Baydhabo (Caasimada Online) – Wararka naga soo gaaraya magaalada Baydhabo ayaa sheegaya in maanta ciidamada Koonfur Galbeed ay qaadeen tallaabo kale oo uga sii dareyso xiisadda ka taagan Baydhabo, taas oo caro sii gelisay xubnaha mucaaradka ah.

Ciidamo ka tirsan kuwa ammaanka ayaa lagu soo warramayaa in ay markale gudaha u galeen guriga Musharrax Maxamed Aadan Fargeeti, isla-markaana ay halkaas jirdil ugu geystaan qaar ka mid ah askartii ku sugneyd halkaas, sida uu shaaciyay Ilyaas Cali Nuur.

Wasiirkii hore ee warfaafinta Koonfur Galbeed  ayaa ku eedeeyay ciidanka Lafta-gareen in ay xittaa qoryihii ka qaateen illaada guriga, kadibna ay garaaceen, sida uu ku dooday.

“Guriga odayaashii ballanta laga qaaday ee furihii lagu wareejiyay saddexdii askari ee joogtay in loo imaado kadibna ay qoryihii ka qaataan oo ay garaacaan sax maa ah. Fidnaa la rabaa dhibaataa lala rabaa Baydhabo,” ayuu yiri wasiirkii hore Warfaafinta K/Galbeed.

Sidoo kale wuxuu intaasi ku daray in ciidamada guriga soo galay ee dhibaatada geystay ay soo daba mareen ciidamada la socdo madaxweyne Xasan Sheekh oo iyagu yimid guriga, kadibna askar saartay qaybta sare, si u ilaaliyaan madaxweynaha oo booqanaya halkaasi, balse waxa uu sheegay inay goobta yimaadeen ciidamada  kale ee falka geystay.

“Taliye Xasan aniga ayaa la hadlay albaabka ka fur ayaan dhahay marka uu yiri Xasan Sheekh askartiisa ayaa nahay ayaan dhahay halaga furo kor ayaa askar la saartay gaadaashiis ayaa lasoo maray dhibaatadaas ayaa la gaarsiiyay,” ayuu sii raaciyay.

Ugu dambeyn wuxuu farriin cad u diray madaxweynaha Soomaaliya iyo guddoomiyaha Golaha Shacabka, isaga oo uu ugu baaqay inay fiiro gaar ah u yeeshaan dhacdadaasi.

“Xasan Sheekhow nabad meeshaan kama imaaneyso dhibaataa ujeednaa, cidna lama maquuni karo,” ayuu markale yiri wasiirkii hore ee warfaafinta Koonfur Galbeed.

Dhacdadan ayaa ku soo aadeyso, ayada oo xalay uun kulan foolka fool ah la’isugu keenay madaxweyne Lafta-gareen iyo xubnaha mucaaradka, si loo soo afjaro xiisadda taagan, waxaana sidoo kale haatan Baydhabo ka socdo shirka dib u heshiisiinta Koonfur Galbeed.

Si kastaba, labadaan dhinac ayaa horey ugu dagaalamay magaalada Baydhabo, kadib gacan ka hadal ka dhashay muddo kororsiga loo sameeyay madaxweyne Lafta-gareen.

Baydhaba (Caasimada Online) – Faahfaahino dheeraad ah ayaa waxaa laga helayaa kulan foolka fool ah oo xalay la’isugu keenay madaxweynaha Koonfur Galbeed iyo xubnaha mucaaradka ee aragti ahaan kasoo horjeeda, kaas oo ka dhacay magaalada Baydhabo ee xarunta gobolka Baay.

Kulankan oo ah mid xasaasi ah ayaa waxaa soo qaban-qaabiyay madaxweynaha Soomaaliya, Xasan Sheekh Maxamuud iyo guddoomiyaha Golaha Shacabka Aadan Madoobe oo hadda ku sugan magaaladaasi kuwaas oo ku guuleystay inay isu keenaan labada dhinac.

Xubnaha mucaaradka ayaa waxaa ka socday Mudane Shariif Xasan Sheekh Aadan oo horay usoo hoggaamiyay Koonfur Galbeed, Maxamed Aadan Fargeeti oo isna horay usoo noqday Wasiirka Wasaaradda Maaliyadda ee Dowladda Federaalka Soomaaliya iyo Wasiirkii hore ee Dekadaha Soomaaliya Mudane Yuusuf Macallin Aamiin (Baadiyo) halka dhinaca kale shirkan uu goobjoog ahaa madaxweyne Cabdicasiis Xasan Maxamed (Lafta-gareen).

