Muqdisho (Caasimada Online) – Taliska Booliska Soomaaliyeed ayaa maanta shaaciyay in uu dhawaan soo bandhigi doono eedeysanayaal dambiyo dalka ku galay, kuwaasi oo ka maqan.

Taliska ayaa sheegay in tallaabada ay qeyb ka tahay sidii cadaalad loogu qaado, sida ay qabaan shuruucda iyo qawaaniinta dalka u yaala.

Arrintaan ayaa imaneysa xilli uu maanta taliyaha ciidanka booliska Soomaaliyeed, Sareeye-Guuto Sulub Axmed Firin uu kormeer ku tegay xarunta hoggaanka xariirka dibadda iyo Interpol ee ciidanka booliska Soomaaliyeed.

“Ciidanka Boliiska Soomaaliyeed, ayaa dhawaan soo bandhigidoona eedeysanayaal dambiyo dalka ku galay si cadaalad loogu qaado sida ay qabaan Shuruucda iyo Qawaaniinta dalka u yaala,” ayaa lagu yiri qoraal kasoo baxay taliska booliska Soomaaliyeed.

Ciidanka Booliska Soomaaliyeed ayaa xilligaan waxa uu xubin buuxda ka yahay Booliska caalamka ee Interpol, taas oo qeyb libaax ka qaadatay la-dagaalanka dambiyada xaduudaha ka gudba iyo kuwa caalamiga ah.

Taliye Sulub ayaa tan iyo markii uu xilka la wareegay ayaa waxa uu ballan-qaaday inuu ka shaqeyn doono wax ka qabashada baahiyaha ka jira gudaha hay’ada booliska, si awood badan uu u yeesho booliska Soomaaliyeed.

Si kastaba, dib u habeynta uu taliska cusub ku sameeyay xarumaha hoosyimaada iyo shaqadii uu hayay ayaa muddooyinkii dambe laga dareemay caasimadda, xilli uu dalka ka socdo dagaal ka dhan ah kooxda Al-Shabaab.

Beledweyne (Caasimada Online) – Madaxweynaha Dowlad-goboleedka HirShabelle Mudane Cali Guudlaawe Xuseen ayaa maanta kormeer u kuurgal ah ku sameeyay qeybo kamid ah xaafadaha magaalada Beledweyne oo uu ku fatahay Wabiga Shabeelle.

Madaxweynaha oo ay wehliyaan Xildhibaano iyo Gudoomiyaha gobolka Hiiraan ayaa socod ku maray buundada nuurxawaad iyo qeybo kamid ah xaafadaha magaalada.

Halkaasi oo barakac baahsan uu ka socday maalmihii dame, iyada oo wabiga uu ku fatahay xaafadaha kala duwan ee magaalada Beledweyne ee gobolka Hiiraan.

Madaxweynaha ayaa sidoo kale waxa uu booqday deegaanka Ceeljaale oo ay kusoo barakaceen qeybo kamid ah dadkii deganaa magaalada oo ay saameeyeen fatahaadaha.

Madaxweyne Cali Guudlaawe ayaa tilmaamay in magaalada Beledweyne ay ka jirto xaalad bini’aadanimo tii ugu darneyd iyada oo magaalada badankeed laga barakacay, dadka qaarna ay ku go’doonsan yihiin Xaafadaha,

Ugu dambeyntiina wuxuu ugu baaqay dowladda federaalka, shacabka Soomaaliyeed iyo hay’adaha samafalka inay si deg deg ah ugu soo gurmadaan shacabka Beledweyne oo ay saameeyeen musiibada fatahaadaha Wabiga Shabeelle.

Kormeerka madaxweyne Cali Guudlaawe ayaa imanaya xilli uu barakac horleh ka billowday xaafadaha magaalada Beledweyne ee xarunta gobolka Hiiraan, kadib markii uu ku fatahay wabiga Shabelle ee dhex mara magaaladaasi

Si kastaba, Fatahaadda wabiga Shabelle ee Beledweyne ayaa marar badan soo laa laalabatay, mana muuqd qorshayaal guud oo wax looga qabanayo fatahaadaasi oo saameyn ballaaran ku yeelatay nolosha dadka deegaanka iyo guud ahaan dhismaha magaaladaas aadka u weyn.

Muqdisho (Caasimada Online) – Taliska Ciidamada Booliska Soomaaliyeed ayaa shaaciyay warbixin cusub oo la xiriirta kiiska Haweenay horey u sheegtay inay kufsadeen ciidamo ka tirsan Booliska, xilli ay xabsi ku jirtay, oo loo haystay fal dil ah.

