25.1 C
Mogadishu
Wednesday, July 1, 2026

Exploring the legacy of Imam al-Bukhari in Samarkand

The Imam al-Bukhari Mausoleum is one of the most important pilgrimage sites in the Muslim world and is located about 25 kilometers from the historic city of Samarkand in the heart of Central Asia. This complex, which combines spirituality, history, and architectural beauty, provides both devoted pilgrims and curious tourists with an experience that leaves a lasting impression.

Imam Muhammad ibn Ismail al-Bukhari (810–870 CE) is considered among the most influential Islamic scholars in history. He was born in Bukhara and dedicated his life to gathering and verifying Hadiths, which are the sayings and customs of the Prophet Muhammad (PBUH). After the Quran, Sahih al-Bukhari, his most well-known collection, is regarded as one of the most genuine texts in Islam. His work is studied all around the world today. Therefore, the mausoleum of Imam al-Bukhari is of great importance among Muslims, as many dream of visiting this place to pay their respects.

The Imam al-Bukhari Mausoleum, reconstructed in 1998 by the Uzbek government with contributions from international Islamic organizations, is a great example of modern Islamic architecture infused with traditional Uzbek style. Furthermore, Imam Bukhari International Scientific Research Center was founded to study the legacy of Imam al-Bukhari.

Upon entering the complex, visitors are greeted by a beautifully landscaped courtyard, tranquil walkways, and ornate mosaic-tiled structures that radiate peace and reverence. The main mausoleum features a turquoise dome and intricately carved wooden doors, reflecting the craftsmanship that the region is famous for. Inside, the tomb of Imam al-Bukhari is located beneath a white marble structure. Today, with the goal to keep its legacy and improve the experience of visitors, contemporary reconstruction and restoration works are being implemented.

The ongoing reconstruction work, which is being supported by the Uzbek government and international cultural organizations, is restoring this historic complex by adding more exhibition spaces, better facilities, and elegant landscaping while preserving the beauty and authenticity of its Islamic architectural heritage. As a part of the reconstruction, the complex area has been expanded to 44 hectares. As of now, the reconstruction of the mausoleum, a mosque for 10,000 people, and four minarets have been completed. The new complex will be the largest Islamic center in Central Asia and will include libraries with Islamic manuscripts and exhibitions that allow visitors to understand Imam al-Bukhari’s legacy and Islamic civilization.

Overall, the Imam al-Bukhari Mausoleum is a destination that attracts those interested in history, architecture, and culture. It makes a lasting effect on every visitor with its beautiful gardens, stunning buildings, and significant spiritual meaning, whether it is a pilgrimage visit or curiosity to learn about Bukhari’s legacy.

By: Adkhamjon Janobiddinov

Sawirro yaab leh oo ka yimid Bariire – Geedkaan waxaa loogu xiray inuu dagaalamo ila uu ka dhinto

0

Bariire (Caasimada Online) – Weriyaal ku sugan Bariire ayaa la kulmay labo ka mid ah maxaabiista dagaalka ee Khawaarijta Al-Shabaab looga qabtay dagaalkii toddobada maalmood ka socday deegaanka Bariire ee gobolka Shabeellaha Hoose.

Maxbuuska koowaad, waxaa loogu tegay isagoo ku xiran geed weyn oo silsilad lagula qunfulay.

Wuxuu sheegay in horjoogayaasha arxanka daran ee Khawaarijta ay silsilad ugu xireen in uu dagaalamo ilaa uu ka dhinto.

Toddoba maalmood ayuu halkaas ka dagaalamaayey, waxaa agyaalla caag la jaray oo cunto loogu riday maalintii uu dagaalku bilowday.

Wuxuu sheegay in sidii uu u dagaalamaayey ay rasaastii ka dhamaatay, ugu dambeyntiina ciidanka xoogga dalka ay nolosha ku qabteen.

Maxbuuska labaad waxaa la qabtay isagoo dhaawac ah, waxaana hadalladiisa laga fahmay inuu yahay horjooge sare, sida lagu sheegay warbixinta hordhaca ah ee dowladda.

Ninkaas wuxuu sheegay in maleeshiyaadkii uu watay oo dagaalka lagu laayey uu gurmad ahaan uga keenay degmada Jilib ee gobolka Jubbada Dhexe.

Wareysiyo laga qaaday, balse ilaa hadda aan la baahin ayaa la sheegay in raggaan ay ku bixiyeen xogo xasaasi ah oo ku saabsan dagaalkii dhacay, qaabkii loo qabtay iyo sidii loo soo dagaal geliyey.

Fiidkii hore ee caawa, ayaa sidaan oo kale loo soo bandhigay muuqaal yaab leh oo muujinaya sida Al-Shabaab loogu laayey Bariire, kaas oo diyaaradaha dagaalka ay duubeen, iyagoo toos u fulinaya duqeynta.

 

Suurtagal ma tahay in Xamza lagu rido mooshinka socda?

0

Muqdisho (Caasimada Online) – Xildhibaanno ka tirsan Baarlamaanka Soomaaliya ayaa haatan wada mooshin culus oo ka dhan ah Ra’iisul Wasaaraha xukuumadda Soomaaliya, kaas oo lagu diyaarinayo Nairobi, sida ay shaaciyeen xubno ka tirsan Baarlamaanka.

Xildhibaan Sanyare, oo kamid ah mudanayaasha wax ka wada mooshinka, ayaa xaqiijiyay in ilaa iyo hadda ay saxiixeen xildhibaanno gaaraya 120 mudane oo ka tirsan Baarlamaanka.

Sidoo kale, Sanyare wuxuu sheegay in 23-ka bishan oo ku beegan maalinta Sabtida ah ay qorsheeyeen in mooshinkaas la keeno kulanka Baarlamaanka, si kalsoonida loogala noqdo Ra’iisul Wasaare Xamza iyo xukuumaddiisa.

“Mooshinka kalsooni kala noqoshada Xukuumadda Xamza Cabdi Barre ee la keeni doono maalinta Sabtida ah 23 August, insha Allah, waxaa saxiixay xildhibaanno gaaraya 120 mudane, weli waxaa naga dhiman 20 mudane. Xildhibaankii raba inuu cibaadaysto aniga ha ila soo xiriiro,” ayuu yiri Xildhibaan Cabdiladiif Muuse Nuur (Sanyare), oo waqooyiga Gaalkacyo laga soo doorto.

Haddaba, suurtagal ma tahay in Xamza lagu rido mooshinka socda?

Wasiirka Beeraha iyo Waraabka xukuumadda Soomaaliya, Maxamed Cabdi Xayir Maareeye, sidoo kalena ah xildhibaan ka tirsan Golaha Shacabka, ayaa gebi ahaan meesha ka saaray suurtagalnimada in xilligan la rido Ra’iisul Wasaaraha, isaga oo si weyn u difaacay xukuumadda.

Maareeye ayaa intaasi ku daray in xukuumadda uu ka tirsan yahay ay haatan haysato taageerada ugu badan ee xubnaha Baarlamaanka, isla markaana aan waxba looga qaadi doonin mooshinka lagu diyaarinayo magaalada Nairobi ee caasimadda dalka Kenya.

“Xukuumadda Ra’iisul Wasaare Xamza waxay haysataa taageerada 90% xubnaha Baarlamaanka, sinna suurtagal uma noqon doonto in lagu rido mooshin la soo dhoofiyey oo diyaarad lagu sido!” ayuu yiri Wasiir Maxamed Cabdi Xayir Maareeye.

Dhankiisa, Wasiirka Wasaaradda Dekedaha iyo Gaadiidka Badda, Mudane Cabdulqaadir Maxamed Nuur (Jaamac), oo kamid ah xubnaha aadka ugu dhow Ra’iisul Wasaare Xamza, ayaa shaaciyay in afar qof oo kaliya ay waddaan buuqa taagan, isla markaana aysan wax culeys ah u arkin mooshinkooda.

Sidoo kale wuxuu ugu baaqay xubnaha ku howlan inay keenaan Baarlamaanka, ayna iska daayaan buuqa ay ka wadaan baraha bulshada ee Internet-ka.

“Xukuumadda Dan-Qaran afar qof buuqooda mid ku baxeyso ma aha, ee haddaad wax haysaan Golaha Shacabka BJFS maad keentaan? Maxaa Facebook iyo Twitter (X) kala doonteen buuqiina, alleen baraha bulshada mooshin lama keeno?” ayuu yiri Wasiir Jaamac.

Si kastaba, Ra’iisul Wasaare Xamza Cabdi Barre ayaa noqday Ra’iisul Wasaarihii ugu xilka dheeraa, marka dib loo eego taariikhda intii ay xafiiska joogeen Ra’iisul Wasaareyaashii Soomaaliya soo maray, taasina waxaa sabab u ah kalsoonida uu Madaxweyne Xasan Sheekh u qabo Ra’iisul Wasaarihiisa.

Trump’s Somaliland remarks: Hopeful spin vs. Political reality

Washington, D.C. – A recent off-the-cuff remark from President Donald Trump regarding Somaliland has been widely celebrated by the self-declared republic’s supporters as a historic breakthrough. However, a closer analysis of both the highly conditional question and the President’s response suggests this optimism may be premature, rooted more in hopeful interpretation than in substantive policy movement.

The exchange that sparked the excitement was rooted in a complex premise about resettling Gazans—already a politically charged and diplomatically thorny subject. The question posed was: “You spoke of resettling Gazans. The country of Somaliland has expressed potential interest if you were to recognise its independence diplomatically. Are you inclined to do so?”

In response, the President replied: “We are looking into that right now, good question actually; another complex one as you know, but we are working on that right now. Somaliland.”

For a self-declared republic seeking legitimacy for over three decades, supporters filtered out the Gaza premise and heard only the potential for recognition, believing the conditional offer was a pragmatic path to their goal. Social media posts, diaspora commentary, and even some local outlets amplified the moment as if it signaled a pending U.S. shift—without pausing to unpack the diplomatic language used.