Qoraal kasoo baxay shirka oo ay shaacisay Villa Soomaaliya ayaa waxaa lagu sheegay in kulankan uu kusoo dhamaaday is afgarad, isla-markaana lagu ballamay in wadahadallada iyo dib u heshiisiinta lasii wado, si xal waara looga gaaro xiisadda Koonfur Galbeed.

“Madaxweynaha Jamhuuriyadda Federaalka Soomaaliya Mudane Xasan Sheekh Maxamuud oo uu wehlinayo Guddoomiyaha Golaha Shacabka Baarlamaanka Federaalka Soomaaliya Mudane Sheekh Aadan Maxamed Nuur ayaa kulan miro-dhal ah la qaatay Madaxweynaha Dowlad Goboleedka Koonfur Galbeed Mudane Cabdi Casiis Xasan Maxamed iyo qaar ka mid ah Siyaasiyiinta deegaanka ee ka aragtida duwan maamulka,” ayaa lagu yiri qoraalka.

Sidoo kale, Villa Soomaaliya waxa ay shaaca ka qaaday in madaxweynaha uu muhiimad gaar ah siiyay arrinta Koonfur Galbeed, si xal looga gaaro khilafka ka taagan maamulkaasi.

“Madaxweynaha ayaa adkeeyay ahmiyadda Shirka Dib u heshiisiinta Koonfur Galbeed u leeyahay Nabadda, Wadajirka iyo Horumarka deegaanka isaga oo xusuusiyay Madaxda ka qayb galeysa in ay Shacabku ka sugayaan natiijo wax-tar u leh mustaqbalkooda,” ayaa markale lagu yiru warka qoraalka aah ee ka soo baxay Villa Soomaaliya.

Sida ay ogaatay Caasimada Online, waxaa sidoo kale kulankan lagu soo hadal qaaday weerarkii ciidanka ammaanka ay dhowaan ku qaadeen guriga musharrax Fargeeti, kaas oo oo geystay khasaare kala duwan, wuxuuna musgarraxa meesha ka sheegay dacwaddiisa, isaga oo dalbaday in dhammeytiro xalka arrintaas, maadaama hadda lagu guuleystay inay ciidamada laga saaro dhismaha guriga oo ay maalmo heysteen kadib dagaalkii Baydhaba.

Xaaladda siyaasadeed ee Koonfur Galbeed ayaa weli ah mid aad u kacsan, waxaana xiisaddan ay ka dhalatay muddo kordhinta loo sameeyay madaxweynaha maamulkaasi.

Si kastaba, waxaa haatan laga war dhowrayaa natiijada kasoo baxda shirweynaha dib u heshiisiinta ee Baydhabo, kaas oo la filayo in go’aan rasmi ah looga gaaro xiisadda taagan.

Baydhabo (Caasimada Online) – Madaxweynaha dowlad goboleedka Koonfur Galbeed, Cabdicasiis Xasan Maxamed Lafta-gareen oo khudbad ka jeediyay furitanka shirka dib u heshiisiinta Koonfur Galbeed ayaa dabacsanaan u muujiyay mucaaradka kasoo horjeeda.

Laftga-gareen ayaa shaaca ka qaaday inuu ogol-yahay in wadahadal uu la galo xubnaha mucaaradka ee diidan muddo kororsiga ay u sameeyeen Golaha Wakiiladu.

Madaxweynaha ayaa tilmaamay in haatan uu diyaar u yahay in wadahadal, deganaan iyo nabad lagu dhammeeyo colaadda ka jirta Koonfir Galbeed Soomaaliya.

Sidoo kale wuxuu tilmaamay in muhiim tahay in loo jeesto dagaalka lagula jiro kooxda Al-Shabaab, si go’doonka looga qaado magaalooyinka waa weyn ee maamulkaasi.

“Waxa la isku haysto waxaa waaye, labo nin oo aan timo lahayn oo shanlo isku dagaalayso. Ninkii la siiyo wuxuu ku shanlaysto maleh. Marka aan timo helno, ayaan shanlada isku qabsan karnaa. Timaha aan helayno waxaa weeye dalkii, dadkii iyo deegaankii Koonfur Galbeed,” ayuu yiri madaxweynaha dowlad goboleedka Koonfur Galbeed Soomaaliya.

Arrintan ayaa kusoo aadeyso, ayada oo haatan uu socdo shirka Koonfur Galbeed oo ay ka qayba-galayaan labada dhinac, kaas oo uu shalay furay madaxweyne Xasan Sheekh.

Sidoo kale madaxweynaha ayaa ku guuleystay inuu isku keeno madaxweyne Lafta-gareen iyo xubnaha mucaaradka, kulankaas oo billow u ah wadahadalka labada dhinac.