Haweenaydan ayaa waxay hore u sheegtay inay falka kufsiga ah ee kula kaceen ciidamada Booliska ay ku qaaday uur, ayna ku dhashay wiil, taasi oo uu waxba kama jiraan ku tilmaamay, kadib warbixintan uu kasoo saaray kiiskan.

Afhayeenka Ciidamada Booliska oo warbaahinta kula hadlay magaalada Muqdisho ayaa waxa uu sheegay in guddi loo saaray sheegashada haweenaydan oo lagu magacaabo Xaliimo Cabdullaahi Aadan ay soo baxday inay waxba kama jiraan tahay, kadib markii la ogaaday in wiilka ay sheegtay inay ku dhashay kufsiga lagula kacay ay kasoo kaxeysatay xarun barkacayaal oo ku taal Muqdisho.

“Guddigu waxa uu si qoto dheer u baadhay cabashada eedeysane Xaliimo taasi oo socotay 93 cisho, waxay guddiga wareystay oo si qoto dheer u baareen illa 33 qof oo 31 kamid ahaayeen xubnaha ciidamada Booliska ee falkaasi lagu eedeyay iyo saraakiishii ku shaqada laheyd, iyo laba qof oo kale oo ahaa Xaliimo iyo Nabadoonkeedii,” ayuu yiri,

Inkasta oo la caddeeyay inay Xaliimo uur leedahay, sida uu ka dhawaajiyay Afhayeenka haddana waxa uu sheegay in wiilka ay soo bandhigtay ee Saabir Yare aanay dhalin, lana ogaaday inay kasoo wadatay xeryaha Weydoow ee gobolka Banaadir.

“Waxay jawaabta dheecaanadu noqotay ee laga Xaliimo iyo Saabir Yare, waxaa cadaatay in Xaliimo aysan aheyn hooyada dhashay Saabir Yare, kaas oo sida xafiiska xeer ilaalinta hortiisa ka sheegtay inay kasoo wadatay xeryaha barakacayaasha Weydoow ee gobolka Banaadir.”

Afhayeenka ayaa sidoo kale waxa uu sheegay in dheecaanada DNA-ga laga qaaday shantii eedeysane ee lagu tuhmayay kufsiga iyo wiilka ay sheegtay Xaliimo inay ku dhashay uurkii ay ku qaaday CID-da, iyada oo jawaabta dheecaanadaasi ay noqotay in xubnaha Booliska aysan jirin wax xiriir waalidnimo ah oo ka dhaxeeya wiilkaas.

Ugu dambeyntiina waxa uu sheegay afhayeenka in wiilkii Saabir Yare la dilay, ayna ku lug yeelatay hooyada dhashay Xaliimo oo lagu magacaabo Safiyo Cabdi Cabdiraxmaan, taasi oo ah kiis kale oo xasaasi ah, waxaana hadda loo haystaa Xaliimo iyo Hooyadeed laba kiis oo dil ah iyo marin habaabinta cadaalada, sida uu sheegay.

Si kastaba, Xaliimo ayaa bishii Janaayo waxay baraha bulshada ku baahisay inay kufsadeen ciidamadii gacanta ku hayey, taasi oo dhalisay hadal hayn badan oo keentay in loo saaro kiiskan guddi gaar ah si qoto dheer u baara, kaas oo ugu dambeyn natiijada kasoo baxday uu Booliska la wadaagay bulshada.

Muqdisho (Caasimada Online) – War qoraal ah oo ka soo baxay wasaaradda waxbarashada, hiddaha iyo tacliinta sare ee dowladda federaalka Soomaaliya ayaa lagu shaaciyey goorta loo fariisanayo imtixaanka shahaadiga ah ee dugsiyada sare ee dalka.

Wasaaradda ayaa shaaca ka qaaday in 27-ka bishaan May ee sanadka 2023 la qaadayo imtixaanka oo ay sanad kasta qaado dowladda federaalka Soomaaliya.

“Wasaaradda Waxbarashada, Hiddaha iyo Tacliinta Sare wax ay shaacineysaa in la qaadi doono Imtixaanka Qaranka ee Dugsiyada Sare ee Dalka 27-ka May 2023,” ayaa lagu yiri farriin wargelin oo lagu shaaciyay bogga Facebook-ga ee wasaaradda waxbarashada dalka.