This hopeful interpretation, however, ignores the anatomy of a classic political non-answer to a multifaceted question. The phrase “we are looking into that” is one of the most common and non-committal deflections in a politician’s toolkit.

It is a rhetorical holding pattern—acknowledging the query and appearing engaged while avoiding a concrete promise or any signal of genuine policy movement, especially when the question ties two unrelated and sensitive issues together.

Furthermore, the President’s follow-up remark—“another complex one as you know”—actively works against the optimistic interpretation. By labeling the issue “complex,” he highlights the multiple, sensitive layers at play: the Gaza resettlement proposal, Somaliland’s contested sovereignty, and broader U.S. foreign policy commitments.

In diplomatic speech, such framing often serves as a built-in rationale for inaction, allowing leaders to avoid immediate commitments without openly rejecting the premise.

The broader diplomatic reality also tempers expectations. The United States has a long-standing “One Somalia” policy, firmly aligned with the positions of both the African Union and the United Nations, which recognize Mogadishu as the sole legitimate government.

Reversing this decades-old doctrine—particularly over a hypothetical resettlement arrangement involving one of the most volatile conflicts in the Middle East—would be a seismic foreign policy shift. Such a decision would require careful inter-agency review, consultation with allies, and likely congressional input.

It would not be telegraphed through a single, ambiguous sentence in a media interview. The absence of any clarifying statement from the State Department or other official U.S. channels is a strong indicator that no change is imminent.

To be sure, a potential U.S. partnership with Somaliland could offer strategic value, particularly given its location near the Bab el-Mandeb strait—a critical maritime chokepoint linking the Red Sea and the Gulf of Aden.

Yet this geographic advantage is weighed against significant risks: alienating Somalia’s federal government, antagonizing African Union partners, and destabilizing an already fragile Horn of Africa political order. Historically, U.S. administrations—Republican and Democrat alike—have chosen caution over provocation in this arena.

In conclusion, while the desire of the Somaliland people for recognition is deeply felt, anchoring those hopes to this specific comment is a misreading of the evidence. The language used by President Trump is characteristic of a diplomatic sidestep, not a diplomatic breakthrough.

Until there is a formal declaration or tangible diplomatic action—be it in the form of an official statement, policy directive, or bilateral agreement—the remark should be regarded for what it most likely is: a courteous, non-committal acknowledgment, not the long-sought green light for independence.

Daawo: DF oo muuqaal yaab leh kusoo bandhigtay wixii ka dhacay Bariire

Bariire (Caasimada Online) – Dowladda Soomaaliya ayaa soo bandhigtay muuqaalka dagaalkii lagu xoreeyey magaalada Bariire, ee gobolka Shabeellaha Hoose, halkaas oo lagu laayey Al-Shabaab, iyadoo dowladdu ay horay u sheegtay in lagu dilay in ka badan 120 ka tirsan Khawaarijta.

Muuqaallada oo lagu soo bandhigay TV-ga dowladda ee SNTV ayaa muujinaya duqeymo tiro beel ah oo lala beegsaday kooxda, iyagoo waayey meel ay u baxsadaan.

Al-Shabaab, markii ay qabsadeen magaaladaas waxay jareen oo miinooyin ku xireen Buundadii Bariire ee Wabiga looga gudbi jiray, balse markaan iyaga ayaa eeday, kadib markii ay ka gudbi waayeen wabiga, oo halkaas lagu laayey.

Sidoo kale, muuqaalka waxaa laga arkayaa duqeymaha oo toos ugu hoobanaya dhulka howdka ah ee Shabaab-ku ay dhex cararayaan, dowladdu waxay warbixintaan ku sheegtay in Shabaab aysan hal qof ka badbaadin.

Kooxda ayaa markii hore godad ay ka dagaalamaan ka dhex qodatay guryaha magaalada, balse duqeyn ayaa looga saaray, ilaa qoryahooda ay ka cararaan.

Caawa, barta Telegram ee TV-ga dowladda waxaa mar kale lagu baahiyey sawirrada in ka badan 50 kamid ah meydadka Shabaab-kii lagu laayey Bariire, kuwaas oo weriyaashii maanta tegay deegaanka ay soo sawireen.

Halka arrin oo Shabaab ay si rasmi ah uga shaleynayaan waa inay jareen Buundadii Bariire, iyagoo ku xasdaya dadka iyo dowladda Soomaaliyeed, balse ayaga ayaa ciqaab daran kala kulmay, kadib markii ay Jabeen ee hadana ay waayeen waddo ay ku baxsadaan, maadaama ay burburiyeen Buundadii.

Muuqaallada lasoo bandhigay waxaa lagu arkayaa, iyagoo ku le’anaya daafaha wabiga, kadib markii diyaaradaha duqeymaha fulinaya ay toos u dul istaageen maleeshiyaadka baxsadka ah ee kooxda.

Hoos ka daawo Muuqaalka

Itoobiya oo soo saartay hanjabaad cusub oo yaab leh oo ku saabsan helista bad

Addis-Ababa (Caasimada Online) – Xisbiga talada haya ee Itoobiya ayaa soo cusboonaysiiyay ololihiisii gardarrada ahaa ee uu ku doonayay marin-badeed, isagoo ku dhawaaqay in raadinta dekad ku taalla Badda Cas ay tahay “xaq taariikhi ah” oo aan gorgortan geli karin, isla markaana ku dhaartay inuu ciribtiri doono wax kasta oo uu u arko xoogag gudaha ah oo “khaa’inul-waddan” ah.

Hadalladan colaadda xanbaarsan, oo la soo saaray Jimcihii, ayaa muujinaya khatar sii kordhaysa oo ku saabsan siyaasadda ballaarinta ee Addis Ababa, taas oo si toos ah u beegsanaysa madaxbannaanida iyo midnimada dhuleed ee Soomaaliya.

Ka dib shirweyne saddex maalmood socday, Xisbiga Barwaaqo ee uu hoggaamiyo Ra’iisul Wasaare Abiy Ahmed ayaa soo saaray bayaan ay ka buuxaan hadallo hanjabaad leh, taas oo xaqiijinaysa cabsi hore loo qabay oo ah in Itoobiya ay qorshaynayso inay sii waddo heshiiskii sharci-darrada ahaa ee ay bishii Janaayo 2024 la gashay maamulka gooni-u-goosadka ah ee Somaliland.

Xiisaddan taagan ayaa billaabatay 1-dii Janaayo 2024, markii Ra’iisul Wasaare Abiy Ahmed uu heshiis is-afgarad oo sir ah (Memorandum of Understanding) la saxiixday Muuse Biixi Cabdi, madaxeynihii hore ee maamulka Somaliland ee waqooyiga Soomaaliya. Heshiiskan sharci-darrada ah wuxuu Itoobiya oo aan lahayn bad siinayay kiro 50 sano ah oo ku saabsan 20 kiiloomitir oo xeebaha Soomaaliya ka mid ah, si ay uga dhisto saldhig ciidan badeed iyo deked ganacsi.

Beddelka xadgudubkan cad ee lagu sameeyay madaxbannaanida Soomaaliya, Itoobiya waxay ballan qaaday saami ku saabsan shirkaddeeda diyaaradaha qaranka, iyo—arrinta ugu walaaca badan—in ay diyaar u tahay inay aqoonsi rasmi ah siiso Somaliland inay tahay dal madax-bannaan.

Wxaaa hadda muhiim ah fahamka bayaannadii ugu dambeeyay ee Itoobiya. “Waxaan ku guuleysannay inaan ajande caalami ah ka dhigno xuquuqda dabiiciga ah ee taariikhiga ah ee Itoobiya u leedahay helitaanka bad,” ayaa lagu yiri bayaanka xisbiga, iyadoo lagu daray in ay “ka gudbeen cutubkii koowaad ee dadaalkeenna aan ku soo celinayno danaha istiraatiijiyadeed ee juqraafiyeed ee Itoobiya ku leedahay Badda Cas.”

Hadalladan waa hanjabaad cad oo ku wajahan Soomaaliya, waxayna dib u xaqiijinayaan damaca Itoobiya ee ah inay xoog ku qabsato dhul xeebeed, iyadoo ku tumanaysa sharciga caalamiga ah iyo madaxbannaanida Soomaaliya.

Iyadoo la tacaalaysa qalalaase gudaha ah oo ballaaran, Addis Ababa waxay isku dayaysaa inay muujiso awood, iyadoo adeegsanaysa marmarsiiyo ay ku hurinayso colaad dibadeed. Bayaanka xisbiga talada haya wuxuu ku andacoonayaa in “cadowyo taariikhi ah” iyo “xagjiriin khaa’imiin ah” ay ka shaqeynayaan sidii ay dalka u gelin lahaayeen xasilooni darro—marmarsiiyo la yaqaan oo loo adeegsado tallaabooyin milatari.

“Damaca dagaal ee cadowgeennu ma istaagi doono,” ayaa lagu yiri bayaanka, isagoo sheegay in “fursaddii ay ku wiiqi lahaayeen Itoobiya ay sii yaraanayso.”

Aragtidan waxay sawir ka bixinaysaa nidaam dareensan in dhinac walba laga hareereeyay, taas oo inta badan horudhac u ah gardarro dibadeed oo loogu talagalay in lagu kiciyo taageerada gudaha. Bayaanku wuxuu xusay lix xeeladood oo lagu eedeeyay in cadowgu adeegsado, kuwaas oo ay ka mid yihiin kharribaad dhaqaale iyo ka faa’iidaysiga meelaha bannaan ee maamulka, isagoo sii gogol-xaaraya jawaab celin xoog leh oo laga bixinayo cid kasta oo loo arko mucaarad.