“Madaxweynaha Jamhuuriyadda Federaalka Soomaaliya Mudane Xasan Sheekh Maxamuud oo uu wehlinayo Guddoomiyaha Golaha Shacabka Baarlamaanka Federaalka Soomaaliya Mudane Sheekh Aadan Maxamed Nuur ayaa kulan miro-dhal ah la qaatay Madaxweynaha Dowlad Goboleedka Koonfur Galbeed Mudane Cabdi Casiis Xasan Maxamed iyo qaar ka mid ah Siyaasiyiinta deegaanka ee ka aragtida duwan maamulka,” ayaa lagu yiri qoraal ayaa shaacisay Villa Soomaaliya.

Sidoo kale waxa ay intaasi kusii dartay in madaxweynaha uu muhiimad gaar ah siiyay arrinta Koonfur Galbeed, si xal looga gaaro khilafka ka taagan maamulkaasi.

“Madaxweynaha ayaa adkeeyay ahmiyadda Shirka Dib u heshiisiinta Koonfur Galbeed u leeyahay Nabadda, Wadajirka iyo Horumarka deegaanka isaga oo xusuusiyay Madaxda ka qayb galeysa in ay Shacabku ka sugayaan natiijo wax-tar u leh mustaqbalkooda,” ayaa markale lagu yiru warka qoraalka aah ee ka soo baxay Villa Soomaaliya.

Xaaladda siyaasadeed ee maamulka Koonfur Galbeed Soomaaliya ayaa weli ah mid aad u kacsan, waxaase haatan laga war dhowrayaa natiijada kasoo baxda shirweynaha dib u heshiisiinta ee Baydhabo, kaas oo la filayo in go’aan rasmi ah looga gaaro xiisadda taagan.

Baydhaba (Caasimada Online) – Madaxweynaha Soomaaliya Xasan Sheekh Maxamuud ayaa Baydhaba ka sheegay dhawaan lasoo afjarayo Shabaab-ka ka dagaalamaya Galmudug iyo HirShabeelle, isla markaana wajiga labaad ee dagaalka Al-Shabaab ay dowladdu ka bilaabi doonto K/Galbeed.

Madaxweyne Xasan Sheekh ayaa sheegay in dagaalkaan laga soo bilaabi doono xadka Itoobiya, isla markaana la wedi doono ilaa badweynta Hindiya, si loo dhameeyo Shabaab-ka dhulkaas ku sugan.

“Siyaasadda dwoladda maanta waa in dalkaan Shabaab laga xoreeyo, waxaan rabaa in gaarigii Baydhaba ka soo baxa uu si nadiif ah Xamar u yimaado, hadaan Shabaab ka xoreyno uma ogolaa doono tuug isbaari taagan, waa balan,” ayuu yiri Xasan Sheekh.

Sidoo kale Madaxweyne Xasan ayaa sheegay in dowladdu ay diyaarisay ciidan xoog leh oo isku filan una diyaarsan inay kooxda Al-Shabaab ka xoreeyaan dalka inta ay ka joogaan.

“Markii aan galnay dagaalka ka socda gobollada Galmudug iyo iyo HirShabeelle, maanta waa ka khibrad badanahay, waxaan barangay xeeladaha Al-Shabaab, ciidan badan ayaan heynsanaa maanta, niyadeenu waxay noo sheegee oo aan xaqiijinay in Shabaab aan ka adag nahay, waqti badan nooga bixi maayo dagaalka lagu xoreynayo deegaanada ay uga hareen labadaas dowlad goboleed,” ayuu yiri.

Madaxweynaha ayaa hadalkaan ka sheegay furitaankii shirka siyaasiyiinta reer Koonfur Galbeed, wuxuuna fariin u diray dhalinyarada weli ku jirta Al-Shabaab.

“Aniga ka madaxweyne ahaan hadafkeygu waa in dalkaan uu Shabaab la’aan noqdo, idinma dhahaayo daaro dhaadheer ayaan idiin dhisaa, laakiin waxaan abuureynaa duruuf sababi karta in dalkaan la maalgashado oo nabad la isku laheyn karo ay ka dhalato Soomaaliya,” ayuu yiri Madaxweyne Xasan.

Xasan Sheekh ayaa ugu baaqay dhammaan dhallinyarada Soomaaliyeed ee ku jirta fikirka Al-Shabaab in ay ka soo laabtaan, isagoo cafis u fidiyey mid kasta oo ka mid ah oo u soo laabta dadkiisa iyo dalkiisa, dowladduna ay diyaarisay qorshe dhaqancelin iyo nolol wanaagsan looga sameynayo dhallinyarada ay khaldeen Al-Shabaab.

“Duruuf kasta ku raac Al-Shabaab waxaan maanta idiin cadeynayaa ninkii kasoo baxa Al-Shabaab cafis waaye, cafis kaliya maahane waxay dowladdu diyaar u tahay in nolol fiican ay helaan dadka ka soo baxa Al-Shabaab,” ayuu yiri Madaxweynuhu.