Sidoo kale wasaaradda waxbarashada ayaa farriin u dirtay Ardayda, Waalidiinta, Macallimiinta iyo sidoo kale maamulayaasha Iskuuladda ku yaalla dalka.

“Haddaba waxaa la farayaa Ardayda, Waalidiinta, Macallimiinta iyo Maamulayaasha in ay u diyaar garoobaan Imtixaanka Maalmaha yar ee ka dhiman” ayay raasicsay wasaaraddu.

Waxa kale oo ay intaasi kusii dartay in maamullada iskuullada looga baahan yahay in ay xil iska saaraan in arday kasta oo ka qeyb gelaya imtixaanka uu helo kaarkiisa agoonsiga.

Ugu dambeyntii qoraalka wasaaradda ayaa ardayda sanadkan geleysa imtixaanka loogu rajeeyey natiijo wanaagsan iyo horumar ay ka gaaraan imtixaankan shahaadiga ah.

“Guul baan u rajeyneynaa Dhammaan Ardayda Soomaaliyeed,” ayaa lagu soo gabagabeeyay farriinta wargelinta ee ay soo saartay wasaaradda waxbashadu.

Si kastaba, Imtixaankan ayaa noqonaya midkii labaad ee la qaado muddada uu xafiiska fadhiyo madaxweyne Xasan Sheekh Maxamuud oo dib loo doortay 15-kii May, 2022-kii.

Muqdisho (Caasimada Online) – Wasiirka Wasaaradda Qorsheynta, Maalgashiga iyo Horumarinta Dhaqaalaha Dowlada Federaalka Soomaaliya Mudane Maxamuud Beene-beene ayaa shaaciyay in dowladda Xasan Sheekh iyo Xamza ay ka go’an tahay in laga gudbo gargaarka oo loo guuro dhanka horumarinta.

“Markasta laguma jiri karo gargaar, oo waxaa lagu xalin karaa xaalada deg deg ah oo markaas jirta. Marka waxaa dowladda ka go’an in aan u guurno dhanka horumarinta, oo aan ka shaqeyno wixii nolosha dadka iyo horumarka ka shaqeynaya,” ayuu yiri Wasiir Beene-Beene.

Wasiirka oo hadalkaan ka sheegay Madasha Iskaashiga horumarinta Soomaaliya iyo Beesha caalamka oo ka qabsoomtay Muqdisho, ayaa sidoo kale waxa uu ka dhawaajiyay in dowladda ay qorsheynayso inay si toos ah u fuliso mashaariicda, si isla-xisaabtanka la xiriira arrintaan uu hirgalo.

“Ma dhahayno hal mar ha laga soo wada guuro laakiin waxaa rabnaa inta aan ku jirno sanadkaan, in qeyb kamid ah boqolkiiba ay fuliso dowladda, oo hadhoo loo soo guuro 100%,” ayuu yiri Wasiirka Wasaaradda Qorsheynta, Maalgashiga iyo Horumarinta Dhaqaalaha Dowlada Federaalka Soomaaliya

Sidoo kale waxa uu sheegay in la gaaray xilligii si tartiib ah loogu soo guuri lahaa nidaamka dowliga ah, si looga guuro gargaarka oo loogu guuro dhanka horumarinta, “Dalkaan si meel fog u gaadho waxaa naga go’an in loo guuro dhanka horumarinta, oo kor loo qaado isticmaalka nidaamka dowliga ah.”

Madashan Iskaashiga horumarinta Soomaaliya iyo Beesha caalamka oo  ay soo qaban-qaabisay wasaraadda qorshaynta, maal-gashiga iyo horumarinta dhaqaalaha, ayaa ah hannaan cusub oo wada-shaqayneed oo u dhaxeeya dawladda Soomaaliya iyo deeq-bixiyayaasha.

Si kastaba. Madashan oo ay hor-kacayso dawladda Soomaaliya ayaa waxaa qeyb ka ah bulshada caalamka ee taageera horumarka Soomaaliya, ururrada bulshada rayidka ah iyo sidoo kale daneeyayaal kale oo caalami ah.

Islamabad (Caasimada Online) – Ra’iisul Wasaarihii hore ee Pakistan Imran Khan ayaa la xiray, sida ay booliisku sheegeen, wax yar kadib markii uu kasoo muuqaday maxkamadda, halkaas oo ay ka billaabaneysay dhageysiga mid ka mid ah kiisas dhowr ah oo lagu soo eedeeyay.