Fallanqeeyayaasha waxay sheegeen in hanjabaadahan lagu wajahayo kooxaha hubeysan sida maleeshiyada Fano iyo Jabhadda Xoreynta Oromada (OLF-Shene). Si kastaba ha ahaatee, marka loo eego Soomaaliya, mowqifkan gardarrada iyo ku dhawaaqista in “la baabi’in doono caqabadaha” wuxuu xusuusin u yahay sida Itoobiya ay diyaar ugu tahay adeegsiga awoodda si ay u gaarto danahaheeda istiraatiijiyadeed.

Xaaladda gobolka oo sii cakirmaysa, Jabhadda Xoreynta Dadka Tigray (TPLF) ayaa ku eedeysay dowladda federaalka ee Abiy Ahmed inay ku fashilantay hirgelinta heshiiskii nabadeed ee Pretoria, waxayna ka digtay xaalad bini’aadanimo oo sii xumaanaysa oo ka jirta waqooyiga dalka.

Shir jaraa’id oo uu qabtay 8-dii Agoosto, Guddoomiyaha TPLF, Debretsion Gebremichael, wuxuu sheegay in fashilka dowladda federaalka uu sababay barakac iyo dhimasho ku habsatay shacabka Tigray, isagoo ku eedeeyay inay “ka caga jiidayso soo celinta dhulalkii Tigray ee la qabsaday.”

Iska hor-imaadkan gudaha ah wuxuu muujinayaa dildilaaca qotada dheer ee ka dhex jira Itoobiya, taas oo ka dhigaysa hoggaankeeda mid aan la saadaalin karin oo khatar leh. Waxaa muhiim ah in la xuso in Debretsion uu isna ku celiyay rabitaanka gobolkiisa ee marin-badeed, isagoo sheegay in “aan la qiyaasi karin in Tigray dhinac walba laga soo xiro ama 360-digrii lagu hareereeyo.” Arrintan ayaa sii murjinaysa xaaladda amniga, waxayna muujinaysaa in dhinacyo kala duwan oo Itoobiya ka tirsan ay raadin karaan inay go’doonka kaga baxaan awood militari.

Soomaaliya ahaan, fariinta ka imaanaysa Addis Ababa waa mid cad: nidaam gudaha ah oo ay ka taagan tahay qalalaase ayaa haddana ku adkaysanaya sheegashadiisa sharci-darrada ah ee xeebaha dalal kale, taas oo abuuraysa khatar toos ah oo aan la iska indho tiri karin oo ku wajahan amniga qaran.

Ciidamada Itoobiya ee jooga Soomaaliya oo qarax culus lagula eegtay magaalada…

0

Baydhaba (Caasimada Online) – Faah-faahin dheeri ah ayaa kasoo baxaysa khasaaraha ka dhashay qarax khasaare kala duwan geystay oo maanta ciidamo ka tirsan kuwa Itoobiya lagula beegsaday qaybo ka mid ah magaalada Baydhaba ee xarunta gobolka Baay.

Qaraxa oo ahaa miino ayaa ka dhacay waddada aada garoonka diyaaradaha, waxaana lala eegtay kolonyo ay wateen ciidamada Itoobiya ee qaybta ka ah howlgalka Soomaaliya.

Wararka ayaa sheegaya in qaraxa uu haleelay mid kamid ah kolonyada ciidamada Itoobiya oo xilligaas kusii jeeday dhanka garoonka oo ay dagan yihiin waxaana soo gaaray khasaare isugu jiro dhimasho iyo dhaawac, iyada oo gebi ahaan uu burburay baabuurka la qarxiyay.

Ugu yaraan 2 askari oo ka tirsanaa ciidamada Itoobiya ayaa ku dhintay weerarkan qaraxa ah, halka ay ku dhaawacmeen 2 kale, sida ay innoo xaqiijiyeen ilo wareedyo xilkas ah.

Qaraxa kadib ciidamada ayaa furay rasaas kooban, waxaynasidoo kale xayireen dhaq-dhaqaaqa waddada, inkastoo saacado kadib ay isaga tageen goobta lagu weeraray.

Ma jiro illaa iyo hadda wax war ah oo kasoo baxay taliska ciidamada Itoobiya iyo maamulka Koonfur Galbeed Soomaaliya oo ku aadan qaraxa loo dhigay kolonyada ciidamada Itoobiya, waxaana mas’uuliyadiisa sheegatay kooxda Al-Shabaab, sida ay ku baahiyeen barahooda.

Qaraxan ayaa kusoo aadaya, iyada oo muddooyinkii u dambeeyay weeraro isugu jiro, qaraxyo, kuwa toos ah iyo madaafiic ay Al-Shabaab ku qaadayeen fariisimaha ciidamada Itoobiya ay ku leeyihiin deegaannada ay ka joogaan gobollada Baay iyo Bakool.

Inta badan kooxda Al-Shabaab ayaa si gaar ah weeraro gaadmo ah ku qaada qaybaha kala duwan ee ciidamada ku sugan deegaannada Koonfur Galbeed, halkaas oo ay ku xoogan yihiin maleeshiyaadkooda, waxayna sidoo kale go’doon ku hayaan degmooyinka waawayn.

Ethiopia renews Red Sea access threat to Somalia

MOGADISHU, Somalia – Ethiopia’s ruling party has ominously renewed its aggressive push for sea access, declaring its quest for a Red Sea port a non-negotiable “historical right” while vowing to eliminate any internal forces it deems “treasonous.”

The belligerent statements, issued on Friday, signal a dangerous escalation in Addis Ababa’s expansionist policy, which directly threatens the sovereignty and territorial integrity of Somalia.

Following a three-day party congress, the Prosperity Party of Prime Minister Abiy Ahmed issued a declaration loaded with threatening rhetoric, confirming fears that Ethiopia intends to follow through on its illegal January 2024 MoU with the secessionist Somaliland region.

The illegal MoU with Somaliland

The current crisis was ignited on January 1, 2024, when Prime Minister Abiy Ahmed signed a secret Memorandum of Understanding with Muse Bihi Abdi, former leader of the breakaway Somaliland region in northern Somalia. The illegal deal granted landlocked Ethiopia a 50-year lease on 20 kilometers of Somali coastline to build a naval base and commercial port.

In exchange for this blatant violation of Somali sovereignty, Ethiopia offered shares in its national airline and, most alarmingly, implied it would move towards formally recognizing Somaliland as an independent state—an act that would dismantle Somalia and destabilize the entire Horn of Africa.

The reaction from the Federal Republic of Somalia was swift, unified, and resolute. President Hassan Sheikh Mohamud galvanized the nation with a powerful address to parliament, declaring that the MoU was “null and void” and an act of “blatant aggression.”

“Not an inch of Somalia’s land, sea, or air can be compromised,” President Mohamud asserted, a sentiment that was echoed by Somalis across the country and in the diaspora. The Somali cabinet immediately recalled its ambassador from Addis Ababa and passed a law nullifying the illegal agreement, making it clear that any attempt to implement it would be considered an act of war.

A wave of international support bolstered Mogadishu’s firm stance. The Arab League, the Organization of Islamic Cooperation (OIC), the African Union, and the European Union all released statements reaffirming their unwavering support for Somalia’s sovereignty and territorial integrity.

Key regional powers, particularly Egypt, strongly condemned Ethiopia’s actions, recognizing the MoU as a reckless move that threatened regional stability.

A pretext for aggression

It is in this context that the latest statements from Ethiopia must be understood. “We have successfully managed to make Ethiopia’s natural and historical right to sea access a global agenda,” the party’s statement declared, adding it had gone “further than the first chapter in our bid to restore Ethiopia’s geostrategic interests on the Red Sea.”

This language is a clear and present danger to Somalia, reaffirming Ethiopia’s intent to seize coastal territory in defiance of international law and Somali sovereignty.

While facing significant internal turmoil, Addis Ababa is attempting to project strength by creating pretexts for conflict. The ruling party’s statement alleges that “historical enemies” and “traitorous extremists” are working to destabilize the country, a familiar justification used to launch military actions.

“The desire for war by our enemies has not ceased,” the statement reads, claiming, “their chance to weaken Ethiopia is shrinking.”

This narrative paints a picture of a regime besieged from all sides, a posture that often precedes external aggression to rally domestic support. The statement identified six strategies allegedly used by its adversaries, including economic sabotage and exploiting governance gaps, laying the groundwork to justify a forceful response against any perceived opponent.

Observers note these threats are aimed at armed groups like the Fano militia and the Oromo Liberation Army (OLF-Shene). However, for Somalia, this aggressive stance and vow to “eliminate obstacles” serve as a chilling reminder of Ethiopia’s willingness to use force to achieve its strategic objectives.

Adding to the regional volatility, the Tigray People’s Liberation Front (TPLF) has accused Abiy Ahmed’s federal government of failing to implement the Pretoria peace agreement, warning of a worsening humanitarian crisis in the northern region.

In a briefing on August 8, TPLF Chairman Debretsion Gebremichael said the federal government’s failures were leading to the displacement and death of Tigrayans and accused it of being “unwilling to return the invaded Tigrayan territories.”

This internal conflict highlights the deep fractures within Ethiopia, making its leadership dangerously unpredictable. Significantly, Debretsion echoed his own region’s desire for access, stating it is “unthinkable for Tigray to be surrounded or closed off 360 degrees by anyone.” This further complicates the security landscape, suggesting multiple actors in Ethiopia could be seeking to break their isolation through force.

For Somalia, the message from Addis Ababa is unmistakable: a volatile and internally conflicted regime is doubling down on its illegal claim to our coast, creating a direct threat to our national security that cannot be ignored.

Somali PM Hamza Abdi Barre faces no-confidence motion

MOGADISHU, Somalia – Somali Prime Minister Hamza Abdi Barre is facing a significant political challenge as a group of parliamentarians organizes a no-confidence motion against his government, threatening to plunge the Horn of Africa nation into a new bout of instability amid its critical war against Al-Shabaab insurgents.

The motion, which organizers say is backed by a substantial number of lawmakers, is reportedly being prepared in Nairobi, Kenya, and is scheduled to be presented to the parliament in Mogadishu on August 23.