Xasan Sheekh ayaa calool-xumo ka muujiyey dhalinyarada ku dhimaneysa fikirka Al-Shabaab, “Xawaadley oo u dambeysay ciidan iyo saraakiil qaali ah ayey nooga dileen, laakiin difaaca dalkooda ayey u dhinteen, Allaha u naxariisto,” ayuu yiri.

Madaxweynaha ayaa waalidiinta dhashay dhalinyarada ku jirta Al-Shabaab wuxuu ugu baaqay inay wacdaan wiilashooda oo inta aan la dhameyn ay ka gaaraan wixii diyaar u ah inay ka soo haraan kooxda.

Muqdisho (Caasimada Online) – Guddoomiyaha maxkamadda gobolka Banaadir oo hadal ka jeediyay munaasibad soo dhoweyn ah oo loogu sameeyay magaalada Muqdisho ayaa waxa uu sheegay in uu is-casili doono, haddii uu isbadal la imaan waayo muddo sanad ah.

Guddoomiya Saalax Cali Maxamuud (Dabaan) ayaa waxa uu sheegay in ay ka go’an tahay in uu isbadal weyn ku sameeyo maxkamadda gobolka, gaar ahaan dacwadaha ay qaado iyo cadaalad u sameyntooda.

“Waxaa hortiina ka sheega kow in aan guddoomiyaha maxkamadda gobolka Banaadir lacag ka soo doonan, sidoo kale waxaa rabaa in aan ballan-qaado dacwadaha yimaada maxkamadda gobolka in aan ka shaqeyn doono cadaalada laga filayo maxkamadda.”

Guddoomiyaha ayaa sidoo kale waxa uu ka codsaday odayaasha dhaqanka iyo dhamaaan bulshada gobolka Banaadir inay ku garab siiyaan qorshihiisa sare u qaadista cadaalada gobolka.

“Ujeedkayga waxa waaye sanadka aan hadda joogno January ayaa lagu jira, January soo socota cadaalada gobolka Banaadir wax ma iska badaleen mise waxba iskama badalin su’aashaas idinka in aad ka jawaabtaan.”

Waxa uu intaas kusii daray “Hadalka ha yaraado howsha ha badato, in aan hadalno ma rabno laakiin waxaa rabna in wax la taaban karo in sanad ka dib maxkamadda gobolka wax ka badalmi waayaan waa ka taga meesha.”

Arrintan ayaa imaneysa ayada oo garsoorka gobolka, iyo guud ahaan midka dalka laga deyrinayay, wallow uu muddooyinkii dambe sameynayay isbedelo muhiim ah, sida uu sheegay guddoomiyaha maxkamadda sare ee dalka.

Guddoomiyaha Maxkamadda sare ee dalka Garyaqaan Baashe Yuusuf Axmed ayaa dhawaan shir sanadeedkii Garsoorka ka sheegay “in weli loo baahan yahay in dagaal adag loo galo sidii uu dalka uga shaqeyn lahaa garsoor cadaali ah oo madax-banaan.”

Garoowe (Caasimada Online) – Dowlad-goboleedka Puntland ayaa markii u horeysay ka hadashay fadeexad dhawaan ku soo baxday, taasi oo la xiriirta isku day ay kooxda Deni ku rabeen in barakacayaasha Garoowe u adeegsadaan diiwaan-gelinta doorashada ee ka socota maamulkaasi.

Kooxda Deni ayaa loo haysta xad-gudubyo loo geystay dad barakacayaal ah oo degan gudaha caasimadda Garoowe, ayada oo Xafiiska Difaaca Xuquuqda Aadanaha Puntland uu shaaciyay in ay soo gaareen cabashooyin la xiriira arrintan, wuxuuna uga digay xukuumadda inay u adeegsato hantida dadweynaha danaheeda gaarka ah.

Qorshaha barakacayaasha loo daad-gureynayay ayaa lagu sheegay in laga diiwaan-geliyo degaanka Beyla oo ka tirsan gobolka Karkaar kadib markii diiwaan-gelinta lagu muransan yahay ee xukuumadda Boosaaso ka bilowday aysan dadweyne badan usoo dareerin.

Wasiirka Haweenka iyo Horumarinta Qoyska ee Puntland, Naciima Cabdiraxmaan Guuleed oo la hadashay telefishanka Universal ayaa wax lagu xumaado ku tilmaamtay in barakacayaasha loo adeegsado “diiwaan-gelin qasab ah.”