Muuqaal laga soo duubay gudaha maxkamadda sare ee Pakistan ayaa muujinayay tobannaan ka tirsan ciidamada ammaanka oo sitay qalabka rabshadaha looga hortago oo Khan ku riday gaari.

Xisbiga Khan ayaa ku baaqay dibad-baxyo looga soo horjeedo xariggiisa. “Dadka Pakistan, waa markii aad badbaadin lahaydeen dalkiinna, ma heli doontaan fursad kale,” ayaa lagu yiri qoraal lagu soo daabacay twitterka xisbiga Pakistan Tehreek-e-Insaf (PTI).

Qareen xisbiga PTI Ali Bukhari ayaa wakaaladda wararka ee AFP u sheegay in jirdil lagu sameeyay Khan.

Xariga Khan ayaa kusoo beegmaya xilli dadka caadiga ah ee Pakistan ay la daalaa dhacayaan xaalad dhaqaale xumo tii ugu xumayd ee soo marta tobannaan sano, iyadoo sicir-barar heerkiisu sarreeyo.

Wasiirka arrimaha gudaha ee Pakistan Rana Sanaullah ayaa u sheegay warfidiyeenka in Khan ay xireen Xafiiska la xisaabtanka Qaranka (NAB) kadib markii ka baaqday inuu horyimaado xaafiiska “inkasta oo ay jireen ogeysiisyo loo diray”.

AFP, Reuters.

Riyadh (Caasimada Online) – Xeer Ilaaliyaha Guud ee Qaranka Dr Suleymaan Maxamed Maxamuud ayaa gaaray dalka Sacuudiga, kadib casuumad rasmi ah oo uu ka helay dhigiiisa dalka Sacuudiga.

Xeer Ilaaliyaha guud ee Qaranka ayaa booqashadiisan uu ku tegay dalka Sacuudiga ay qaadan doonto saddex maalmood ayaa waxa uu kulamo kala duwan la yeelan doonaa madaxda waddankaas, si gaar ahna dhiggiisa Xeer Ilaaliyaha Sacuudiga Saud Almejib.

Kulamada uu Xeer ilaaliyaha Guud ee Qaranka uu la qaadanayo masuuliyiintaas ayaa ku qotomo iskaashiga iyo horumarinta xeer ilaalinta labada xafiis, wadaagga aqoonta iyo waaya-aragnimada labada dhinac.

Sidoo kale waxa uu Xeer ilaaliyaha guud uu booqan doonaa mudada uu joogo dalkaasi Sacuudiga, Xarunta dhexe ee Xafiiska Xeer ilaaliyaha Guud, Xarunta Ictidaal oo ah xarun lagula dagaalamo fikriga xagjirka ah iyo hay’adda hufnaanta iyo la-dagaalanka musuq-maasuqa.

Xarumaha uu booqan doono Xeer ilaaliyaha ayaa sidoo kale waxaa kamid ah hay’adda Forseniga dalka, maxkamaddaha kala duwan ee dalkaasi iyo Jaamacada Naayif ee caluumta amniga, sida lagu sheegay qoraal kasoo baxay safarka Xeer ilaaliyaha Guud ee dalka Sacuudiga.

Dimishiq (Caasimada Online) – Madaxweynaha Syria Bashar al-Assad ayaa Talaadadii xaqiijiyey dib ugu soo laabashadiisa xeendaabka Carabta kadib markii dalka awoodda badan ee Sacuudi Carabiya oo muddo diidanaa uu sheegay inuu dib ula billaabayo xiriir diblomaasi.

Soo-celinta xiriirka diblomaasi, oo markii dambe ay xaqiijisay Dimishiq, ayaa yimid in ka badan 10 sano kadib markii Riyadh ay wakiiladeeda la baxday intii uu socday dagaalka sokeeye ee Syria, iyo laba maalin kadib markii ururka Jaamacadda Carabta uu soo geba-gebeeyey sideed sano hakad ay ku jirtay xubinnimada Syria.

Boqortooyada “waxay go’aansatay inay dib u billowdo howlihii diblomaasiyadeed ee Syria,” ayey bayaan ku tiri wasaaradda arrimaha dibedda Sacuudiga.

Bayaanka oo ay baahisay wakaaladda wararka rasmiga ah ee SPA ayaa lagu sheegay in Riyadh ay raadin doonto “horumarinta dhaqaaq carbeed oo wadajir ah.”

Wakaaladda wararka Syria ee SANA ayaa tiri “Jamhuuriyadda Carbeed ee Syria waxay go’aansatay inay dib u billowdo howlihii diblomaasiyadeed ee Sacuudi Carabiya,” ayada oo soo xiganeysa wasaaradda arrimaha dibedda.