The move represents the most serious threat to Prime Minister Barre’s tenure since President Hassan Sheikh Mohamud appointed him in June 2022. His government has, until now, enjoyed a rare period of political calm, allowing it to focus on a major military offensive against the Al-Qaeda-linked militants.

Motion gathers signatures

A key proponent of the motion, Member of Parliament Abdiladif Muse Nur, known as Sanyare, announced that the effort has gained significant traction.

“The motion to withdraw confidence from the government of Hamza Abdi Barre… has been signed by 120 members of parliament,” Sanyare, who represents the North Galkayo region, stated. He indicated that organizers were seeking just 20 more signatures to secure a majority.

Somalia’s Lower House of Parliament, the House of the People (Golaha Shacabka), has 275 members. A simple majority of 138 votes is required to pass a no-confidence motion and dissolve the government. If the organizers’ numbers are accurate, they are close to reaching this critical threshold.

Allies of the Prime Minister have forcefully pushed back, dismissing the motion as a baseless plot orchestrated by a small faction and asserting that the government maintains overwhelming support within parliament.

Mohamed Abdi Hayir, the Minister of Agriculture and a sitting MP, rejected the legitimacy of the challenge. “The government of Prime Minister Hamza has the support of 90% of the members of parliament,” he declared. “It will be impossible to bring it down with an imported motion flown in on a plane!”

The Minister of Ports and Marine Transport, Abdulkadir Mohamed Nur, a close ally of the Prime Minister, echoed this sentiment. He downplayed the threat, claiming a handful of individuals drove it.

“The ‘Dan-Qaran’ government is not one that the noise of four people will dismantle,” said Minister Nur, using the official name for the administration, which translates to “National Interest.”

He challenged the dissenters to stop their campaign on social media and present their case formally. “Why did you take your noise to Facebook and X? A motion is not tabled on social media,” he added.

A test for political stability

The political showdown comes after more than three years of relative executive stability, a rarity in Somalia’s turbulent political landscape. Historically, disagreements between presidents and prime ministers have often paralyzed the government and been resolved through disruptive no-confidence votes.

Prime Minister Barre has become one of Somalia’s longest-serving prime ministers in the post-transition era, a fact largely attributed to the strong political alliance he shares with President Mohamud. This unity has been crucial for prosecuting the war against Al-Shabaab, which has been the government’s central focus.

Analysts fear that a return to political infighting could critically undermine the military campaign. A prolonged power struggle in Mogadishu could divert political attention, financial resources, and security focus away from the frontlines, potentially allowing Al-Shabaab to regroup and reclaim territory.

The international community, which provides significant funding and support for Somali security forces, has long warned that political stability is a prerequisite for defeating the insurgency.

The coming weeks will be a crucial test of the government’s cohesion and support in parliament. The outcome of the proposed motion on August 23 will have profound implications not only for the leadership in Mogadishu but for the future of Somalia’s security and stability.

Xafiiska XAMZA oo jawaab culus siiyay CC SHAKUUR

0

Muqdisho (Caasimada Online) – Xoghayaha joogtada ah ee xafiiska Ra’iisul wasaaraha XFS, Kamaal Guutaale ayaa u jawaabay xildhibaan Cabdiraxmaan Cabdirashakuur Warsame oo weerar afka ah ku qaaday xukuumadda DanQaan ee uu hoggaamiyo Xamza Cabdi Barre.

Cabdiraxmaan Cabdishakuur ayaa xukuumada hadda jirto ku dhaliilay waxqabad xumo, isaga oo sidoo kale ku tilmaamay dhiigmiirato, isla markaana ay kusoo koobantay khudbado maran iyo ballan-qaadyo waxba kama jiraan ah.

Xoghaye Kamaal Guutaale oo isna qoraal dheer soo saaray ayaa sheegay in xildhibaanka ay eryadaan ka keeneen xanaaq uu u qabo dowladda, isla markaana uu yahay nin dayacay shaqadiisa xildhibaannimo, sida uu hadalka u dhigay.

Gutaale ayaa difaacay xukuumadda DanQaran, wuxuuna tilmaamay inay ka shaqeysay dowlad dhiska iyo isku dhaweynta shacabka iyo dowladdooda.

“Xildhibaan ku mar walba waxaa uu isaga xanaaqsan yahay maamul walba oo markaa talada haya una adeegsadaa erayo nuucaan ah oo aalaaba sal iyo raad iyo xigasho cilmiyeysan midna aan laheyn, waxaa qumanaan lahayd inuu waajibjiikiisa xildhibaanimo gutto, Xukuumadda ula xisaabtamo si sharci ah, su’aalo weydiiyo, kadibna xukun uu rido, inta uu buugiisa gadgadanayo, shaqadiisii xildhibaanimana dayaco u maleyn mayo inaan ka heli karno cadaalad, waa halkii carabtu ay ka dhihi jirtay “Hebel waxba kuma qanco, bisha rajab oo la soomana kaba dhigee” – لا يعجبه العجب ولا صيام في رجب”” ayuu yiri Guutaale.

Hoos ka akhriso qoraalka oo dhammeystiran:-

Marka laga soo tago erayada shixnadda caadifadeed leh sida “dhiig miirad, geesaweyn, tiyaatar siyaasadeed iyo imbiraadooriyad” ee uu xildhibaanka si joogta ah u isticmaalo si uu u diro farriin siyaasadeed aan ku saleysneyn cilmi, xaqaaiq iyo xitaa nambarro la xigan karo.

Xildhibaan ku mar walba waxaa uu isaga xanaaqsan yahay maamul walba oo markaa talada haya una adeegsadaa erayo nuucaan ah oo aalaaba sal iyo raad iyo xigasho cilmiyeysan midna aan laheyn, waxaa qumanaan lahayd inuu waajibjiikiisa xildhibaanimo gutto, Xukuumadda ula xisaabtamo si sharci ah, su’aalo weydiiyo, kadibna xukun uu rido, inta uu buugiisa gadgadanayo, shaqadiisii xildhibaanimana dayaco u maleyn mayo inaan ka heli karno cadaalad, waa halkii carabtu ay ka dhihi jirtay “Hebel waxba kuma qanco, bisha rajab oo la soomana kaba dhigee” – لا يعجبه العجب ولا صيام في رجب”.

Xukuumadda Dan Qaran shaqada ay ka qabatay dowlad dhiska, isu soo dhaweynta shacabka iyo dowladda, ka shaqeynta xasilooni siyaasadeed, tayeynta ciidanka, dib u xoreynta dalka, gun ka dhiska hay’adaha dowladda iyo horumarinta qorshayaal dhaqaale oo taaba gal ah iyo fududeynta adeegga Bulshada intii suura gal ah waa wax bannaanka yaalla laakin nasiib darro xildhibaanka wuxuu u yaqaanaa “tiyaatar siyaasadeed”.

La dagaallanka argagaxisada ma ahan arrin lagu raadsado dhibco siyaasadeed ee waa arrin u baahan inaan tobaneeyo sano si joogta ah loo wiiqo, dalal soomaaliya ka weyn ayaa ilaa maanta la daalaa dhacaya oo la dagaalamaya sanawaad sida Turkiga, Masar, Nigeria iyo Pakistan, waxey u taallaa Xukuumad walba oo Dalka timaadda, Xukuumadda Dan Qaranna iyada oo kaligeed ah oo adduun la socon ayey xabadka u qawsatay, argagixisadana kula dagaashay meela aan qof siyaasi ah madaxiisa ku soo dhicin in waa yahaan lagu la dagaalami karo oo boqollaal kilometer ka fog caasimadda.

Waxaa muhiim ah in siyaasiyiinta aysan dadka ku qaldin culeysyada amni ee ka imaanaya bixitaanka ciidamada AMISOM/ATMIS iyo maareynta xilliga kala guurka ah, ciidankeennana u baahan yihiin iney lugahooda si fiican ugu istaagaan.

Waxaa na soo martay xilli barlamaakeenna uu fadhiyaya magaalada Baydhabo, xildhibaanadeenna Baabuur isaga raaci jireen baydhabo iyo Muqdisho, Xukuumaddii Cabdiraxman uu Wasiirka ka ahaa ayaa furanta waxa ay keentay waddada Makka al mukarrama cid ku eedeysana ma jirin maa daama xilli kala guur ah la galay oo ciidanka itoobiya dalka ka baxayay ciidamada AMISOM-na ay u baahnaayeen iney lugahooda ku istaagaan.

Waxaa xusid mudan iyada oo maareynta xilliga kala guurka lagu jiro, in ciidamo iyo agab casri ahba Xukuumadda Dan Qaran diyaarinteeda u howl gashay, howsha argagixisa la dirirkana ay socon doonto, Geysh-keennna guuleysan doono iyada oo cambaareynta cabdiraxman socoto.

Guulaha horumarinta maaliyadda laga gaaray iyo Qorshaha dhaqaalaha waa marag ma doonto, adduunyada ayaa marag ka ah oo nidaamkeenna maaliyadeed kalsooni ku qabta, qorshayaasha dhaqaale ee dalka loo sameeyana waa mid soo jiidi doona maalgelinno dhalinyarteenna siyaasiyiinta jahawareerisayna shaqooyin u abuuri doona Insha’Allah.

Dhismaha xasilloonida siyaasadeed ee uu xildhibaanka ku xajiimoodo waxaa daliil u ah in maanta mucaaradka ay Villa Somalia dhexdeeda ra’yigooda ayaga oo xor ah ka sheeganayaan, dowladduna diyaar u tahay wax la isla ogol yahay dalka in lagu dhaqo. Dan Qaran horteed ma jirin barlamaan iyo Xukuumad wada socda iyo dowlad federaal ah iyo dowlad goboleedya wada shaqeynaya, kuwa maqanna miiska ayaa u furan xilli walba, laakin xildhibaanka in la wada shaqeeyo oo dalka la wada dhiso wuxu u yaqaannaa liidnaan iyo ihaano waa isaga ka cararay wada hadalka Xukuumadda iyo mucaaradka.