Wasiirada marnaba masoo hadal qaadin fadeexada arrintaan la xiriirta ee dul-hoganeysa maamulka ay ka tirsan tahay, balse waxay ku gaabsatay “in laga waantoobo falalka noocaas oo kale ah.”

“Waxaa u arka in dad la daabuleeyo oo deegaan ay joogaan inta laga raro deegaan kale loo raro oo la dhaho iska diiwaan-geliya waa khalad aad u weyn, xuquuqda bini’aadanahana kaga dhac ay tahay,” ayey tiri.

“Dowladda waa ku howlan tahay oo si degdeg ah ayaa wax looga qabanayo, cidda kale ee ku foojigan ee rabta in arrintaas ku kacdo waa in ay arrintaas ka istaagan. Waa arrin aan qaadacayo in dad la raro, si gaar ah haweenka iyo caruurta yaryar-ka in la kaxeeyo.”

“Tusaale yar ayaa ku sheegaya marka hooyada laga kaxeeyo meesha ay deganeyd ee la geeyo deegaan aysan cidna ka garaneyn fal tacadi bini’aadanimo ah ayey kala kulmi karta oo jidhkeeda loo geysan karo, wasaaradda haweenka arrintaas waa qaadaceysa waana diiday.”

Booliska gobolka Nugaal ee degmada Dangorayo ayaa dhawaan qabtay labo gaari oo ah nooca waaraadka ay Soomaalidu u taqaano, kuwaasi oo laga soo buuxiyay barakacayaal u badan haween iyo caruur oo laga keenay Garoowe.

Saciid Deni iyo kooxdiisa ayaa raba inay ku gacan sareeyaan mashruuca uu ku dhagan yahay Deni ee “doorashada qof iyo cod” taasi oo mucaaridka maamulkaasi ku tilmaameen mashruuca dib usoo laabashadiisa.

Muqdisho (Caasimada Online) – Dagaalka caqiidada ayaa iridaha furtay ayada oo Al-Shabaab la kulmayso diidmo Diini ah oo xoogan markii u horeysay.

Kadib markii ay kooxda xoojisay xasuuqeeda shacabka, oo ay soo bandhigtay falal argagax leh kuna faantay inay leysay dad Muslimiin ah ayaa culimada Soomaaliyeed billowday in aan intan ka badan Al-Shabaab lagu fiirsan gumaadka shacabka.

Waxay markii u horeysay culimada soo saareen go’aamo Diini ah oo dadka u jiheynaya inay iska difaacaan kooxda.

Muddo fog waxa Al-Shabaab la dirirayay ciidanka dowladda Soomaaliya oo kaliya, laakiin maanta waxaa u bareeray qabaa’ilkii, culimadii, dhalinyaradii iyo saxaafadii.

Dagaalkan jihooyinka badan uga socda Al-Shabaab ayaa waxaa la saadaalinaya in uu xambaarsan yahay dhamaadka kooxda, wallow aan mudada la saadaalin karin.

Sheekh Cabdiqani Qorane oo kamid ah culimada Soomaaliyeed ee tobankii sanno ugu dambeysay diidana fikirka kooxda Al-Shabaab ay ku leynayso shacabka Soomaaliyeed ayaa ugu baaqay dadka weli xoolaha siinaya Shabaab inay joojiyaan.

Wuxuu ka dalbaday inay u leexiyaan cidda mudan oo ah “kuwa iska difaacaya ee raba inay dadka Soomaaliyeed ka dulqaadan culeyska iyo dhibaatada kooxda Al-Shabaab.”

Sheekh Mukhtaar Roobow, Wasiirka Diinta iyo Awqaafta oo hogaaminaya fikirka Diiniga ah ee lagu wajahayo Shabaab ayaa waxa uu sheegay in dhawaan laga adkaanayo Al-Shabaab, isaga oo ugu yeeray inay Khawaarij yihiin.

Mukhtaar Roobow ayaa dadka weydiistay inay ciidanka dowladda la shaqeeyaan.

Dagaalka fikirka ah ee lala aaday Al-Shabaab ayaa la aaminsan yahay in uu wax badan ka tari doono qorshaha ay Soomaalidu iskaga saareyso Al-Shabaab.

Kooxda caadiyan ma jecla in fikir ahaan loola diriro sida ay sheegaan dadka daraaseeya dhaqanka kooxdan.

Muqdisho (Caasimada Online) – Taliska ciidamada howlgalka ATMIS ee Soomaaliya ayaa war cusub kasoo saaray howlgallada ka dhanka ah Al-Shabaab ee haatan ka socdo gobollada dalka, gaar ahaan qabashada degmooyinka Xarardheere, Ceeldheer iyo Galcad.

ATMIS ayaa marka hore boggaadisay guulaha ay gaareen ciidamada dowladda, kuwa daraawiishta iyo dadka deegaanka ee Al-Shabaab kula dagaalamayo gobollada dalka.