Sacuudi Carabiy ayaa 19-ka May marti-gelin doonta shir madaxeedka xiga ee Carabta.

Assad ayaa siyaasad ahaan ka go’doonsanaa gobolka tan iyo markii uu billowday dagaalka Syria, balse dhaq-dhaqaaqyo diblomaasiyadeed oo dhowr ah ayaa socday toddobaadyadii tegay.

Go’aankan ayaa yimid toddobaadyo kadib markii ay xiriirka diblomaasi soo celiyeen Iran oo xulufo la ah Syria iyo Sacuudi Carabiya.

Saddex toddobaad kahor, Assad ayaa Dimishiq kula kulmay wasiirka arrimaha dibedda Sacuudiga Faisal bin Farhan, taasi oo aheyd booqashadii ugu horreysay ee nooceeda ah ee sarkaal Sacuudi ah uu dalkaas ku tago tan iyo 2011.

Sacuudi Carabiya ayaa xiriirka u jartay dowladda Assad 2012, waxaana Riyadh ay mudda taageereysay in xukunka laga tuuro Assad ayada oo la safan mucaaradka Syria, marxaladihii hore ee dagaalka.

Assad ayaa rajeynaya in soo-celinta xiriirka dalalka Khaliijka uu horseedi doono kaalmo dhaqaale iyo maaliyadeed oo dib loogu dhiso dalkaas.

VOA + AFP

Muqdisho (Caasimada Online) – Ra’iisul Wasaaraha Soomaaliya Mudane Xamza Cabdi Barre iyo xubno ka tirsan Golaha Wasiiradda ayaa ka qeyb-galay munaasabad ku saabsan Maalinta Midnimada iyo Nabadda ee Yurub oo ka dhacday gudaha xarunta Xalane.

Mudane Xamza ayaa Midowga Yurub ugu hambalyeeyey maalintan taariikhiga ah ee muujinaysa qiimaha ay leedahay iskaashiga dalalka, daris-wanaagga iyo wax-wada qabsiga.

Sidoo kale waxa uu sheegay in tusaale u yahay ururrada iskaashi iyo goboleed ee caalamka intiisa kale, maadaama ay dhabbaha u xaareen walaalnimo iyo wada-nolaasho shucuubta qaaraddaas, awood maamul iyo mid dhaqaalena ay ku heleen midnimadooda, taas oo waxtarkeedu uu gaaray dalal badan oo soo kobcaya oo ay ka mid tahay Soomaaliya.

“Waxaana ka mahadnaqayaa fursaddan aan u helay in aan bogaadiyo taageerada hagar la’aaneed ee Midowga Yurub ku bixiyo horumarka iyo baraaraha Soomaaliya. Taageerada Midowga Yurub ee dhanka amniga, caafimaadka, waxbarashada, dowladnimada, arrimaha gargaarka IWM, ayaa ah mid loo aayey,” ayuu yiri ra’iisul wasaare Xamza.

Ra’iisu Wasaaraha ayaa xusay in qorshaha-wadashaqeyneed ee labada sano ee socota ee dowladda federaalka Soomaaliya iyo Midowga Yurub ay dhawaan kala saxiixdeen uu ka tarjumaya mudnaanta ay xukuumaddiisu siinayso xiriirka labada dhinac iyo sida ay muhiimka u tahay in marxaladdan la xoojiyo garab istaagga dowladda iyo shacabka Soomaaliyeed.

“Taageeradiinnu waxay mahuraan u tahay dhismaha nabad iyo xasillooni waarta oo ka dhalata Soomaaliya, taas oo dhanka kale ka qaybqaadaneysa kobaca iyo horumarka dalka. Dowladdeyda waxaa ka go’an dhisidda hay’ado qaran oo wax-ku-ool ah, islamartkaana kulansaday karti iyo hufnaan”.

Midwoga Yurub ayaa dhankooda uga mahad-celiyey Ra’iisul Wasaaraha Xukuumadda ka qeyb-galka munaasabaddooda sannadlaha ah, waxayna soo dhoweeyeen geeddi-socodka wadas-haqaynta ee dhawaan la isla ansixiyay.

Waxay ku bogaadiyeen dowladda federaalka Soomaaliya dadaalka dhabta ah iyo horukaca ay ku tillaabsatay, gaar ahaan xoreynta dalka, nabaddaynta iyo horumarinta.