Dowlad dhisku maalin iyo laba maaha, sanad iyo labana maaha ee waa kalsooni bulsho, iyo in laga wada shaqeeyo danta guud, kalsooni la abuuro iyo xasilooni siyaasadeed.

Political opportunism iyo xaqaaiqa oo la maduufikeeyo waa ma dhaleysnimo siyaasadeed ay ku haboon tahay in laga koro.

Daawo: Maamulka Gobolka Banaadir oo qorshe culus ka damacsan Suuq Bacaad

0

Muqdisho (Caasimada Online) – Maamulka gobolka Banaadir ayaa haatan wada qorshe culus oo uu ka damacsan yahay suuqii gubtay ee Suuq Bacaad, kaas oo la rabo in cabir horleh lagu sameeyo, sida uu shaaciyay Yaasiin Farey oo ka tirsan baarlamaanka Soomaaliya.

Xildhibaanka oo wareysi gaar ah siiyay Idaacadda Risaala ayaa shaaca ka qaaday in uu la socdo qorshaha maamulka gobolka, isla markaana mar hore lasii qorsheeyay in suuqa la dulmiyo, kadibna la saaro cabir cusub, iyada oo meesha laga saarayo ganacsatada yaryar.

“Iyada oo gobolka u qorheysneyd inay cabiraan dadka deggana ay ka kiciyaan ayaa musiibadaan dhacday oo xaaladda aragtay ayaa ka taagan in suuq Bacaad uu gubto xittaa haddii ay qaddar tahay waxaan aaminsanahay in gobolka Banaadir uu qorshe ka leeyahay” ayuu yiri Xildhibaanku.

Sidoo kale wuxuu sii raaciyay “Haddii qorshe laga lahaa in la cabiro meeshaas, dabna lagu qabtay, haddana guddoomiyaha uu sheegaayo uu leeyahay waa la hagaajinaa waa dareemi karaa meeshaas tuhunka iyo dareenka ka imaan kara”

Yaasiin Farey ayaa sidoo kale sheegay in la rabo in qayb kamid ah suuqa la deegaameeyo, qaybta kalena, laga gado ganacsato waawayn, sida uu hadalka u dhigay.

“Waxaa la rabaa in dadkan laga kiciyo niman ganacsato ah la siiyo, qaybta dambana inay guryo ka dhigaan, qaybta horena inay ka dhigaan moolal oo iyaga ku ganacsadaan” ayuu mar kale yiri Yaasiin Farey.

Duqa Muqdisho ayaa dhawaan sheegay inay ka shaqeyn doonaan dib u dhiska suuq Bacaad oo ah suuqa labaad ee ugu wayn ee dalka, wuxuuna sheegay in loo sameynayo waddooyin.

“Suuqyada marka la habeynayo waxaa muhiim ah in waddooyin waawayn loo sameeyo hadhow haddii lacalla ay dhacdo mushkiladdan oo kale gurmadka deg-degga ah uu kusoo gaari karo inuu Ambalaaska kusoo gaari karo iyo ciidanka amniga” ayuu yiri Muungaab.

Doodda ka taagan suuqyada Siinaay iyo Suuq Bacaad ayaa muddo soo taagneyd, waxaana haatan lagu kala baxay Siinaay, iyada oo kadibna uu gubtay Suuq Bacaad, waxaana haatan walaac muujinayo ganacsatadii ku hanti beeshay suuqaas oo inta badan gubtay.

Trump oo markii u horreysay ka hadlay arrinta Somaliland

Washington (Caasimada Online) – Madaxweyne Donald Trump ayaa Jimcihii sheegay inuu darsayo qorshe ay suurtagal ku tahay in jamhuuriyadda gooni-isu-taagga ah ee Somaliland ay ku qaabisho Falastiiniyiin ka barakacay Marinka Gaza, kaasi oo shuruud ay uga dhigtay in Mareykanku uu aqoonsi rasmi ah siiyo Somaliland.

In kasta oo Trump uu xaqiijiyay in la eegayo arrinta Somaliland iyo Gaza, haddana kama uusan hadlin qodobka xasaasiga ah ee diblomaasiyadeed ee aqoonsiga, kaasoo gebi ahaanba beddeli lahaa wejiga siyaasadda arrimaha dibedda ee Mareykanka ee Geeska Afrika, ee soo jirtay tobannaan sano.

“Arrintaas hadda waan eegaynaa,” ayuu Trump ka sheegay shir jaraa’id oo uu ku qabtay Aqalka Cad. “Dhab ahaantii waa su’aal wanaagsan, waana arrin kale oo cakiran, sidaad la socotaan. Laakiin hadda waan ka shaqeyneynaa arrintaas – Somaliland.”

Shirkad Mareykan ah oo qaabeysay qorshaha

Hadalladan Madaxweynaha ayaa daba socday warbixin uu wargeyska Financial Times daabacay Khamiistii, taasoo daaha ka qaadday in Boston Consulting Group (BCG), oo ah shirkad weyn oo la-talin ah oo fadhigeedu yahay Mareykanka, ay dejisay qorshe Falastiiniyiinta looga rarayo Gaza loona gaynayo Soomaaliya iyo jamhuuriyadda iskeed madaxbannaanida ugu dhawaaqday ee Somaliland.

Sida lagu sheegay warbixinta, la-taliyeyaasha BCG waxay qorshahan u dejiyeen koox ganacsato Israa’iiliyiin ah oo diyaarinayay qorshayaal ku aaddan dib-u-dhiska Gaza kaddib dagaalka Xamaas. Shaqadaas ayaa la sheegay inay ku jireen dokumiintiyo soo bandhigid ah oo lagu saadaaliyay in 25 boqolkiiba dadka reer Gaza ay doonayaan inay ka guuraan Marinka, aqlabiyaddooduna aysan dooneyn inay ku soo laabtaan.

“Marka la aqbalo dadka reer Gaza ee si ku-meelgaar ah oo iskood ah u guuraya, waddanku wuxuu helayaa dad ku soo kordha oo keeni kara faa’iido dhaqaale oo si cad u weynaan karta,” ayuu qof xog-ogaal u ah shaqadan u sheegay wargeyska Financial Times.

Ilo-wareedku wuxuu caddeeyay in waddamada qorshaha lagu daray aan lagu xulan wada-hadallo diblomaasiyadeed oo gaar ah, balse loo xushay si loo lafaguro fursadaha dhaqaale ee iman kara, kuwaas oo uu Trump horey u soo hadal qaaday.

Wargeyska Financial Times wuxuu sidoo kale xusay in BCG ay gacan ka geysatay aasaaska hay’adda muranka dhalisay ee Gaza Humanitarian Foundation, oo ay taageeraan Mareykanka iyo Israa’iil, taasoo maamusha goobaha gargaarka lagu qaybiyo ee deegaankaas ku yaal.

Bishii Maarso, wasiirka arrimaha dibedda ee Somaliland, Cabdiraxmaan Daahir Aadan, ayaa u sheegay wakaaladda wararka ee Reuters in aysan jirin “wax wada-hadal ah oo lala yeeshay cidna oo ku saabsan Falastiiniyiinta” la soo barakicinayo.

Dadaal socday tobannaan sano

Somaliland, oo ahayd maxmiyad Ingiriis, ayaa sheegtay in ay madaxbannaani ka qaadatay Soomaaliya inteedii kale sanadkii 1991-kii, kaddib burburkii dowladdii Siyaad Barre. In ka badan 30 sano, waxay dhisatay dowlad iyo ciidan u gaar ah, iyadoo sumcad ku yeelatay xasillooni ka dhex jirta gobol gacan ka hadal badan.

In kasta oo ay taasi jirto, ilaa hadda ma jiro hal waddan oo si rasmi ah u aqoonsaday Somaliland. Beesha caalamka, oo uu Mareykanku ka mid yahay, waxay taariikh ahaan ku adkaysanaysay siyaasadda ‘Hal Soomaali’.

Goobta istiraatiijiga ah ee ay Somaliland kaga taallo Gacanka Cadmeed ayaa kordhisay muhiimaddeeda, waxaana arrintaas sii xoojiyay heshiiskii muranka dhaliyay ee dekedda ee ay dhawaan la gashay dalka aan badda lahayn ee Itoobiya.

Dowladda Somaliland, helitaanka aqoonsiga Mareykanka ayaa u ah himilada diblomaasiyadeed ee ugu sarreysa.

Qaybta qorshahan ee la xiriirta Gaza waxay ku lug leedahay suurtagalnimada barakicin ballaaran oo lagu sameeyo Falastiiniyiinta, taasoo ah fikrad durba cambaareyn caalami ah la kulantay. Deegaankaasi wuxuu hadda la daalaa dhacayaa colaad ba’an iyo dhibaato bini’aadannimo oo daran, iyadoo inta badan 2.3 milyan ee qof ee ku nool ay ku barakaceen gudaha.

Xiisaha uu Trump u qabo dib-u-eegista qorshahani waxay daba socotaa hadallo uu horay u jeediyay oo soo jeedinayay in Gaza la faaruqiyo si loo horumariyo. Bishii Febraayo, wuxuu muujiyay rabitaan ah in Falastiiniyiinta laga saaro si dhulkaas loogu beddelo ‘Riviera-da Bariga Dhexe.’

Mas’uuliyiinta Falastiiniyiinta ayaa si isdaba joog ah u diiday waxa ay u arkaan isku dayo lagu doonayo in lagu qasbo ‘Naqba-dii labaad,’ taasoo tixraac u ah barakicintii boqollaalka kun ee Falastiiniyiin ee sanadkii 1948-kii.

Sharciga caalamiga ah, gaar ahaan Axdiga Afraad ee Geneva (Fourth Geneva Convention), ayaa mamnuucaya in si qasab ah dadka looga raro dhulalka la haysto.