Madaxa howlgalka ATMIS, ahna ergeyga gaarka ee Midowga Afrika u qaabilsan Soomaaliya, Danjire Maxamed Al-Amiin Souef ayaa sheegay inay hambalyo u dirayaan ciidanka Qaranka Soomaaliyeed, kadib qabashada degmooyinka kala ah Xarardheere, Ceeldheer iyo Galcad.

Sidoo kale wuxuu tilmaamay in ATMIS ay sii wadi doonto taageeradeeda ku aadan sidii Soomaaliya looga saari lahaa wax uu ugu yeeray “Argagixisada’ oo uu kala jeedo Shabaab.

“Howlgalka ATMIS waxa uu sii wadi doonaa in uu bixiyo taageerada loo baahan yahay si loo gaaro Soomaaliya oo ka caaggan argagixisanimada iyo falalka la xiriira” ayuu yiri Souef

Waxa kale oo uu intaasi ku daray in ATMIS ay ayaduna qaadan doonto doorkeeda, isla-markaana ay kaashan doonto ciidamada Soomaaliya.

“Al-Shabaab waa ay jabeen, innaga oo garabsaneyna walaalaheena Soomaaliyeed sii wadi doonaa in aan argagixisada khawaarijta ah ka saarno Soomaaliya si ay shacabku u helaan amni, xasillooni iyo nabad, kuwaas oo muhiim u ah horumarka bulsho iyo kan dhaqaaleba” ayuu markale yiri madaxa guud ee howlgalka ATMIS ee ka socdo gudaha dalka Soomaaliya.

Hadalkan ayaa kusoo aadayo ayada oo guullo waa weyn laga gaaray dagaalka lagula jiro Al-Shabaab, kadib markii laga saaray dhul ballaaran oo ku yaalla HirShabelle & Galmudug.

Si kastaba, ATMIS oo dalka u joogto nabad ilaalin ayaa waxaa lagu eedeeyaa inay ka gaabisay doorkeeda ku aadan ka qayb qaadashada dagaalka ka dhanka ah Al-Shabaab.

Baydhaba (Caasimada Online) – Madaxweynaha Soomaaliya ayaa digniin ka soo saaray qorshaha ciidanka la magac baxay badbaadada Koonfur Galbeed ee isku uruursanaya qeybo ka mid ah magaalada Baydhaba “Ciidankaan waa in deg deg ay Deynuunaay ugu laabtaan,” ayuu yiri.

Ciidankaan waxaa hoggaaminaya siyaasiyiinta qaar, kuwaas oo ka hor yimid mudo kordhintii loo sameeyey madaxweynaha maamulkaas Cabdicasiis Laftagareen, “Dowladda K/Galbeed waxaan ka rabaa in dadka aan la gaarsiin duruuf ku kalifta inay hubka qaataan, waana ka balanay Madaxweyne Cabdicasiis,” ayuu yiri Xasan Sheekh.

Madaxweyne Xasan Sheekh ayaa digniin culus siiyey ciidanka, isagoo ku amray in qof aan Shabaab aheyn aysan xabad ku ridin, sidoo kale siyaasiyiinta ayuu ugu baaqay in ciidanka aysan kala furfurin oo siyaasadda aysan u adeegsan.

“Ciidanka dowladda lagama aqbali doono inay ku dhex milmaan siyaasadda, oo ay dadka dhibaateeyaan, ilaa hadda ma jiro nin maxkamad looga yeeray, waxaan ku amrayaa ciidanka inay xeryahoodii ku laabtaan,” ayuu yiri Madaxweyne Xasan Sheekh.

Madaxweynaha ayaa si cad u sheegay in ciidanka uu ugu tala-galay inay Shabaab la dagaalamaan, balse uusan jirin siyaasi uu ka ogolaanayo in ciidanka dowladda uu mansab xoog ah ama dano u gaar ah uu ku raadsado.

“Wiilasha hubka sita ee magaaladaan soo galay saacado ayaan u qabtay, maanta ayaan la sugaayey in halkaan aan ka sheego, ciidankaas waa in deg deg uu ugu laabto xeryihiisa” ayuu yiri.

Madaxweynaya ayaa odayaashii dhaqanka ee ka soo qeyb galay shirka dib u heshiisiinta ah ee Baydhaba ka socda wuxuu u sheegay in askarigii caawa u hoya waaya xeradii ay ku ogeed dowladda federaalka aan berri cabasho laga aqbali doonin oo dowladdu ay tallaabo ka qaadi doonto.

