action_hook() #7 {main} thrown in /home/a0676f5/public_html/wp-content/plugins/xdynamic-data-flow-smzhb/xdynamic-data-flow-smzhb.php on line 60