Soomaaliya iyo Itoobiya oo qarka u saaran dagaal kadib tallaabooyin ay qaaday Addis

Beled-Xaawo (Caasimada Online) – Xiisad muddada dheer soo jiitamaysay ee u dhaxaysa Soomaaliya iyo Itoobiya ayaa qarka u saaran inay ku qaraxdo gobolka istiraatiijiga ah ee Gedo, halkaas oo la sheegay in saraakiil ka tirsan militariga Itoobiya ay taageerayaan ciidamada Jubaland ee kasoo horjeeda dowladda federaalka. Tallaabadan ayaa wiiqi karta deganaansho diblomaasiyadeed oo dhawaan la gaaray.

Ilo wareedyo kala duwan oo ku sugan aagga xuduudda ayaa u xaqiijiyay Caasimada Online in Itoobiya ay sarkaal sare oo ka tirsan militarigeeda u dirtay gobolka Gedo. Sarkaalkan ayaa la sheegay inuu digniin adag u diray ciidamada daacadda u ah dowladda federaalka Soomaaliya, isagoo ku amray inay ka baxaan magaalada xuduudda muhiimka ah ee Beled-Xaawo.

Taliyaha Itoobiyaanka ah ayaa la kulmay mas’uuliyiin ka tirsan maamulka Jubaland iyo odayaasha dhaqanka deegaanka, isagoo u sheegay in ciidamada daacadda u ah federaalka, ee uu hoggaamiyo Cabdirashiid Janan, ay waajib ku tahay inay deegaanka ka baxaan. Markii sababta la weydiiyay, wuxuu sarkaalku sheegay in Addis Ababa ay iskaashi amni oo soo jireen ah la leedahay ciidamada maamul goboleedka Jubaland.

Xaaladdan ayaa abuuraysa iska hor-imaad weyn, iyadoo sii xumaynaysa xiriirka u dhexeeya dowladda dhexe ee Muqdisho iyo dalka deriska la ah ee Itoobiya, taasoo sidoo kale ka mid ah dalalka ciidanka ugu badan ku deeqay Hawlgalka Ku-meel-gaarka ah ee Midowga Afrika ee Soomaaliya (ATMIS).

Heshiis diblomaasiyadeed oo halis ku jira

Xiisaddan cusub ayaa timid bilooyin kadib xiisad aad u kacsanayd oo ka dhalatay saxiixa heshiis is-afgarad (MoU) oo 1-dii Jannaayo 2024 dhexmaray dalka aan badda lahayn ee Itoobiya iyo maamulka Somaliland.

Heshiiskan ayaa Itoobiya siin lahaa marin badeed iyo mid ganacsi oo ay ku tagto Badda Cas, iyadoo sii maraysa dekedda Berbera. Taas beddelkeeda, waxay Somaliland heli lahayd saami shirkadda Ethiopian Airlines iyo, tan ugu muhiimsan, suurtagalnimada in la aqoonsado madaxbannaanideeda—tallaabadaas oo ay Muqdisho si kulul ugu tilmaantay “fal gardarro ah” iyo xadgudub ka dhan ah madax-bannaanida dhulkeeda.

In kasta oo xiriirkii diblomaasiyadeed qayb ahaan dib loo soo celiyay kadib khilaafkii hore, haddana dhacdooyinka Gedo waxay muujinayaan in ismaandhaafka salka ku haya aan weli xal loo helin.

Sida ay sheegayaan falanqeeyayaasha, haddii ciidamada Itoobiya ay si firfircoon uga caawiyaan ciidanka Jubaland inay ciidamada federaalka ka saaraan Beled-Xaawo, waxay taasi si aan laga soo kabasho lahayn u dhaawici kartaa xiriirka labada dal.

War-saxaafadeed ay soo saartay Arbacadii, dowladda federaalka Soomaaliya waxay ku eedaysay mas’uuliyiinta Jubaland, oo uu hoggaaminayo madaxweyne ku xigeenka maamulkaas, Maxamuud Sayid Aadan, iyo “hoggaamiyeyaal Itoobiyaan ah” inay wadaan qorshe isku dubaridan oo lagu “abuurayo colaad iyo isku dir” gobolka Gedo ah.

Waxaa xusid mudan, in war-saxaafadeedka Muqdisho aan lagu xusin magacyada saraakiisha militariga Itoobiya ee goobta jooga, taasoo calaamad u ah mawqifkeeda diblomaasiyadeed ee xasaasiga ah.

Xifaaltan muddo fog soo jiray

Xiisadda Gedo waxay sidoo kale si qoto dheer ugu xiran tahay siyaasadda gudaha Soomaaliya ee is-bedbeddelka badan. Dowladda Madaxweyne Xasan Sheekh Maxamuud ayaa ku riixaysa isbeddello dastuuri ah oo muran badan dhaliyay, tallaabadaas oo ay si adag uga soo horjeedaan dhowr ka mid ah Dowlad Goboleedyada awoodda leh ee Soomaaliya.

Hoggaamiyaha Jubaland, Axmed Madoobe, iyo hoggaamiyaha Puntland, Siciid Cabdullaahi Deni, ayaa ku eedeeyay Madaxweyne Xasan Sheekh inuu wiiqayo nidaamka federaalka ee dalka uuna ka baxay ballanqaadyadii ahaa in la ilaaliyo sarreynta sharciga.

Loollankan awoodda ee gudaha ayaa abuuraya fursad ay kaga faa’iideystaan dhinacyada dibadda ah, sida Itoobiya, si ay saameyn ugu yeeshaan iyagoo taageeraya maamul goboleedyada ka soo horjeeda dowladda dhexe.

Ciidamada daacadda u ah dowladda federaalka ee Gedo, oo uu hoggaamiyo Janan, ayaa la soo sheegayaa inay saldhig milatari oo ay dhistay UK u adeegsanayeen weerarro ay ku qaadaan ciidamada Jubaland, taasoo sii kicisay xanaaqa maamulka gobolka iyo xulafadiisa Itoobiya.

Arrinta sii murjinaysa xaaladdan, waxaa jira warar aan la xaqiijin oo sheegaya in suurtagal ay tahay in ciidamo Masaari ah la keeno Soomaaliya, gaar ahaan gobolka Gedo. Tallaabo noocan oo kale ah waxay walaac xooggan ku abuuri doontaa Addis Ababa, marka la eego khilaafka soo jireenka ah ee u dhexeeya Masar iyo Itoobiya ee ku saabsan Biyo-xireenka Weyn ee Horumarka Itoobiya (GERD).

Xog: Uganda oo askar badan looga dilay dagaalkii Bariire

0

Afgooye (Caasimada Online) – Faah-faahinno dheeraad ah ayaa waxaa laga helayaa howlgal culus oo ay si wadajir ah u fuliyeen ciidamada Xoogga dalka iyo kuwa howlgalka AUSSOM, kaas oo Jimcihii lagu xoreeyay deegaanka Bariire ee gobolka Shabeellaha Hoose.

Ciidamada dowladda iyo kuwa Uganda ee qaybta ka ah howlgalka AUSSOM oo qaaday weeraraka ayaa dagaal adag la galay Al-Shabaab, isla markaana ku jabiyay Bariire oo ay ugu dambeyn la wareegeen, waxaase lasoo wariyay in khasaare wayn uu gaaray Uganda.

Inta la xaqiijiyey waxaa ciidamada Uganda uga dhintay howlgalkan oo maalmo qaatay ugu yaraan illaa 17 askari, iyada oo 6 kamid ah ay ku dhinteen gaari laga soo buuxiyay walxaha qarxa oo ay todobaadkan kusoo weerareen maleeshiyaadka kooxaha Khawaarijta.

Dhanka kale, inta uu socday dagaalka waxaa la dilay in ka badan 100 xubnood oo ka tirsanaa kooxda Al-Shabaab ayaa la dilay, sida ay sheegtay dowladda Soomaaliya.

Sidoo kale, waxaa gacanta lagu dhigay maxaabiis nool oo ka tirsan kooxda. Ciidamada ayaa haatan ka wada magaalada iyo deegaannada ku xeeran hawl-gallo nadiifin ah, iyagoo gacanta kusoo dhigay hub iyo saanad ciidan oo fara badan.

Howlgalka Bariiri kadib ciidamada ayaa qorsheynayaa inay u jiheystaan dhinaca degmada Awdheegle oo ay haatan ku sugan yihiin xubnaha Al-Shabaab, si looga xoreeyo halkaasi.

Haddii Bariire ay qabtaan ciidamada huwanta ayaa ah guul-wayn, waxayna sidoo kale suuragalaneysaa in dowladda ay dib ula wareegto shanta buundo ee muhiimka u ah isku socodka gobolka Shabeellaha Hoose, taas oo culeys ku noqon doonto kooxda A-Shabaab.

Shabeellaha Hoose ayaa waxaa haatan ka socdo howlgallo culus oo lagi gaaray guullo waawayn, waxaana horay loo xoreeyay deegaannada Sabiid iyo Caanoole ee gobolkaasi.

Kadib tallaabooyinkii ugu dambeeyay ee DF, Xamza oo wajahaya weerarkii u cuslaa

0

Muqdisho (Caasimada Online) – Xildhibaan Cabdiraxmaan Cabdishakuur Warsame oo ka tirsan Golaha Shacabka Soomaaliya oo qoraal soo saaray ayaa weerar culus oo dhanka afka ah ku qaaday xukuumadda DanQaran ee uu hoggaamiyo Ra’iisu wasaare Xamza Cabdi Barre, isaga ooo sidoo kale eedeymo waawayn u jeediyay Madaxweyne Xasan Sheekh Maxamuud.

Warsame ayaa xukuumadda hadda jirta ku tilmaamay dhiigmiirato, isaga oo sidoo kale sheegay inay kusoo koobantay khudbado maran iyo ballan-qaadyo waxba kama jiraan ah.