“Dadka ciidamada kala furfuraaya kama ogolaa doono. Nin aan u ogolnahay in qof kale uu xabad ku rido ma jiro, saan ayey aniga ila tahay uma socaneyso siyaasi ciidan hubeysan wata,” ayuu yiri.

Madaxweyne Xasan Sheekh ayaa ku goodiyey in la ruqsey doono oo ciidanka laga saari doono askarta ka mid noqotay ciidanka badbaadada K/Galbeed ee taabacsan siyaasiyiinta qaar, waa hadii aysan deg deg ugu laaban xeryahooda.

“Waxaa jira wilal kale oo jecel inay ku biiraan ciidanka qaranka, kuwaas oo dowladdu ay tabar u weysay, ogaada inta kuwaan ruqseyno, ayaan kuwaas fursad sii doonaahe,” ayuu hadalkiisa ku sii daray Madaxweynaha Soomaaliya Xasan Sheekh.

Baydhaba (Caasimada Online) – Madaxwaynaha Soomaaliya Xasan Sheekh Maxamuud oo furay shirka dib u heshiisiinta Koonfur-galbeed ayaa ku adkeeyey madaxda, waxgaradka iyo haldoorka reer Koonfur-galbeed in ay ilaashaadaan dowladnimada, nabadda iyo wadajirka heer dowlad-goboleed.

Madaxweynaha ayaa xusay in dadka Soomaaliyeed ay ka daaleen colaad sokeeye, iyadoo wixii soo dhacayey 30-kii sano ee la soo dhaafay ay inoo yihiin cashar nagu jiheynaya horumarka iyo nabadda, maanta halka cadow ee aynu leenahayna uu yahay argagixisada Alshabaab, la dagaallankooduna uu yahay kan kaliya ee inoo furan.

“Dadka reer Koonfur Galbeed, hoggaankooda siyaasadeed, mucaarad ha ahaadaan ama muxaafad, odeyaashooda dhaqanka, dhallinyarada iyo dhammaan qeybaha bulshada rayidka ah, waxaan rabnaa in ay isla fariistaan oo mushkiladahooda xallistaan” ayuu yiri Madaxweyne Xasan Sheekh.

Madaxweynaha ayaa soo bandhigay in uu ku kalsoon yahay miro-dhalka wada-hadalladan maanta ka furmay Baydhaba iyo sida ay uga go’an tahay dhammaan reer Koonfur Galbeed in ay xalliyaan tabashooyinka siyaasadeed oo ay kala qabaan.

Madaxweynaha ayaa sheegay in hadii siyaasiyiinta reer K/Galbeed ay heshiiyaan ay fududaa doonto xoreynta deegaanada ay argagixisadu ku dhibaateynayso dadka shacabka ah ee deegaanadaas ku nool.

“Hal cadow ayaan leenahay waana argagixisada Al-Shabaab, Dowladdu waxay sameysay qorshe dalka lagaga xoreynayo kooxda, wajigii koowaad ayaa hadda gabo-gabo ah, wajiga labaadna waxaa ugu horreysa Koonfur-galbeed, oo halkaan ayaa ka bilaabeynaa,” ayuu hadalkiisa ku sii daray Xasan Sheekh.

Madaxweynaha ayaa ugu baaqay dhammaan dhallinyarada Soomaaliyeed ee ku jirta fikirka gurracan ee Al-Shabaab in ay ka soo laabtaan, isagoo cafis u fidiyey mid kasta oo ka mid ah oo u soo laabta dadkiisa iyo dalkiisa, dowladduna ay diyaarisay qorshe dhaqancelin iyo nolol wanaagsan looga sameynayo dhallinyarada ay khaldeen Al-Shabaab.

Hoos ka daawo

Muqdisho (Caasimada Online) – Xildhibaan Cabdullaahi Maxamed Cali (Sanbaloolshe) oo ka tirsan Golaha Shacabka, kana mid ah mas’uuliyiinta hogaaminaya dagaalka ka dhanka ah Al-Shabaab ayaa sheegay in Galmudug kadib ay howl-galada dagaal u jiheysan doonaan Galbeedka Webiga Shabeelle.

Sanbaloolshe ayaa sidoo kale waxa uu sheegay in dagaalada ka socda gobolada dalka khasaare xoogan lagu gaarsiiyay Al-Shabaab, si ay u aarsadaan ay u sameynayaan qaraxyo uu tilmaamay in laga feejigan yahay marka laga tusaale qaato goobaha ay ka dhaceen.

“Dagaalku marna waa sugid ammaan marna waa fool ka fool la iska soo horjeedo, marka hore waa in cadawga la naafeeyo oo la burburiyo saldhigyada uu kasoo duulo, sida aan aaminsanahay waa rafashadii ugu dambeysay,” ayuu yiri.