“Sharciyada Xukuumadda waxa lagu dhisaa waxqabad ee laguma dhiso khudbado maran. Waxaan aragnaa tiyaatar siyaasadeed, munaasabado dhoolatus ah iyo ballanqaadyo wax-kama-jiraan ah, iyadoo argagexisadii soo xoogaysanayso, caddaaladana la iibsanayo sidii loo kala lacag badan yahay, adeegyadii asaasiga ahaana ay sii gabaabsanayaan” ayuu yiri.

Sidoo kale wuxuu intaasi ku daray in Madaxweynaha isaguna uu xoojiyay musuq-maasuqa iyo kala qaybsanaanta dalka, isagoo dantiisa shakhsiga ah ka hor mariyey middii shacabka.

Hoos ka akhriso qoraalka oo dhammeystiran:-

Xukuumad dhiigmiirato ah:

Dawladaha nugul sida Soomaaliya oo kale hoggaamintu ma aha awood la hanto ee keli ah, waase in la soo celiyo kalsoonidii dadka u dhexeysay, aaminaddii ay dowladda ku qabeen iyo midaynta qaranka kala qoqoban.

Nasiibxumo, maamulka Madaxweyne Xasan Sheekh Maxamuud, wuxuu qaaday waddo taa lid ku ah. Halkii uu Soomaaliya xasillin lahaa, wuxuu xoojiyey musuqmaasuqa iyo kala qaybsanaanta, isagoo dantiisa shakhsiga ah ka hor mariyey middii shacabka.

Hoggaamiyayaasha dhabta ahi, waxay u adeegaan dadkooda, dhiigmiiratadu se waxay u adeegaan naftooda.  Xukunka MXS wuxuu noqday ganacsi qoyseed (family enterprise), damiirka dadka oo la iibsado, hantidii dadweyne oo loogu takrifalo sidii mid gaar ah, iyadoo loo qaybinayo xulafada siyaasadeed, xubnaha qoyska, iyo geesawayn kooban oo macaash doon ah, halka danyartii ay kadeedan yihiin oo ay silcayaan. Tani ma aha hoggaamin ee waa boob iyo dhac.

Sharciyada Xukuumadda waxa lagu dhisaa waxqabad ee laguma dhiso khudbado maran. Waxaan aragnaa tiyaatar siyaasadeed, munaasabado dhoolatus ah iyo ballanqaadyo wax-kama-jiraan ah, iyadoo argagexisadii soo xoogaysanayso, caddaaladana la iibsanayo sidii loo kala lacag badan yahay, adeegyadii asaasiga ahaana ay sii gabaabsanayaan.

Musumaasuqii ayaa sidii furuqii u faafay, nin walbow naftaa iyo wixii aad soo gaarto xaabso ayey noqotay eexdii ayaa la sharciyeey, isla xisaabtankiina waa la xabaalay, natiijadii waxay noqotay,, xukuumaddii in ay lumisay kalsoonidii shacabka, muwaddiniintiina ay ku ridday quus iyo niyadjab wayn.

Hab-dhaqankaan lagu naaxinayo geesawaynta taageersan maamulka, qoyska iyo xulafada siyaasadeed oo keliya ah waa eex sumaysan oo shidaalinaysaa caro xooggan, wiiqaysana midnimadii qaranka, waxaayna dhiirrigelinaysaa kooxaha argagexisada ah.

Furimihii dagaalka waa la soo banneeyey, ciidanka dowladda waxaa loo adeegsadaa barakicinta danyarta lagala baxayo dhulka dowladda ee laga iibanayo ganacsato iyaguna dhiigmiirato ah, waxaa kaloo ciidanka loo adeegsadaa in qalalaase looga abuuro maamul gobolleedyada, (Raaskambooni iyo Gedo) ayaa tusaale ah. Dhanka kale, ciidankeennii waxa lagu hayaa mushahar yari, agab yari iyo niyad jabin joogto ah, iyada oo ay xulafadii madaxweynaha oo keli ah ay hodmayaan.

Soomaaliya ma awoodi karto xukuumad u talisa nafteeda ee aan dadkeeda u talin. Waxaan u baahannahay hoggaan mudnaanta siiya dhismaha kalsoonida shacabka iyo aaminadda ay dowladda ku qabaan, taasoo ku iman karta caddaalad, sinnaan, hawl hufnaan, karti iyo waxqabad.

Waa in aynaan daawan danyarta xaqooda la duudsiinayo, waa in innagoo isku duuban aan ka hortagno imbaraadooriyadda musuqa iyo maamulka dhiigmiiradka ah ee jidka burburka inoo wada.

Xilligii isbeddelku waa hadda.

Daawo: Rabshado ka dhacay magaalada Hargeysa oo sababay khasaare culus

0

Hargeysa (Caasimada Online) – Taliska Ciidanka Booliska Somaliland ayaa faah-faahin dheeaad ah ka bixiyay dibad-bax rabshada watay oo xalay ka dhacay gudaha magaalada Hargeysa, kaas oo sababay khasaare culus oo isugu jiro dhaawac badan iyo burbur xoogan.

Afhayeenka Booliska Somaliland oo shir jaraa’id qabtay ayaa sheegay in rabshaduhu ay si gaar ah uga dhaceen degmada Axmed Dhagax, isla markaana ay ku dhaawacmeen illlaa 10 askari iyo 3 qof oo shacab ah.

Sidoo kale wuxuu tilmaamay in la boobay mehrado ganacsi, sidoo kalena la burburiyay gaadiid marayay waddada, taas oo keentay in xaalad adag ay dareemaan shacabka.

“Arrintii xalay ka dhacday degmada Axmed Dhagax waxaa ku dhaawacmay 10 askari oo Boolis ah iyo saddex qof oo shicib ah waxaa la boobay meherado ka agdhowaa halkaasi, waxaa la burburiyay gaadiid waddada marayay” ayuu yiri afhayeenka Booliska Somaliland.

Waxaa kale oo uu intaasi sii raaciyay “Dhacdadan laguma sheegi karo isku soo bax iyo mudaharaad cabasho ah midna, waxaana qaadi doonaa tallaabo deg-deg ah”.

Afhayeenka oo sii hadlayay ayaa xusay in haatan ay wadaan baaris, isla markaana sharciga ay horgeyn doonaan ciddii ka dambeysay rabshadahaasi dhaliyay khasaaraha xooggan.

“Waxaa arrintii xalay dhacday mas’uuliyadeeda qaadan doonta ciddii arrintaas ka dambeysay, waxaana horgeyn doonaan hay’ada sharciga” ayuu mar kale yiri afhayeenku.

Ugu dambeyn wuxuu ka digay in mar kale lasoo abaabulo rabshado noocaan oo kale ah oo halis gelin kara amniga iyo badqabka shacabka Hargeysa ee caasimada Somaliland.

Hargeysa ayaa waxaa todobaadyadii lasoo dhaafay ay martigelisay xaalado culus oo ay kamid yihiin dilal siyaabo kala duwan uga dhacay gudaha magaaladaas

Xukuumadda Xamza oo si yaab leh uga fal-celisay guuxa mooshinka socda

0

Muqdisho (Caasimada Online) – Xukuumadda DanQaran ee uu hoggaamiyo Ra’iisul wasaare Xamza Cabdi Barre ayaa si la yaab leh uga hadashay guuxa mooshinka ay wadaan xildhibaanno ka tirsan baarlamaanka oo doonayo inay xilka looga qaado Ra’iisul wasaaraha.

Wasiirka Wasaaradda Dekedaha iyo Gaadiidka Badda, Mudane Cabdulqaadir Maxamed Nuur (Jaamac) oo kamid ah xubnaha aadka ugu dhow Ra’iisul wasaare Xamza ayaa shaaciyay in 4 qof oo kaliya ay waddo buuqa, isla markaana aysan wax culeys ah u arkeyn mooshinka.

Sidoo kale wuxuu ugu baaqay xubnaha ku howlan inay keenaan baarlamaanka, ayna iska daayaan buuqa ay ka wadaan baraha bulshada ee Internet-ka.

“Xukuumada Dan-Qaran 4 qof buuqooda mid ku baxeyso ma ahanee hadaad wax heysaan Golaha Shacabka BJFS maad keentaan?  Maxaa Facebook iyo Twitter (X) kala doonteen buuqiina, aleen baraha Bulshada mooshin lama keene?” ayuu yiri wasiir Jaamac.

Wasiirka oo hadalkiisa sii wata ayaa arrintan la xiriiriyay dhanka mucaaradka, isaga oo tilmaamay inay haysato tabar la’aan siyaasadeed, sida uu hadalka u dhigay.

“Qaylada ka socoto baraha Bulshada Shacabkaa ku filan iney ka jawaabaan, anaga waa u iftiimineynaa keliya, sababtuna waa tabar la’aan Mucaaradka heysato hadey tabar haayaan fagaaraha Baarlamaanka ayey la sugi lahaayeen. Dan-Qaran Shacabkaa iska leh” ayuu sii raaciyay.

Sida uu horay u sheegay Xildhibaan Cabdiladiif Muuse Nuur (Sanyar) mooshinka lagu ridayo xukuumadda Xamza ayaa haatan lagu diyaarinayaa magaalada Nairobi ee caasimada dalka Kenya, waxaana uu tilmaamay in ay saxiixeen xildhibaano gaaraya ilaa 120 mudane.

Sanyare ayaa sidoo kale sheegay in 23-ka bishaan oo ku beegan maalin Sabti ah ay qorsheeyeen in mooshinkaas la keeno kulanka baarlamaanka, si kalsoonida loogala noqdo Ra’iisul Wasaare Xamse iyo xukuumadiisa.

“Mooshinka kalsooni kala-noqoshada Xukuumada Xamse Cabdi Bare, ee lakeeni doono maalinta sabtida ah 23 Augast insha allaah, waxaa saxiixay xildhibaabano gaaraya 120 mudane, wali waxaa naga dhiman 20 mudane, xildhibaankii raba inuu cibaadaysto aniga ha ilasoo xiriro,” ayuu yiri Xildhibaan Cabdiladiif Muuse Nuur (Sanyare) oo waqooyiga Gaalkacyo laga soo doorto.

Si kastaba, Ra’iisul Wasaare Xamza Cabdi Barre, ayaa noqday ra’iisul wasaarihii ugu xilka dheeraa, markii dib loo eego taariikhda intii ay xafiiska joogeen Ra’iisul Wasaarayaashii Soomaaliya soo maray, taasina waxaa sabab u ah kalsoonida uu Madaxweyne Xasan Sheekh u qabo Ra’iisul Wasaarihiisa.

Ciidankl dowladda oo howl-gal burburin ah ka billaabay xaafadda Suuqa Xoolaha

0

Muqdisho (Caasimada Online) – Ciidamada Booliska Soomaaliya ayaa saaka howlgal kale oo oo burburin ah ka bilaabay qaybo kamid ah xaafadda Suuqa Xoolaha ee degmada Heliwaa, halkaas oo aroortii hore ay ku jarmaadeen gaadiidka waawayn ee Cagaf-cagafta.

Wararka ayaa sheegaya in xalay saq-dhexe ciidamo la dul-dhigay shacabka deggan dhulka warshaddii dhiiigga ee Suuqa Xoolaha, iyaga oo gabi ahaan la hakiyay dhaq-dhaqaaqa, kadibna saaka bilaabay howlo burburin ah, maadaama dhulkaas uu yahay dhul dowladeed.

Goobjooge la hadlay warbaahinta ayaa xaqiijiyay in haatan uu socda howlgalka, ciidankuna ay wadaan burburinta xaafadda, iyada oo la xiray dhammaan waddooyinka gala halkaasi.

“Ciidanka dowladda ayaa duduminaayo marka hadda dadka alaabada ayay la baxayaan, meesha ganacsiyo ayaa ku yiilay sidoo kale dad shacab ah ayaa daganaa, maadaama dhul dowlo tahay waxaa la yiri dadka ka guura oo amar ayaa soo baxay” ayuu yiri goobjooguhu.

Sioo kale wuxuu intaasi kusii daray in haatan shacabka ay raranayaan alaabtooda, isla markaana ka guurayaan dhismaha goobta uu howlgalku ka socdo.

Xaaladda goobta ayaa haatan ah mid aad u kacsan, waxaana Suuqa Xoolaha lagu arkayaa gaadiidka dagaalka iyo ciidamada dowladda ee burburinta ka wada xaafaddaasi.

Isbuucii hore ayay ahayd markii sidaan oo kale cagta loo mariyay dhulka xaafadda Siinaay ee degmada Wardheegley, halkaas oo ay la wareegtay dowladda Soomaaliya, iyada oo laga raracay shacab iyo ganacsato daganaa suuqa Siinaay ee magaalada Muqdisho.

Maalmihii u dambeeyay ayaa waxaa Muqdisho ka taagnaa dood ka dhalatay barakicinta dadka deggan dhulalka danta-guud, iyadoo inta badan ay la wareegtay dowladda dhexe.

Trump says reviewing plan to relocate Gazans to Somaliland

WASHINGTON, USA – President Donald Trump said Friday he is examining a plan involving the breakaway republic of Somaliland potentially accepting Palestinians displaced from the Gaza Strip, a proposal reportedly conditioned on the United States granting the territory formal recognition.

While Trump confirmed the Somaliland-Gaza aspect was under review, he did not comment on the crucial diplomatic component of recognition, which would upend decades of American foreign policy in the Horn of Africa.

“We’re looking into that right now,” Trump said at a White House news conference. “Good question, actually, and another complex one, as you know. But we’re working on that right now – Somaliland.”

The president’s remarks focused on the logistical part of the proposal, sidestepping whether his administration was actively considering recognizing Somaliland in exchange. The plan’s very existence, however, links a dire humanitarian crisis in the Middle East to a long-standing pursuit of sovereignty in Africa.

US firm modeled transfer

The president’s comments follow a Financial Times report on Thursday revealing that Boston Consulting Group (BCG), a major US-based firm, had modeled a plan to transfer Palestinians from Gaza to Somalia and the self-declared republic of Somaliland.

According to the report, BCG consultants developed the model for a group of Israeli businessmen who were developing plans for rebuilding Gaza after the war with Hamas. The work reportedly included a slide deck predicting that 25 percent of Gazans would want to leave the Strip, with a majority not wanting to return.

“By accepting the Gazans who relocate temporarily and voluntarily, a country will get an injection of population that will have an economic benefit that clearly could be significant,” a person familiar with the work told the Times.

The source clarified that the countries in the model were chosen not based on specific diplomatic discussions, but to analyze economic options Trump himself had previously raised.

The Financial Times also noted that BCG helped create the controversial US- and Israel-backed Gaza Humanitarian Foundation, which runs aid distribution sites in the enclave.

In March, Abdirahman Dahir Adan, Somaliland’s foreign minister, told Reuters there were “no talks with anyone regarding Palestinians.”

A decades-long quest 

Somaliland, a former British protectorate, declared independence from Somalia in 1991 following the collapse of the Siad Barre regime. For over 30 years, it has maintained its government and military, establishing a reputation for relative stability in a turbulent region.

Despite this, no country has formally recognized Somaliland. The international community, including the United States, has historically adhered to a “One Somalia” policy.

Somaliland’s strategic location on the Gulf of Aden has amplified its importance, highlighted by a recent, and controversial, port access deal with landlocked Ethiopia. For Somaliland’s government, securing US recognition remains the ultimate diplomatic prize.

Unlike Somalia, which has been battling an Islamist insurgency for more than 17 years, Somaliland has largely remained peaceful since declaring independence from Mogadishu in 1991.

The Gaza component of the reported deal involves the potential mass displacement of Palestinians, an idea met with global condemnation. The territory is currently reeling from a devastating conflict and a severe humanitarian crisis, with the vast majority of its 2.3 million residents internally displaced.

Trump’s interest in reviewing the plan follows his previous remarks suggesting the clearing of Gaza for development. In February, he expressed a desire for Palestinians to be removed so that the territory could be transformed into the “Riviera of the Middle East.”

Palestinian officials have consistently rejected what they see as attempts to force a “second Nakba,” a reference to the 1948 displacement of hundreds of thousands of Palestinians. 

International law, specifically the Fourth Geneva Convention, prohibits the forcible transfer of populations in occupied territories.

Ethiopian military Intervention in Gedo deepens Somalia rift

MOGADISHU, Somalia – Long-simmering tensions between Somalia and Ethiopia are threatening to boil over in Somalia’s strategic Gedo region, where Ethiopian military officers are reportedly backing regional forces against the federal government in a move that could shatter a recent diplomatic calm.

Multiple sources in the border area confirmed to local media that Ethiopia has dispatched a senior military general to Gedo. The general has reportedly issued a stern warning to forces aligned with Somalia’s federal government, demanding they withdraw from the key border town of Beled-Hawo.

The Ethiopian commander met with officials from Somalia’s Jubaland state and local clan elders, telling them that federal-aligned troops led by security operative Abdirashid Janan must leave the area. When pressed for a reason, the general stated that Addis Ababa has a long-standing security collaboration with Jubaland’s regional forces.

The situation represents a significant flashpoint, inflaming relations between the central government in Mogadishu and its neighbor, Ethiopia, which is also a major troop contributor to the African Union Transition Mission in Somalia (ATMIS).

Diplomatic thaw in jeopardy

The flare-up comes after months of high-stakes tension following the January 1, 2024, signing of a Memorandum of Understanding (MoU) between landlocked Ethiopia and Somaliland.

The deal would grant Ethiopia naval and commercial access to the Red Sea via the port of Berbera in exchange for a stake in Ethiopian Airlines and, crucially, potential recognition of Somaliland’s sovereignty—a move Mogadishu furiously decried as an “act of aggression” and a violation of its territorial integrity.

Somaliland has operated as a de facto independent state since declaring its separation from Somalia in 1991. However, it has not been officially recognized by any country.

While diplomatic ties were partially restored after the initial fallout, the events in Gedo suggest the underlying conflict is far from resolved. According to analysts, if Ethiopian troops actively help Jubaland forces expel federal troops from Beled-Hawo, it could irrevocably damage the relationship.

In a statement on Wednesday, Somalia’s federal government accused Jubaland officials, led by regional Vice President Mohamud Sayid Aden, and “Ethiopian leaders” of a coordinated plan to “inflame animosity” in Gedo.

Notably, Mogadishu’s statement avoided directly naming the Ethiopian military officers on the ground, a sign of its delicate diplomatic position.

Deep-rooted rivalries

The Gedo standoff is also deeply intertwined with Somalia’s volatile internal politics. President Hassan Sheikh Mohamud’s government is pushing for contentious constitutional amendments, a move staunchly opposed by several of Somalia’s powerful Federal Member States.

Jubaland’s leader, Ahmed Madobe, along with the leader of Puntland state, Said Abdullahi Deni, has accused President Mohamud of undermining the country’s federal structure and reneging on pledges to uphold the rule of law. This internal power struggle provides fertile ground for external actors like Ethiopia to exert influence by backing regional governments against the central authority.

The federal-aligned forces in Gedo, led by Janan, have reportedly been using a military base built by the United Kingdom to launch operations against Jubaland troops, further antagonizing both the regional administration and its Ethiopian partners.

Adding another layer of geopolitical complexity are unverified reports of a potential deployment of Egyptian forces to Somalia. Such a move would be viewed with extreme concern in Addis Ababa, given the long-standing dispute between Egypt and Ethiopia over the Grand Ethiopian Renaissance Dam (GERD) on the Blue Nile.

The combination of a bitter internal political feud, unresolved diplomatic crises, and the strategic ambitions of regional powers has turned Gedo into a dangerous tinderbox, with the potential to ignite a much wider conflict.