“Maalmaha soo socda labo kacleyn ayaa lagu sameyn doonaa la dagaalanka Shabaab, hay’adaha amaanka waxaa rajeynaa in ay sugaan amniga, dagaalka inta badan hal dhinac kama socda, marka lasoo gaba-gabeeyo dagaalka Galmudug waxaa loo jiheysan doona Galbeedka Webiga Shabeelle ee Hiiraan & Shabeelaha Dhexe.”

Qaraxyada Shabaab ee gobolka Hiiraan oo uu ku tilmaamay naf la-caarigii u dambeeyay ee kooxda ayaa waxa uu sheegay in ay xilligaan u kordhisay si ay u muujiyaan in weli saameyn leeyihiin.

“Inta badan Webi Shabeelle dhiniciisa bari waa laga xorreeyay, magaalooyinka qaraxyadu maalmahaan ka dhacayeen waa magaalooyinka ugu waaweyn ee gobolka Hiiraan sida Jalalaqsi, Buulo-burte, Maxaas iyo Halgan, sababtuna waxa ay tahay in la qabtay Xarardheere, Ceeldheer iyo Galcad marka way ogaayeen in maalmaha soo socda magaalooyin waaweyn gacanta ka bixi doonaan si ay dadka u marin-habaabiyaan oo ay u tusaan in ay weli nool yihiin ayay weeraradaan u qaadayaan.”

Waxa uu intaas sii raaciyay hadalkiisa “Waa ay ku guul-dareysteen furimaha iyo dagaalka fool ka foolka ah oo wax ay ku keeni waayeen ayay si cadawtinimo ah uga aarsanayaan dadweynaha una xanuujinayaan.”

Ugu dambeyntiina waxa uu sheegay “si loo yareeyo dhaq-dhaqaaqa ay Shabaab sameynayaan si ay u abaabulaan qaraxyo loo jiheysto deegaanada dhaca Galbeedka Webiga Shabeelle.”

Muqdisho (Caasimada Online) – Ciidamada Booliska ee magaalada Muqdisho ayaa goordhoweyd toogtay nin hubeysan oo la sheegay inuu burcad ahaa, kaasi oo ay cabasho ka muujiyeen dadka shacabka.

War kasoo baxay taliska ciidanka booliska ee gobolka Banaadir ayaa lagu sheegay in ninkaan la toogtay kadib markii iska hor-imaad uu la galay ciidanka booliska saldhiga degmada Yaaqshiid.

Sidoo kale waxa lagu sheegay qoraalka kasoo baxay taliska in ninkaan uu watay Mootada nooca Bajaajta oo ay gacanta kusoo dhigeen ciidamada.

“Ciidanka ayaa burcadkaan ku qabtay xaafada Carafaat isaga oo ka dhaga adeegay amarka Ciidanka Ammiga kadibna isku dayay inuu baxsado, waxa uu watay Moota nuuca Bajaajta ah oo ay hada hayaan ciidanka Amaanka,” ayaa lagu yiri qoraal kooban oo kasoo baxay taliska.

Ciidamada ammaanka ee magaalada Muqdisho ayaa sare u qaaday howl-galada lagu baacsanayo burcadda, ayada oo maalmihii lasoo dhaafay ku guuleysteen inay soo qabtaan ku dhawaad 20 rag ah oo dadka dhaceysay.

Shalay unbey aheyd markii Booliska gobolka Banaadir uu soo bandhigay sawirrada 5-rag ah, hub ay wateen iyo gaari ay ka dhaceen dad shacabka, kuwaas oo la qabtay iyagoo baxsad ah.

Ragaan ayaa laga soo qabtay degaanka Garasbaaley ee duleedka Muqdisho, iyagoo la baxsanaya gaariga ay dhaceen iyo taleefoono kale oo dad shacab ay ka uruursadeen.

Ragaan ayaa gaari nooca raaxda ah kala degay dadkii watay, kadib markii ay ka afduubteen meel u dhow garoonka cayaaraha ee Stadium Eng. Yariisoow ee degmada Cabdicasiis.

“Kooxdaan burcadka ah oo ka kooban shan rag ah oo watay qoryaha AK47 ayaa gaariga ku joojiyay isgooska Ex control, halkaas oo ay ku baarteen dadkii saarnaa gaariga iyaga oo ka qaatay dhamaan taleefanadii ay wateen, kadibna iska dajiyay dadkii shacabka ahaa,” ayaa lagu yiri qoraal ka soo baxay booliska.

Magaalada Muqdisho markii laga soo tago falalka argagixiso ee sababa dilalka madax-jebiska ah iyo qaraxyada, waxay dadkeedu qaati ka taagan yihiin dhaca tuugada, mararka qaarna waxaa dhacda in qofka loo dilo agabka uu wato dartiis.